İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

Ara
YAZILI SORU ÖNERGESİ · 7/9213 GEÇ CEVAPLANDI · 35 GÜN

Ülkemizde üretilip ihraç edilen balların içeriğine dair yapılan denetimlere ilişkin

Kaynak göster

Ayhan Barut (CHP), 2 Şubat 2024 tarihinde 7/9213 esas numaralı yazılı soru önergesi verdi; muhatap: Tarım ve Orman Bakanlığı. TBMM’nin kaydına göre süresi geçtikten sonra cevaplandı (verilişinden 35 gün sonra, 8 Mart 2024).

Ayhan Barut (CHP, Adana). “Ülkemizde üretilip ihraç edilen balların içeriğine dair yapılan denetimlere ilişkin”. TBMM 28. Dönem yazılı soru önergesi 7/9213, 2 Şubat 2024. Vekilpedia: https://vekilpedia.com/soru-onergesi/7-9213-ulkemizde-uretilip-ihrac-edilen-ballarin-icerigine-dair-yapilan-denetimlere-iliskin (erişim: 15 Ekim 2026). TBMM kaydı: https://www.tbmm.gov.tr/Denetim/Yazili-Soru-Onergesi-Detay/c682ffb0-db0e-4192-ae0b-018d6989d234

Sade metin (Markdown) →

ÖNERGENİN YOLCULUĞU

  1. TBMM'ye verildi
  2. Bakanlığa iletildi
  3. 15. gün
  4. Bakanlık cevapladı

Verilişten cevaba 35 gün, bakanlığa iletilmesinden cevaba 29 gün. Tarihler TBMM kaydından ve cevap yazısından.

Önerge metni

PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

Aşağıdaki sorularımın Türkiye Cumhuriyeti Tarım ve Orman Bakanı Sayın İbrahim Yumaklı tarafından yazılı olarak cevaplandırılmasını arz ve talep ederim.

Ülkemizde maalesef tağşiş ve taklitler, katkı maddeleri, yasak hileli gıda ürünleri kullanımı halk sağlığı açısından büyük sorunlar yaratıyor. Ülke ekonomisi de bu durumdan olumsuz etkileniyor. Bal, et ve süt ürünleri, bitkisel yağlar, alkollü ve alkolsüz içecekler, çikolata, enerji içecekleri, kahve, şekerli ürünler ve baharatlar en çok tağşiş yapılan gıdalar olarak hep gündeme geliyor. Oysa Türk Gıda Kodeksi'ne göre gıdalara tağşiş uygulanması, çıkarılan yasalar ve yayınlanan yönetmeliklerle hileli ürün tümüyle yasaktır. Ancak gerçekte bu sorunların yaşandığı ortada duruyor. Ülkemizde çıkarılan yasalara, yaşanan tartışmalara, uygulanan yönetmeliklere ve yapılan denetimlere rağmen 'Hileli ürün' konusu hala konuşulmaya devam ediyor.

Yakın zaman önce Avrupa Birliği (AB) ülkeleri, Türkiye gibi üçüncü ülkelerden ithal edilen balların önemli oranlarda hileli çıktığı iddialarının ardından yasal düzenleme yapılacağını duyurdu. Geçen yıl AB Komisyonuna bağlı sağlık ve bilim kuruluşları ile Avrupa Dolandırıcılıkla Mücadele Bürosu'nun (OLAF) işbirliğinde hazırlanan rapor çok tartışılmıştı. Rapora göre AB ülkelerine giden ballardan alınan 320 numuneden yüzde 46'sının saf bal olmadığı, Türkiye'den ithal edilen 15 numuneden 14'ü hileli olduğu ileri sürülmüştü. AB yönetmeliklerine göre de balın hiçbir katkı maddesi ya da sulandırıcı içermemesi, tamamen doğal olması gerekiyor. Ama ihraç edilen ballarımızla ilgili yapılan bulgular, halk sağlığımızın korunması, ticari itibarımızın gözetilmesi ve bu konularda önlem alınması açısından çok önem taşıyor.

Bu bağlamda;

SORULAR

  1. Avrupa Birliği (AB) ülkelerince hazırlanan Mart 2023 tarihli raporda, AB ülkelerine giden ballardan alınan 320 numuneden yüzde 46'sının saf bal olmadığı, Türkiye'den ithal edilen 15 numuneden 14'ü hileli olduğu iddiaları doğru mudur?

  2. Bu iddia doğru ise herhangi bir adli veya idari soruşturma/kovuşturma, tahkikat gibi adım atılmış mıdır? Bu sürecin akıbetiyle ilgili bilgi verir misiniz? İddialar doğru değilse ülkemizin itibarı açısından gereken adımlar atılmış mıdır?

  3. İddia edildiği gibi Avrupa Birliği (AB) ülkelerince yapılan kontrollerde Türkiye'den ihraç edilen balların geri gönderilip gönderilmediği, söz konusu balların ülkemiz iç piyasasında tüketilip tüketilmediğiyle ilgili açıklama yapacak mısınız?

  4. Avrupa'ya ihraç edilen ve hileli olduğu ileri sürülen söz konusu bal markası ve isimlerinin kamuoyuna açıklanmasıyla ilgili ne düşünüyorsunuz?

  5. Hileli, sahte bal ve katkılı bal üreten şirketlerin faaliyetlerinin engellenmesiyle ilgili bugüne dek yapılan çalışmalarla ilgili bilgi verir misiniz?

Bakanlığın cevabı

Taranmış belgeden okundu · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)

İbrahim Yumaklı, Tarım ve Orman Bakanı ·

Bakanlığımız, 5996 sayılı Veteriner Hizmetleri, Bitki Sağlığı, Gıda ve Yem Kanunu ve Türk Gıda Kodeksine uygunluk çerçevesinde gıdaların üretim, işleme ve dağıtım aşamalarında gıda güvenirliliği ve hijyen kuralları ile ilgili denetimler yapmaktadır. Risk esasına dayalı olarak yürütülen rutin denetim ve kontrollerin yanı sıra, şüphe ve şikâyet üzerine Alo 174 Gıda Hattı ihbarları ve CİMER başvuruları kapsamında da denetimler sürdürülmektedir.

Bakanlığımızca balda taklit veya tağşiş yaptığı belirlenen firmaların ürünleri piyasadan toplatılmakta ve idari para cezası uygulanmaktadır.

2023 yılında yaklaşık 1 milyon 300 bin yurt içi gıda kontrolü gerçekleştirilmiş olup 17 bin 652 uygunsuzluk tespit edilmiştir. Bunlar için yaklaşık 535 milyon TL idari para cezası kesilmiş, 243 işletme hakkında savcılığa suç duyurusunda bulunulmuştur.

Avrupa Birliği (AB) üye ülkeleri tarafından yapılan resmi kontrollerde tespit edilen olumsuzluklar AB Komisyonuna bildirilmekte ve AB Komisyonu nihai değerlendirme sonucu Gıda ve Yemde Hızlı Alarm Sistemi (RASFF) üzerinden ilan edilmektedir. 2023 ve 2024 yıllarında Avrupa Birliği (AB) üye ülkelerine yapılan bal ihracatında, üründe hile tespit edildiğine dair RASSF bildirimi alınmamıştır.

İbrahim YUMAKLIBakan

Metin otomatik okundu. Yanlış okunan bir yer görürseniz bildirin. Hata bildir