Kadın cinayetlerine ilişkin
DEM Parti
Muhatap:
Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur Özdemir Göktaş ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- Bakanlığa iletildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 89 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 76 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Aşağıdaki sorularımın Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ tarafından Anayasanın 98"inci ve TBMM İçtüzüğünün 96'ıncı ve 99"uncu maddeleri gereğince yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ederim.
Gülcan KAÇMAZ SAYYİĞİT Van Milletvekili
Kadın haklarını önceleyen sözleşme ve kanunların uygulanmaması ile beraber Kadın cinayetlerinin son zamanlarda şüpheli ölüm diye kayda geçmesi, suçlu ya da suçluların cezasız kalması, yaşamını yitiren kişi sayısında artışı beraberinde getirmektedir. Etkin ve bütünlüklü uygulanmayan politikalar, şüpheli kadın ölümlerinin soruşturmalarının dikkatli bir şekilde incelenmemesi ve hızlıca sonuçlandırılmaması, her gün sayısız kadını yaşamından etmektedir.
Gerekçenin tamamını göster (9 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
16 Ocak 2023 tarihide basına yansıyan haberlere göre; Van'ın Edremit ilçesinde yaşayan Adile Ateş eşi İbrahim Ateş tarafından yaşamdan koparılmıştır. Gözaltına alınan
İbrahim Ateş ifade işlemlerinin bitmesinin ardından çıkarıldığı mahkemece tutuklanmıştır.
27 Aralık 2023 tarihinde Van'ın Başkale ilçesinde bulunan Aşağıdarıca Mahallesi'nde ikamet eden Ç.G. evli olduğu" korucu F.G, tarafından vurulmuş ve yaşamını yitirmiştir. Eşini vuran F.G, ardından aynı silahla kendisini de vurmuştur.
Bianet verilerine göre 2023'de erkekler tarafından; 333 kadın öldürülmüş, 355 kadın taciz edilmiş, 123 çocuk istismar edilmiş, 745 kadına şiddet uygulanmış, en az 371 kadın seks işçiliğine zorlanırken, 270 kadının ölümü basına "şüpheli" olarak yansımış ve en az 28 çocuk öldürülmüştür. 2022'de erkekler tarafından 327 kadını öldürürken, 198 kadının ölümü basına "şüpheli" olarak yansımış, 2021'de 324 kadın öldürülmüş ve 213 kadının ölümü ise basına
"şüpheli" olarak yansımıştır.
Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu raporuna göre; 2023 yılında erkekler tarafından 315 kadın öldürülmüş, 248 kadın ise şüpheli şekilde ölü bulunmuştur. 2023 yılında toplam 28 kadın alınan koruma kararlarına rağmen yaşamını yitirmiştir. 2023 yılında işlenen
315 kadın cinayetlerinin 62'sinde kadınlar yakınlarıyla birlikte hedef alınmıştır. Bunların
4Winde kadınlarla birlikte yakınları da öldürülürken; 21 olayda da kadınların yakınları yaralanmıştır.
Bu bağlamda;
SORULAR
Van kentinde yaşanan kadın cinayetlerine ilişkin uygulanan eylem planlamalarınız nelerdir? Ülke genelinde olduğu gibi Van ilinde yaşanan kadın cinayetlerinin artmasının temelinde yatan sebepler sizce nedir/ nelerdir?
Van ilinde son 5 yılda erkek şiddetinden dolayı yaşamını yitiren kadın sayısı kaçtır? Yaşamını yitiren kadınların kaçı koruma talebinde bulunmuştur?
Van, Siirt, Muş, Hakkâri, Diyarbakır, Batman ve bu illere komşu illerde son yıllarda artan kadın cinayetlerinde kayyımların ve güvenlikçe politikaların etkisine dair bakanlığınızın yaptığı bir araştırma var mıdır?
Türkiye de yaşanan kadın cinayetlerinin sayısı her gün ve yıl artarken bakanlığınız yaşanan bu ölümlere dair ne yapmaktadır?
Son 10 yılda öldürülen kaç kadın, devletten koruma talebi olmasına rağmen yaşamını yitirmiştir? Koruma kararı olmasına rağmen kadınlara dair güvenlik önlemleri neden alınmamaktadır?
Hayattan koparılan kadınların anısına dair bakanlığınızın herhangi bir çalışması var mıdır?
Kadın cinayetlerinin ve kadına yönelik şiddetin önlenmesine yönelik uygulanan mevcut politikalarla şiddetin azalmadığına her geçen yıl arttığına ne zaman farkına varacaksınız? Yapılan eylem planlamalarınız varsa etkili olmadığının farkında mısınız?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mahinur Özdemir Göktaş, Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanı ·
İlgi yazı ekinde alınan ve Bakanlığımıza yöneltilen 7/8798 ve 7/8799 Esas Numaralı yazılı soru önergelerine, Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 99 uncu maddesi uyarınca hazırlanan cevabi yazımız ekte sunulmuştur.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞ Bakan Ek: 7/8798 ve 7/8799 Cevap Metni (3 Sayfa) Telefon No:(312) 705 58 49 pEyE3
718798 ve 7/8799 Esas Numaralı Yazılı Soru Önergelerine İlişkin Cevap Metni
Bakanlık olarak; kadına yönelik şiddetle mücadele alanında kadınlara yönelik koruyucu, önleyici, eğitici, geliştirici, rehberlik ve rehabilite edici sosyal hizmet faaliyetlerini yürütme ve koordine etme görevlerimiz çerçevesinde, doğru müdahalenin bireyin durumuna ve ihtiyaçlarına uygun yapılandırılmış kurumsal yapı ve programlar ile sağlanabileceği bilinci ile faaliyetlerimizi sürdürmekteyiz. Bu kapsamda ihtisaslaşmış hizmet birimlerimizin ve bu birimlerde hizmet veren personelin niceliksel ve niteliksel bakımdan kapasitesinin artırılmasına yönelik çalışmalar yürütülmektedir.
Hizmetlerin ulaşılabilirliğini artırmak amacıyla hizmet birimlerinin sayısını artırmanın yanında vatandaşın söz konusu hizmetler konusunda farkındalığının artırılması da büyük önem taşımaktadır. Bu doğrultuda ulusal ve yerel düzeyde yürütülen farkındalık çalışmalarında kadına yönelik şiddetin kabul edilemezliği ve devletin şiddet mağdurunun yanında olduğu vurgulanmakta, kurumsal hizmet birimlerimiz ve mağdur destek sistemlerimize ilişkin tanıtıcı çalışmalar yapılmaktadır.
Kadına yönelik şiddetle mücadele ve kadın cinayetlerinin önlenmesi amacıyla "şiddete karşı sıfır tolerans ilkesi" çerçevesinde yürütülen çalışmalar ilgili kamu kurum ve kuruluşları, üniversiteler, sivil toplum kuruluşları, özel sektör ve medyanın iş birliğinde çok taraflı ve çok yönlü biçimde devam etmektedir. Bu kapsamda gerçekleştirilen çalışmalardan bazıları şu şekildedir:
• 2023/16 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi ile 2006 yılından itibaren düzenli toplanan "Kadına Yönelik Şiddet İzleme Komitesi", "Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Koordinasyon Kurulu" olarak yeniden teşekkül ettirilmiştir. Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Koordinasyon Kurulu'nun 1. Toplantısı 11.01.2024 tarihinde Ankara'da Bakanımız başkanlığında; İçişleri ve Adalet Bakanlarımızın teşrifleriyle Genelge'de sayılan ilgili bakan yardımcıları, diğer kamu kurumlarının ilgili başkan yardımcıları, üniversitelerin kadın ve/veya aile araştırma merkez müdürleri, sivil toplum kuruluşları, uluslararası kuruluşlar, sendikalar ve özel sektör temsilcilerinin katılımıyla gerçekleştirilmiştir.
• 25.11.2023 tarihli Resmi Gazete'de "Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele" konulu 2023/16 sayılı Cumhurbaşkanlığı Genelgesi yayımlanmıştır. Genelge ile kadına yönelik şiddetin yeri olmadığı bir kez daha vurgulanmış, kadına yönelik şiddetle mücadelenin çok yönlü, bütüncül bir yaklaşımı ve toplumun tüm kesimlerinin ortak ve kararlı mücadelesi bilinciyle kapsamlı düzenlemelerin kararlılıkla uygulanacağı belirtilmiştir.
• Kadına yönelik şiddetle mücadele konusunda kurumsal sorumlulukların altını çizen Bakanlığımız Genelgesi 16.06.2021 tarihinde imzalanmış olup 81 ilimizde yer alan Aile ve Sosyal Hizmetler İl Müdürlüklerine gönderilmiştir.
Ülkemizde 2007 yılından beri yürürlükte olan ve kadına yönelik şiddetle mücadele yol haritasını çizen Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele IV. Ulusal Eylem Planı yürürlüğe girmiştir.
• IV. Ulusal Eylem Planımızın 81 il düzeyinde etkin biçimde uygulanmasını teminen Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele İl Eylem Planları 81 ilde yürürlüğe girmiş olup uygulaması ve izlemesi yapılmaktadır. Van ilinde 19.01.2022 tarihinde "Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele İl Eylem Planı" yürürlüğe girmiş olup Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele IV. Ulusal Eylem Planının 5 ana hedefi doğrultusunda İl Eylem Planında kapsamlı faaliyetlere yer verilmiştir.
• Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele IV. Ulusal Eylem Planının uygulanmasında her yıl öne çıkan başlıklar çerçevesinde ilgili Bakanlıklar ve Diyanet İşleri Başkanlığı ile iş birliğinde öncelikli olarak faaliyetlerimiz belirlenerek 2022 yılından itibaren yıllık faaliyet planları hazırlanmaktadır. 2024 yılı Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Faaliyet Planımız hazırlanmış olup uygulanmaktadır.
• Şiddetle mücadele kapsamında sunulan hizmetlerin etkin bir şekilde yürütülmesiyle uygulamadaki sorunların giderilmesini sağlamak amacıyla Kadına Yönelik Şiddetle Mücadele Değerlendirme, İzleme ve Koordinasyon İl Komisyonları ŞÖNİM Yönetmeliği kapsamında düzenli olarak toplanmaktadır.
• Kurumsal hizmetlerimiz 81 Şiddet Önleme ve İzleme Merkezi (ŞÖNİM), 410 Sosyal Hizmet Merkezi Şiddetle Mücadele İrtibat Noktası ve 149 kadın konukevi ile yürütülmektedir.
• Şiddet Önleme ve İzleme Merkezleri (ŞÖNİM), 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında hizmet vermektedir. Bu merkezlerde 6284 Sayılı Ailenin Korunması ve Kadına Karşı Şiddetin Önlenmesine Dair Kanun kapsamında, şiddet mağduruna yönelik tedbirlerin takibi ve izlenmesi ile psikososyal destek, hukuki destek, eğitim ve mesleki destek, sağlık desteği, ekonomik destek ve rehberlik danışmanlık ve yönlendirme hizmetleri sunulmaktadır.
• 2023 yılı içerisinde 273.222 kadın, 28.352 erkek ve 11.901 çocuk olmak üzere toplam 313.475 kişi ŞÖNİM"lerden hizmet almıştır. Van ŞÖNİM ise 2016 yılından beri hizmet sunmakta olup 2023 yılında 4.613 kadın, 414 erkek ve 321 çocuk olmak üzere toplam 5.348 kişi hizmet almıştır.
Şiddet mağdurlarının etkin korunması bağlamında; Elektronik Kelepçe Uygulaması ile şiddet mağduru ve şiddet uygulayanı birlikte izleyerek yüksek riskli vakalarda etkili koruma ve müdahale sağlanmaktadır. Elektronik Kelepçe Uygulaması, İçişleri Bakanlığı işbirliğinde 25.01.2021 itibariyle ülke genelinde yaygınlaştırılması sağlanmıştır. Elektronik kelepçe uygulamasının hukuki altyapısının oluşturan Yönetmelik 04 Eylül 2021 tarihinde "6284 Sayılı Kanun Kapsamında Teknik Yöntemlerle Takip Sistemlerinin Kullanılmasına Dair Yönetmelik" Resmi Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
• Bakanlığımız ile İçişleri Bakanlığı iş birliğinde şiddet mağduru veya şiddet görme riski altında olan kadınlar için etkin ve hızlı müdahalenin sağlanması amacıyla Kadın Destek Sistemi (KADES) mobil uygulaması hayata geçirilmiştir.
• Bakanlığımız bünyesinde bulunan "Alo 183 Şiddetle Mücadele Hattı" şiddete uğrayan ya da uğrama riski taşıyan, destek ve yardıma ihtiyacı olan kadın ve çocuklar için psikolojik, hukuki ve ekonomik danışma hattı olarak 7 gün 24 saat ücretsiz hizmet vermektedir.
• Politika ve hizmetlerimizi geliştirme, uygulama ve izleme sürecinde verilerden faydalanılması ve bilimsel bilginin bu çalışmalara dayanak oluşturması önceliklerimiz arasında olup kadına yönelik şiddet alanında idari kayıtlar ve saha araştırmaları kapasitemizin güçlendirmesine yönelik faaliyetler sürdürülmektedir. Bu kapsamda Resmi İstatistik Programı'nda yer alan Türkiye'de Kadına Yönelik Şiddet Araştırmasının üçüncüsüne ilişkin hazırlık çalışmaları devam etmekte, saha uygulamasının 2024 yılı içerisinde gerçekleştirilmesi planlanmaktadır.
Yasal olarak suç sayılan filler ile bu fiilleri gerçekleştiren ve bu fiillerden etkilenen kişilere ilişkin idari kayıt verileri, suç şüphesinin öğrenilmesinden iddianamenin kabulüne kadar geçen soruşturma evresi ve iddianamenin kabulüyle başlayıp hükmün kesinleşmesine kadar geçen kovuşturma evresinde görev ve sorumluluğu bulunan yetkili merciler tarafından toplanmaktadır. Bu kapsamda şiddet vakaları, dava süreçleri ve sonuçları, illere göre dağılımı konusundaki güncel veriler Adalet Bakanlığı UYAP sistemi, İçişleri Bakanlığı POL-NET ve Jandarma Genel Komutanlığının veri sistemi üzerinde toplanmaktadır.
Mahinur ÖZDEMİR GÖKTAŞBakan