6 Şubat 2023 tarihli depremler sonrasında depremzedelere verilecek konutlara ilişkin

SORU:

06 Şubat 2023 günü yaşanan depremler toplamda 11 ilde ağır yıkımlara neden olmuştur. Bu yıkımlar sonucunda resmi rakamlara göre 50 bini aşkın yurttaş yaşamını yitirdiği depremlerde, 100 binde fazla yaralının ve gerçek sayıları belirsizliğini korusa da 1000'e yakın kayıp yurttaş olduğu ifade edilmektedir. Bunun yanı sıra bu rakamların yanına 3 bin civarında kimsesiz kalan çocuğu da iliştirmek gerekmektedir. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı'nın 24 Şubat 2023 tarihli raporuna göre, depremin yaşandığı bölgedeki toplam bina sayısı 717 bin 614 olarak açıklanmıştır. Yaşanan afetin ardından tarihi yapılarla birlikte 35 bin bina yıkılmış, 300 bine yakın bina ise ağır hasar almıştır. 5 milyona yakın kişi farklı bölgelere göç etmiş, 700 bine yakın yurttaş ise geçim olanaklarını kaybetmiştir. Yaşanan deprem felaketinin üzerinden bir yıl geçmiş olmasına rağmen hayat normalleşmediği gibi depremzede yurttaşlar beslenmeden sağlığa, ulaşımdan barınmaya ve son kertede en insani hak ve gereksinimlerin karşılanması konusunda zorluklar yaşamaya devam etmektedir.

1. Yaşanılan felaketin üzerinden bir yıl geçmesine rağmen insanlar hala kendi imkanları ile barınma sorunlarını çözmeye çalışmaktadır. Konteyner kentlerin inşasına depremden yaklaşık dört ay sonra başlanması, peyderpey tamamlanmaları, sayılarının yetersiz olması, yapılan konteyner kentlerin uluslararası standartlara uygun olmaması, dört kişilik ailelerin 21 metrekarelik alanda yaşamaya zorlanmaları gibi bir dizi nedenden dolayı insanlar kendi imkanlarına göre genelde 50-100 metre karelik prefabrik evler yaparak barınma sorunlarını çözmek zorunda kalmışlardır. Hiçbir imkânı olmayan vatandaşlar ise konteyner kentlerde 21 metrekarelik alanlarda yaşamlarına devam etmektedir. Deprem felaketi sonrasında sözü verilen kalıcı konutlar neden bitirilerek depremzede yurttaşlara teslim edilmemiştir? Bu konuda Bakanlığınızın hangi çalışmaları mevcuttur?

CEVAP:

Bakanlığımız ve ilgili kuruluşları, 06 Şubat 2023 tarihli depremler sonucu oluşan hasarların giderilmesine yönelik; Yeni Yerleşim Alanlarında Toplu Konutların Üretilmesi, Rezerv Yapı Alanlarında Kentsel Dönüşüm Uygulamaları ve Yerinde Dönüşüm Uygulamaları olmak üzere hak sahiplerinin de katılımı ile çalışmalarını yürütmektedir.

Bu uygulamalardan Bakanlığımız ve Afet ve Acil Durum Yönetimi Başkanlığı (AFAD) işbirliği ile yeni yerleşim alanlarında Toplu Konut İdaresi Başkanlığı (TOKİ) ve Bakanlığımız Yapı İşleri Genel Müdürlüğü koordinasyonunda toplu konut ve köy evi yapım faaliyetleri ve teslim süreçleri süratle devam etmekte olup, 2025 yılı sonuna kadar bölgede yaşayan tüm vatandaşlarımızın huzurlu ve güvenli yaşam alanlarına kavuşmaları sağlanacaktır.

Diğer taraftan, 6306 sayılı Afet Riski Altındaki Alanların Dönüştürülmesi Hakkında Kanun kapsamında depremden en fazla zarar gören Hatay, Kahramanmaraş, Adıyaman, Malatya, Gaziantep, Osmaniye İllerimiz başta olmak üzere kent merkezlerinde hasarın yoğun şekilde yaşandığı alanların inşa ve ihyasına yönelik kentsel dönüşüm uygulamaları da Kentsel Dönüşüm Başkanlığı koordinasyonunda devam etmektedir.