Yabancı ülkelere iltica başvurusunda bulunan Türk vatandaşlarına ilişkin
Kaynak göster
Özgür Karabat (CHP), 21 Haziran 2023 tarihinde 7/850 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Dışişleri Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresinde cevaplandı (verilişinden 113 gün sonra, 12 Ekim 2023).
Özgür Karabat (CHP, İstanbul). “Yabancı ülkelere iltica başvurusunda bulunan Türk vatandaşlarına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/850, 21 Haziran 2023. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-850-yabanci-ulkelere-iltica-basvurusunda-bulunan-turk-vatandaslarina-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/f8d4c8f4-bc7f-4a5d-bbef-0188e35b5cdc
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 113 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın TC. Dışişleri Bakanı Sayın Hakan Fidan tarafından Anayasa'nın 98. ve TBMM İçtüzüğünün 96. ve 99. Maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Özgür KARABA İstanbul Milletvekili
Başta Almanya olmak üzere Türkiye'den Avrupa Birliği üyesi ülkelere ve hatta ABD gibi okyanus ötesi ülkelere yapılan iltica başvurularında son yıllarda bir patlama yaşandığı görülmektedir. Ülkemizde kendini güvende hissetmeyen ya da gelecek kaygısı yaşayan, iş bulamayan birçok yurttaşımız tüm zorlukları göze alarak farklı ülkelerde hayatını sürdürmeyi tercih etmek zorunda kalmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (5 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
AB ülkelerine yapılan vize başvurularında karşılaşılan ret cevaplarının arkasında bu yolun ilticalarda sıklıkla kullanılmaya başlandığı, bilhassa Türk vatandaşlığına geçişte yaşanan sorunların AB üyesi ülkeleri bu tutumlara sevk ettiği ilgili mercilerce yapılan açıklamalardan anlaşılmaktadır.
Son günlerde iltica sayılarında yaşanan olağanüstü artış dikkate alınarak AB üyesi ülkelerin Türk vatandaşlarını yıllık "iltica edenler" listesine aldığı anlaşılmıştır. Turist ya da öğrenci gibi vizelerle Avrupa Birliği ülkelerine gidip dönmeyenlerin iltica başvurularında da "kaçak" yollarla gidip iltica başvuruları yapanlarda da görülmemiş rakamlarla yüz yüzü olduğumuz gerçeği ortadadır.
Alman Göç ve İltica Bakanlığı'nın rakamlarına göre, 2017 yılında 8 bin 27, 2018'de 10 bin 160, 2019'da 10 bin 784, 2020'de 5 bin 778, 2021'de 7 bin 76 Türk vatandaşı iltica talebinde bulundu. 2022'de bu sayı katlanarak 23 bin 938" dayanmıştır. 2023'ün sadece ilk 5 ayında ise 15 bin 634 Türk vatandaşı Almanya'dan iltica istedi. Dolayısıyla 2017 yılından bu yana sadece Almanya'ya 81 bini aşkın Türk iltica ettiği açıklanmıştır. Diğer AB üyesi ülkelerle birlikte bu rakamın, 200 binleri bulduğu değerlendirilmektedir. Üstelik bu rakamlara yasal yollarla giderek hayatını oralarda kuranlar dahil değildir.
İltica başvurularında yaşanan bu artış, insanlarımızın ülkemizi yaşanılır bir ülke olarak görmediğini gösterdiği gibi bu durum aynı zamanda ülkemizin itibarını da zedelemektedir. Kaldı ki bu haliyle Türkler Almanya'ya, en çok iltica başvurusu yapan ilk üç milletten biri olmaktadır. İltica başvurularında Türklerin sayısı, 2023'in ilk 5 ayında 16 bine yaklaşırken, Afganlar 23 bin, Suriyeliler ise 35 binle ilk iki sırayı almaktadır. İç savaş ve yıkım yaşayan ülkelerde aynı kategoride anılmamız dahi ülkemiz adına büyük kayıptır. İlticaya başvuranların önemli kısmının yetişmiş gençlerimiz olduğu da nazara alındığında aslında bu tabloda yitirdiğimiz en önemli şey geleceğimizdir. Kuşkusuz faklı milletlere mensup olanların da T.C. vatandaşlığı edinerek Türk pasaportunu iltica için bir araç olarak kullandığı gibi iddialar da azımsanmayacak sayıdadır. Kaldı ki AB üyesi ülkelerin Türklere uyguladıkları sıkı vize uygulamasının bir sebebi olarak da vatandaşlık politikalarımızdaki sorunlar olarak gösterilmektedir.
Buna göre;
SORULAR
Özellikle AB üyesi ülkelere yapılan başvurularda yoğun ret alınmasına ilişkin ilgili devletler ve temsilciliklerinden bilgi alınmış mıdır?
Son günlerde iltica sayılarında yaşanan olağanüstü artış dikkate alınarak Türk vatandaşlığı edinilmesinin AB üyesi ülkelere iltica için kullanıldığı yönündeki iddialara dair açıklamanız nedir?
Son beş yılda resmi yollarla ülkemizden ayrılarak zamanında dönüş yapmayanların sayısı kaçtır?
Türkiye'den gelenlerin iltica başvurularının Afganistan ve Suriye gibi iç savaş yaşayan ülkelerin sayısına yaklaşmasındaki sebepler nelerdir? Bu soruna dair herhangi bir adım atmayı düşünüyor musunuz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Hakan Fidan, Dışişleri Bakanı ·
İlgi za) 16.06.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1232465 sayılı yazınız.
b) 22.06.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1236313 sayılı yazınız.
c) 23.06.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1237888 sayılı yazınız.
ç) 07.07.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1243547 sayılı yazınız.
d) 10.07.2023 tarihli ve E-43452547-120.07.04-1243549 sayılı yazınız.
Kahramanmaraş Milletvekili Sayın Ali Öztunç'un 7/38 sayılı, Denizli Milletvekili Sayın Yasin Öztürk'ün 77142 sayılı, Konya Milletvekili Sayın Ünal Karaman'ın 7/271 sayılı, Balıkesir Milletvekili Sayın Turhan Çömez'in 7/721 sayılı ve İstanbul Milletvekili Sayın Özgür Karabat'ın 7/850 sayılı yazılı soru önergelerinin yanıtları ilişikte sunulmaktadır.
Saygılarımla arzederim.
Ankara / Türkiye
İnternet Adresi: http://www.mfa gev.tr
Ayrıntılı bilgi için irtibat: Ali Murat TAŞKENT
E-postalali taskent&mfa.gov.tr
NUMARALI YAZILI SORU ÖNERGESİNE YANIT
Vize başvuru süreçlerinde yaşanan beklemelere ilişkin olarak ilgili ülke makamlarıyla vize konusunda yapılan temaslardan, Kovid-19 salgını sonrası dönemde artan başvuru sayılarını yönetme sürecinde personel sayısında ve lojistik konularda sıkıntılar yaşadıkları anlaşılmıştır. Yaşanan gecikmelere ilişkin pandemide azaltılan personelin telafi edilememiş olması, çevre ülkelere de akredite olunması, savaş nedeniyle Ukrayna'dan kaçanların uluslararası koruma başvuruları için bu alana personel kaydırılması, Suriye ve Afganistan kaynaklı göç krizleri nedeniyle artan iltica başvurularını değerlendirmek amacıyla bu alanlara personel kaydırılması gibi gerekçeler de dillendirilmektedir.
Ayrıca, ülkemizde yaşanan deprem felaketi sonrasında bazı AB üyeleri tarafından depremzede vatandaşlarımızın işlemlerine öncelik verilmesi, diğer başvuru sahiplerine dair vize değerlendirme süreçlerinde uzamalara neden olabilmiştir.
Artan vize ret oranları hakkında AB Komisyonu ve ilgili ülkeler nezdinde gerekli girişimler yapılmış olup, vatandaşlarımızın vize süreçlerinin rahatlatılmasını sağlayacak tedbirlerin hayata geçirilmesi için icap eden girişimler ve çalışmalar yürütülmektedir.
Sınır kapılarımızdan giriş-çıkış verileri İçişleri Bakanlığımızın sorumluluğunda bir konudur.