Kastamonu'nun Hanönü ilçesinde bir şirket tarafından yürütülen madencilik faaliyetlerinin çevreye etkilerine ilişkin

Aşağıda belirtilen soruların Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Mehmet Özhaseki tarafından Anayasanın 98. ve TBMM İçtüzüğü 'nün 96. ve 99. Maddeleri uyarınca yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.

Özgül Saki İstanbul Milletvekili

Hanönü Çevre Platformundan, basından ve bölgeye giderek edindiğimiz bilgilere göre İlbak Holding ve Akfen ortaklığına ait Acacia Madencilik'in Kastamonu'nun Hanönü ilçesinde işlettiği bakır madenin atıkları ilçe merkezinden geçen kanal suyuna karışmış, tüm ilçe merkezi kimyasalların ve ağır metallerin karıştığı kanal suyu ile zehirlenmiştir. Şirket, Kızılırmak havzasını besleyen Gökırmak Nehri'ni de kimyasal atıklarıyla zehirlemektedir. Hanönülü yurttaşların kendi imkânları ile aldığı ve araştırdığı numunelerde, içme suyunun Türkiye Standartlar Enstitüsü, Avrupa Birliği, Dünya Sağlık Örgütü içme suyu üst sınırı verilerinin kat be kat üstünde çıktığı tespit edilmiştir. Adeta bir şantiyeye dönen ilçede, çevre katliamları büyük bir rahatlıkla gerçekleştirdiği gibi maden şirketi daha da büyümeyi hedeflemektedir. Basına da yansıdığı gibi, yasadışı biçimde deşarj edilen kimyasalları belgeleyen Mehmet Soysal uzun zamandır yıldırılmaya çalışılırken iki kez tehditlerle fiziksel saldırıya uğramıştır. İletişim ve haberleşme özgürlüğü önünde de engeller yaratılarak bölge halkının sesini duyuran Hanönü Çevre Platformu'nun X/twitter hesabındaki paylaşımlara ve basında yer alan bazı haberlere erişim engeli kararı getirilmiştir.

Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt

Atıkların biriktirildiği ve 5 milyon ton büyüklüğünde olduğu belirtilen atık barajı fay hattının üzerinde ve iki devlet okulu, jandarma komutanlığı ve yerleşim alanlarının hemen yanında yer aldığı bilinmektedir. Bu atık çöplüğü kayma tehlikesiyle halk sağlığını tehdit etmekte ve afet güvenliği açısından büyük zaaf oluşturmaktadır.

Geçtiğimiz aylarda Acacia Maden İşletmelerinin doğaya ve halk sağlığına verdiği zarara tepki gösteren 34 çevre kurumu ortak bir açıklama yayımlayarak acil çözüm talebinde bulunmuştur. Çevre katliamının daha geniş bir alana yayılarak devam edeceğine dikkat çeken açıklamada, "Adeta bir şantiyeye dönen ilçede çevre katliamları büyük bir rahatlıkla gerçekleştirdiği gibi maden şirketi daha da büyümeyi hedefliyor. Mevcutta 1900 hektarlık alanda çalışma yapan şirket, yeni sahalarla bölgeyi tamamen yok etme planları kurmakta. Şirket, içinde onlarca köyün bulunduğu ve endemik türlerin yaşadığı 8000 hektarlık araziyi daha yok etmek üzere" uyarısında bulunulmuştur.

Bu bağlamda;

SORULAR

1. Bahsi geçen işletmenin bölgede içme suyunu zehirlediği iddialarına ilişkin bakanlığınızca araştırma yapılmış mıdır?

2. Kastamonu İl Çevre Müdürlüğü yetkililerinin suyun temiz aktığı gerekçesiyle numune almadan bölgeden ayrıldığı iddiası doğru mudur? Bölgeden numune alınmış mıdır?

3. Bölge suyundan numune alınmış ise, laboratuvar sonuçları ne yöndedir? İçme suyundan elde edilen sonuç Türkiye Standartlar Enstitüsü, Avrupa Birliği, Dünya Sağlık Örgütü içme suyu üst sınır verilerine uyumlu mudur?

4. Bölgedeki çevre kirliliğini belgeleyen ve kamuoyuna duyuran Mehmet Soysal'a yapılan saldırıların Acacia Madencilikle bağlantılı olması ihtimali hakkında bakanlığınızca araştırma yapılmış mıdır? Bölgedeki doğa tahribatına ilişkin haber ve paylaşımlara erişim engeli getirilmesi hakkında bakanlığınızın görüşü nedir?

5. Bakanlığınızca Hanönündeki çevre kirliliği ve yaşam alanlarının yok edilmesi hakkında yoğun uğraşlar veren, bölgeye hakim, en geniş bilgiye sahip Hanönü Çevre Platformu'ndan bilgi alınmış mıdır?

6. Şirketin mevcutta 1900 hektarlık alanda çalışma yaptığı, içinde onlarca köyün ve endemik türün yaşadığı 8000 hektarlık alanda faaliyet göstermeyi hedeflediği düşünüldüğünde; bakanlığınızca mevcut ve meydana gelebilecek ekolojik tahribat hakkında tespit yapılmış mıdır?

7. Madencilik şirketinin faaliyetinin bölgede insanların yaşam alanlarını, suyunu, endemik türleri etkilediği iddiası bakanlığınızca araştırılmış mıdır?

8. Bölgedeki atık çöplüğünün kayma ve deprem riskinde yaratacağı öngörülen sorunlar hakkında önlem alınmış mıdır? Bu riske dair bakanlığınızın çözüm önerileri ve yol haritası nedir?