Güneydoğu Anadolu Bölgesinde bulunan çiftçilere verilen elektrik desteğinin 5 yıl daha uzatılması talebine ilişkin
Kaynak göster
Serhat Eren (DEM Parti), 18 Aralık 2023 tarihinde 7/7512 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 198 gün sonra, 3 Temmuz 2024).
Serhat Eren (DEM Parti, Diyarbakır). “Güneydoğu Anadolu Bölgesinde bulunan çiftçilere verilen elektrik desteğinin 5 yıl daha uzatılması talebine ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/7512, 18 Aralık 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-7512-guneydogu-anadolu-bolgesinde-bulunan-ciftcilere-verilen-elektrik-desteginin-5-yil-daha-uza (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c285e2d5-f616-474c-bddb-018c7d62a21d
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 198 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 191 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Tarım ve Orman Bakanı İbrahim Yumaklı tarafından Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 99'uncu maddeleri gereğince yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.
Serhat Eren Diyarbakır Milletvekili
Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre 5 yıldır bölgemizde çiftçilere verilen yüzde 35'lik enerji desteğinin yılbaşından sonra verilmeyeceği belirtilmektedir. Diyarbakır Yenişehir Ziraat Odası Başkanı Süleyman İskenderoğlu gazetecilere yaptığı açıklamada "DEDAŞ Diyarbakır'da yaşayan çiftçilerimize mesaj göndererek elektrikte uygulanan yüzde 35lik indirimin yılbaşından itibaren kaldırılacağını duyurdu. Çiftçilerimiz zaten üretimde zor günler yaşıyor, artık kazanımı sıfıra inmiş durumda. Çiftçiler, elektrik desteğinin 5 yıl daha uzatılmasını istiyor" ifadelerini kullanırken "Bu karar çiftçiyi öldürür, geri alınsın" dedi.
Gerekçenin tamamını göster (3 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
Yıllardır başta Diyarbakır olmak üzere bölge illerimizde yüksek faturalar, cezalar ve destekleme ödeneklerine el koymalar nedeniyle Dicle Elektrik Dağıtım AŞ. (DEDAŞ) ile çifiçilerimiz karşı karşıya geliyorlardı. Elektrik kesintileri ve yüksek faturalar nedeniyle yıllardır ciddi sorunlar yaşayan çiftçilerimizin, devlet desteğinin kesilmesiyle birlikte çok daha ağır mağduriyetlerle karşı karşıya kalacaklardır. Karara ilişkin Mardin Kızıltepe Çiftçiler Derneği Başkanı Mikail Erbeyi, "Çiftçi faturaları ödemekte zaten zorlanıyordu, şimdi hiç ödeyemeyecek" diyerek karara tepki gösterdi.
Bu bağlamda;
I- Bölge çifiçilerinin yaşayacağı mağduriyetlerin bir nebze önlenmesi adına verilen desteğin en az 5 yıl daha devam ettirilmesi noktasında bakanlığınızın bir girişimi ve çalışması olacak mıdır?
SORULAR
Çiftçilerimizin sorunlarına Bölge illerimizde kaç çiftçinin hali hazırda DEDAŞ'a borcu bulunmaktadır? Diyarbakır'da DEDAŞ'a borçlu olan çiftçi sayısı kaçtır?
Bölge illerimizde DEDAŞ'a borcunu ödeyemediği için icralık olan kaç çiftçi vardır? Bunların kaçı Diyarbakır"dadır?
Bölge illerimizde çiftçilerimizin DEDAŞ'a olan toplam borcu ne kadardır? Bu borcun ne kadarı Diyarbakır'lı çiftçilere aittir?
Yüksek maliyetler ve düşük taban ücretleri nedeniyle tarım yapamaz hale gelen çiftçilerin sorunlarına kalıcı kalıcı çözümler geliştirmek adına ne tür çalışmalar yapmaktasınız?
Diyarbakır ve bölgemizde son 5 yılda tarımsal üretim yapmayı bırakan çiftçi sayısı kaçtır?
Son 5 yılda Diyarbakır ve bölgemizde DEDAŞ tarafından kaç çiftçinin elektriği kesilmiş ve ceza verilmiştir?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·
Ülkemizde tarımsal üretimi artırmak, verim ve kaliteyi yükseltmek, sürdürülebilirliği sağlamak, kayıtlılığı artırmak ve çevreye duyarlı alternatif tarım tekniklerinin geliştirilmesine yönelik çiftçilere tarımsal desteklemeler verilmekte ve projeler yürütülmektedir.
Değişen ulusal ve uluslararası koşullara göre destekleme programlarında yapılacak düzenlemeler, destekleme programlarının esasları ve araçları, bunların bütçe ödenek ihtiyaçları 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun amir hükümleri çerçevesinde belirlenmekte ve destekleme uygulamaları Bakanlığımız tarafından yürütülmektedir.
Tarımsal destekler her yıl artarak devam etmiş ve 2024 yılında 91,55 milyar liraya ulaşmıştır.
Tarım politikalarının amaçları, ilkeleri ve öncelikleri doğrultusunda tarım sektörüyle ilgili politikaların planlanmasına yönelik 5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 7'nci maddesinde değişikliğe gidilmiştir. Bahse konu kanuni düzenlemeye istinaden "Tarımsal Üretimin Planlanması Hakkında Yönetmelik" yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Yapılan düzenlemeyle ürünlerin arz ve talep miktarı dikkate alınarak tarım havzası veya işletme bazında ürün veya ürün gruplarının en uygun yerde üretilmesi sağlanacak, ilin ekolojisine uygun ve suyu merkeze alan bir anlayış çerçevesinde oluşturulacak bitkisel üretim deseninde stratejik ürünler önceliklendirilecektir.
5488 sayılı Tarım Kanunu'nun 13'üncü maddesinde yapılan değişik ile sözleşmeli üretimin geliştirilmesi ve yaygınlaştırılması için yasal dayanak oluşturulmuş, bu kapsamda hazırlanan "Sözleşmeli Üretimin Usul ve Esasları Hakkında Yönetmelik" 15.09.2023 tarihli ve 32310 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Sözleşmeli üretim; bitkisel üretim, hayvansal üretim ve su ürünleri sektörlerinde üretimle pazarlamanın birlikte düşünüldüğü bir model olması sebebiyle üreticiye fiyat ve pazar garantisi vererek ürün arzında süreklilik sağlanmasında, sanayicinin ham madde ihtiyacını kesintisiz ve istenen nitelikte temin etmesinde ve arz güvenliğimizin sağlamasında önemli katkılar sağlayacaktır.
Bakanlığımızca "2024-2028 Hayvancılık Yol Haritası" açıklanmıştır. Buna göre sözleşmeli üretimin yaygınlaştırılması, buzağı desteklerinin artarak devam etmesi, küçük aile işletmelerinin desteklenerek optimum işletme ölçeği büyüklüğüne ulaştırılması, işletmelerin kayıt altına alınması, kayıt sistemlerinin güvenilirliğinin ve etkinliğinin artırılması, meraların ıslah çalışmalarının hızlandırılması ve daha etkin şekilde kullanılmasının sağlanması, hastalıktan ari işletmelerin teşvik edilerek sayılarının artırılması, yeni destekleme modeliyle kırsalda kadınlara ve gençlere ilave destek verilmesi, tüketicilerin sağlıklı et tüketimi konusunda bilgilendirilmesi ve bütün bunlarla sürdürülebilir hayvancılık için; tarımsal üretim, tarımsal sanayi, çevre ve insan sağlığı açısından bütünsel bir yaklaşım oluşturulacaktır.
İbrahim YUMAKLIBakan