Taşınmaz edinimi yoluyla vatandaşlık kazanımı sürecinde bazı şirketler tarafından usulsüzlük yapıldığı iddiasına ilişkin
Kaynak göster
Cevdet Akay (CHP), 26 Ocak 2024 tarihinde 7/8883 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 266 gün sonra, 18 Ekim 2024).
Cevdet Akay (CHP, Karabük). “Taşınmaz edinimi yoluyla vatandaşlık kazanımı sürecinde bazı şirketler tarafından usulsüzlük yapıldığı iddiasına ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/8883, 26 Ocak 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-8883-tasinmaz-edinimi-yoluyla-vatandaslik-kazanimi-surecinde-bazi-sirketler-tarafindan-usulsuzl (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/e6adff9e-8235-43c0-a257-018d55538d9b
ÖNERGENİN YOLCULUĞU
- TBMM'ye verildi
- 15. gün
- Bakanlık cevapladı
Verilişten cevaba 266 gün. Tarihler TBMM kaydından.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)ği Aşağıdaki sorulanımın Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Sayın Mehmet OZHASEKİ tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ve talep ederim. "
Karabük Milletvekili Plan ve Bütçe Komisyonu Üyesi
5901 Sayılı Türk Vatandaşlığı Kanunu'nun 12. Maddesi Türk vatandaşlığının kazanılmasında istisnai halleri düzenlemiştir. 19.09.2018 tarihli ve 30540 sayılı Resmi Gazete'de yayımlanan Türk Vatandaşlığı Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelikte Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik'in ilgili maddesi gereğince, en az 400.000 (Dört yüz bin) Amerikan Doları veya karşılığı döviz tutarındaki taşınmazı satın alan ve bu taşınmazı 3 yıl süreyle satmayacağını taahhüt eden kişiler Türk Vatandaşlığına hak kazanmaktadır.
Gerekçenin tamamını göster (4 paragraf daha)Gerekçeyi kısalt
İlgili yönetmelik gereğince, tapu müdürlüklerine ibraz edilecek raporların SPK tarafından yetkilendirilmiş, lisanslı değerleme kuruluşlarına yaptırılması şarttır. Bireysel olarak değerleme lisansı almış gerçek kişilerin veya bu kişilere ait şirketlerin raporları kabul edilmemektedir.
Tarafımıza ulaşan iddialara göre, değerleme şirketlerinin bir kısmının ekspertiz çalışmalarında kredi veya teminata konu olan gayrimenkullerin normal değerlerinin çok üzerinde gösterildiği, değeri olduğundan çok yüksek gösterilen bu gayrimenkullerin teminat gösterilmesiyle şahıslara ve bazı şirketlere muhtelif banka ve finans kurumlarından yüksek montanlı usulsüz krediler kullandırıldığı, bu işlemlerden menfaat temin edildiği, yapılan usulsüz işlemlerle de yabancılara konut ediniminin sağlandığı iddia edilmektedir.
Bu bağlamda;
I- Yabancıların konut alırken SPK tarafından lisanslı değerleme kuruluşları tarafından yapılan ve tapu müdürlüklerine ibraz edilecek raporları hazırlayanlar arasında, Türkiye Değerleme Uzmanları Birliği'nce değerleme şirketleri için yürütülen soruşturma kapsamında incelenen şirketler var mıdır?
SORULAR
Değerleme şirketleri tarafından hazırlanan raporlarda bakanlığınız tarafından tespit edilen usulsüzlük veya usulsüzlükler var mıdır? Tespit edilen usulsüzlük veya usulsüzlükler varsa bunlar nelerdir? Kaç şirket hakkında tespit edilmiştir? Tespitler hakkında yasal süreç başlatılmış mıdır? Başlatılmışsa bu yasal süreçlerin akıbeti nedir? Başlatılmamışsa başlatılması düşünülmekte midir? Rayiç bedelin üzerinde kıymet takdiri yapılan raporlar var mıdır?
SPK lisanslı değerleme şirketleri tarafından tanzim edilen kıymet takdir raporlarının gerçek durumu hakkında soruşturma / inceleme yapmayı düşünüyor musunuz?
Bakanlığın cevabı
Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Mehmet Özhaseki, Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı ·
SORULAR:
1. Yabancıların konut alırken SPK tarafından lisanslı değerleme kuruluşları tarafından yapılan ve tapu müdürlüklerine ibraz edilecek raporları hazırlayanlar arasında, Türkiye Değerleme Uzmanları Birliği'nce değerleme şirketleri için yürütülen soruşturma kapsamında incelenen şirketler var mıdır?
2. Değerleme şirketleri tarafından hazırlanan raporlarda bakanlığınız tarafından tespit edilen usulsüzlük veya usulsüzlükler var mıdır? Tespit edilen usulsüzlük veya usulsüzlükler varsa bunlar nelerdir? Kaç şirket hakkında tespit edilmiştir? Tespitler hakkında yasal süreç başlatılmış mıdır? Başlatılmışsa bu yasal süreçlerin akıbeti nedir? Başlatılmamışsa başlatılması düşünülmekte midir? Rayiç bedelin üzerinde kıymet takdiri yapılan raporlar var mıdır?
3. SPK lisanslı değerleme şirketleri tarafından tanzim edilen kıymet takdir raporlarının gerçek durumu hakkında soruşturma / inceleme yapmayı düşünüyor musunuz?
CEVAP:
Yabancıların taşınmaz ediniminde aranılan, SPK Lisanslı Değerleme Kuruluşları tarafından düzenlenen değerleme raporlarına ilişkin tamamlanmış ve halen yürütülen incelemeler üst kuruluş olan Türkiye Değerleme Uzmanları Birliği tarafından yapılmaktadır.
Bakanlığımızın bağlı kuruluşu olan Tapu ve Kadastro Genel Müdürlüğü tarafından, değer farklılıkları veya muhtelif nedenlerle, 2023 yılında toplam 339 adet değerleme raporu incelenmek üzere bu kurula gönderilmiş olup, anılan Birlik tarafından incelemeleri tamamlanmadan vatandaşlığa konu edilmemektedir.
MKK. Gayrimenkul Bilgi Merkezi A.Ş. (GABİM) ile yapılan protokol ve 22.11.2023 tarihinde yayımlanan "Yabancıların Taşınmaz Edinimlerinde ve Bazı İşlemlerde Kullanılacak Değerleme Raporlarına İlişkin Usul ve Esaslar" konulu 2023/6 sayılı TKGM Genelgesi uyarınca, tüm raporlar kontrole tabi tutulmakta olup, uygunsuz değerler içerdiği tespit edilen standart dışı raporlar işlemlerde kullanılmaksızın doğrudan iptal edilmektedir. Yapılan kontrollerde herhangi bir eksiklik ve hata tespit edilmeyen raporlar "KULLANILABİLİR" ibaresi konularak; işlemlerde kullanılmak üzere, Tapu ve Kadastro sistemine aktarılmaktadır.