Deprem illerinde son imar affından yararlanan kişi sayısına ve çeşitli verilere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet ÖZHASEKİ tarafından Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ncı ve 99'uncu maddeleri gereğine yazılı olarak cevaplandırılmasını saygılarımla arz ederim.

6 Şubat 2023 tarihinde Kahramanmaraş merkezli olarak meydana gelen ve izleyen artçı depremlerle 10 ilde en az 50.000 yurttaşımızın ölümüyle sonuçlanan depremlere ilişkin olarak, binaların deprem öncesindeki durumuna ve depremde yitirdiğimiz yurttaşlarımızın imar mevzuatı kapsamında güvenli konutlarda oturmalarının sağlanıp sağlanamadığına ilişkin kamuoyunda ciddi eleştiri ve iddialar söz konusu olmuştur. Konutların "yıkılmaya hazır olduğu" meselesi, depremi bir "afet" olmaktan çıkarmış, hizmet kusuruna ve yaşam hakkının ihlaline dönüştürmüştür. Depremler sonucunda yitirdiğimiz yurttaşlarımızın ve yakınlarının ihlal edilen hakları ile bu ihlalin sorumlularını tespit için, aşağıdaki soruların yanıtlanması gerekliliği doğmuştur:

I- Deprem bölgesinde 6306 sayılı Kanun uyarınca Cumhurbaşkanı tarafından tespit edilen riskli alanlar ya da riskli alan statüsü kaldırılan bölge, şehir, mahalle var mıdır? Buralarda inşaat yapılmış mıdır? Buralara ilişkin yükümlülükler deprem öncesinde yerine getirilmiş midir?

SORULAR

1. Depremin yaşandığı 10 ilde en az 294 bin 166 binanın imar affından yararlandığı bilinmektedir. Doğru sayı kaçtır? Bu bölgeden imar affı için kaç başvuru yapılmış ve bunlardan ne kadarı af kapsamına alınmıştır? Af sonrasında uyulması gereken yapı, denetim ve ruhsatlandırma aşamalarında sorumluluk hangi makam ya da kişiler arasında, nasıl dağıtılmaktadır, bu süreçlerin izlenip izlenmediği araştırılmış mıdır? Yapı güvenliğine ilişkin mevcut yasal kazanımların, imar barışı sebebiyle uygulamaya geçirilemediği doğru mudur? İmar affından faydalandırılan konutlardan ne kadarı depremde yıkılmış veya ağır hasarlı/oturulamaz duruma gelmiştir?

2. Yukarıdaki soruların cevaplarına konu inşaatlarda, imar planı, yapı kullanma izni hangi belediye veya valilik tarafından hazırlanmış ve verilmiştir? Gerekli denetimlerden sorumlu makamlar ve sorumluluklarının kapsamı nedir?

3. "Deprem bölgesinde bulunan kırılgan yapı stokunun depreme dayanıklılık noktasında envanterinin çıkarılarak bu yapıların dönüşümüne ilişkin iş ve işlemler zamanında yapılmış olsaydı bunca binanın yıkılmamış olacağı" doğru mudur?

4. Bakanlığınıza son 6 yılda depremler ve depremlere ilişkin önlemler bağlamında kaç soru önergesi verilmiştir? Bunların kaçı ilgili bakanca yanıtlanmıştır?