Niğde'nin Altunhisar ilçesinde yer alan Yeşilyurt köyündeki tarihi eserlerin turizme kazandırılmasına ilişkin
Kaynak göster
Ömer Fethi Gürer (CHP), 23 Ekim 2023 tarihinde 7/5611 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Kültür ve Turizm Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 21 gün sonra, 13 Kasım 2023).
Ömer Fethi Gürer (CHP, Niğde). “Niğde'nin Altunhisar ilçesinde yer alan Yeşilyurt köyündeki tarihi eserlerin turizme kazandırılmasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/5611, 23 Ekim 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-5611-nigde-nin-altunhisar-ilcesinde-yer-alan-yesilyurt-koyundeki-tarihi-eserlerin-turizme-kazan (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/9292f50a-151c-42ee-831c-018b60aac026
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 21 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)T.B.M.M.
CUMHURİYET HALK PARTİSİ Grup Başkanlığı -
Gerekçenin tamamını göster (7 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Terin 20 Ekim 2023 San: o 2163
T.C. Kültür ve Turizm Bakanı Sn. Mehmet Nuri Ersoy tarafından yazılı olarak yanıtları ederim.
TÜRKİYE BÜYÜK MİLLET MECLİSİ BAŞKANLIĞPNA
Aşağıdaki sorularımın Anayasa'nın 98 ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca
Saygılarımla. 17.10.2023
Ömer Fethi Gürer
Niğde İli Altunhisar İlçesi Yeşilyurt Yerleşmesi çok önemli tarihi değerlere sahip olmasına karşın gereken çalışmalar yapılmadığı için değer bulamamış bölgelerimizdendir. Kalesi, Kral Mezarları, Tapınak, Manastır, Yer Altı Şehri, Yer Altı Yerleşmeleri, Değirmen ve Mağaraları ile her adımda tarih doludur.
SORULAR
Kurra Kalesi bölgede en önemli kalelerdendir. Harap olan kalenin kurtarılması ve turizm amaçlı değer bulması düşünülmekte midir? Fransız bir kadın yazarın (Madame Thicery) incelediği bu kalede bilimsel bir araştırma yapılmış mıdır? Elde edilen bulgular nelerdir?
Hayvan ağılı olarak kullanılan kale yolu üzerinde çok büyük bir mağara yer almaktadır. Mağaranın temizlenerek turizm amaçlı bir yer kılınması olasıdır? Bu mağarada bilimsel bir inceleme yapılmış mıdır?
Yeşilyurt orta yerinde Roma Kilisesi diye tanımlanan bölgede en eski tapınak yer almaktadır. Tapınak çevresinde çok sayıda yer altı keleri mevcuttur. Bir bütün olarak onarılması ve turizme kazandırılması düşünülmekte midir?
Vadide yer alan kaya yerleşmeleri ve halkın yakın döneme kadar kullandığı hamam ve değirmen denen mağara yerleşmelerin çevre temizliği yapılarak gezinebilir kılınması ve turizm amaçlı değer bulması düşünülmekte midir?
Vadide ağaçlar arasında kalmış çok bilinmeyen ancak define avcılarının talan ettiği bir manastır ve yanında yer altı şehri bulunmaktadır. Kayıtlarda yer alamayan bu manastır ile yakınındaki yer altı şehri kurtarma ve inceleme çalışması düşünülmekte midir?
Yeraltı Şehri'nin çevre temizliği ve turizm amaçlı düzenlemesinin yapılması düşünülmekte midir?
Kral mezarları olarak tanımlanan Kisle Bölgesinde yer alan alanın Arkeopark olarak düzenlenmesi, bilimsel inceleme ve araştırma yapılması, koruma altına alınması için bir çalışma var mıdır?
Rahibeler evi olarak tanımlanan ve duvarlarında freskler yer alan ancak yağmalanan yer çevresinde de yer altında yerleşmelerin varlığı ifade edilmektedir. Bu bölgede bilimsel bir araştırma ve inceleme düşünülmekte midir?
Keşlik Steli ve diğer bulgular bölgede bir atölyenin varlığını işaret etmektedir. Tüm bölgede bu bağlamda bir yüzey araştırması çalışması yapılmış mıdır?
Mezarlık olarak tanımlanan alan ve belde açık alanda eski yerleşim yerleri ile ilgili araştırma yapılmış mıdır? İnsan yüzü işlenen bir kaya varlığından söz edilmektedir? Bu anlamda bir araştırma yapılmış mıdır?
Vadi ve dere boyunca iki yanlı yerleşmelerin varlığı dikkate alınarak tüm alanda araştırma yapılması düşünülmekte midir?
Yeşilyurt Beldesi ile ilgili bilimsel bir yayın tanıtıcı pano ve afiş vb çalışmalar var mıdır?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Nuri Ersoy, Kültür ve Turizm Bakanı ·
Bakanlığımız (Kültür Varlıkları ve Müzeler Genel MüdürlüğüY'ca;
Niğde ili, Altunhisar ilçesi, Yeşilyurt Yerleşmesindeki alanlar ile ilgili herhangi bir güncel araştırma ve kazı çalışması bulunmamakta olup kazı ve araştırma yapılması için başvurulması halinde değerlendirme yapılacak ve bir program dahilinde inceleme çalışması başlatılacaktır.
Niğde ili, Altunhisar ilçesi, Yeşilyurt köyünde bulunan mağaralar 05.05.2005 tarihli Kurul kararıyla 1. Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak tescillenmiş olup 08.07.2021 tarihli kararla Sit Alanı sınırları sayısallaştırılarak güncellenmiş ve bu mekânların kullanımı hakkında yasal işlem başlatılmıştır.
Söz konusu alanların çevre düzenlemesine ilişkin, Bakanlığımız 2023 Yılı Yatırım Programı onaylanmış olduğundan bu aşamada bir çalışmamız bulunmamakla birlikte önümüzdeki yıllarda bütçe imkânları doğrultusunda değerlendirilecektir.
Yeşilyurt merkezinde bulunan ve Roma kilisesi olarak bilinen yapı Sivri Kilise adı altında 30.09.1999 tarihli Kurul kararıyla tescil edilmiştir.
2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'na muhalefet teşkil eden kaçak kazı ve tahribat olaylarıyla ilgili olarak Bakanlığımızca yürütülen çalışmalar, ilgili kolluk kuvvetleri, yerel yönetimler ve müze müdürlükleri koordinasyonunda gerçekleştirilmektedir.
Söz konusu alanlarda kültür varlıklarının bozulmasına, tahribine, yok olmasına veya her ne suretle olursa olsun zarar görmesine sebebiyet verenler hakkında 2863 sayılı Kültür ve Tabiat Varlıklarını Koruma Kanunu'nun 65'inci ve 74'üncü maddelerine muhalefetten Bakanlığımızca suç duyurusunda bulunularak adli süreçler titizlikle takip edilmektedir.
Yeşilyurt Yeraltı Şehri, 30.03.2001 tarihli Kurul kararıyla taşınmaz kültür varlığı olarak tescil edilmiştir.
Rahibeler Evi olarak tanımlanan alanda herhangi bir güncel araştırma ve kazı çalışması bulunmamaktadır. Kazı ve araştırma yapılması için başvurulması halinde değerlendirme yapılacaktır.
Niğde ili, Altunhisar ilçesi, Yeşilyurt köyü sınırları içinde bulunan Keşlik Yaylası'nda Niğde Müze Müdürlüğünce 2014 yılında yapılan yüzey incelemesinde tespit edilen Stel, Dikilitaş Steli ve Kaya Oyma Mekanları ile Şapeli adı altında 28.04.2016 tarihli Kurul kararıyla 1. Derece Arkeolojik Sit Alanı olarak tescil edilerek koruma altına alınmıştır.
Alanda Bakanlığımızca sürdürülen herhangi bir güncel araştırma ve kazı çalışması bulunmamaktadır. Kazı ve araştırma çalışması yapılması için başvurulması halinde değerlendirme yapılacaktır.
Mehmet Nuri ERSOYBakan