Maden işletmelerinin çevreye ve insan sağlığına etkilerine ve alınacak önlemlere ilişkin

Aşağıdaki sorularımın Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz tarafından yazılı olarak yanıtlanmasını arz ederim.

Dr. Muğtdfal ADIGÜZEL CHP Ordu Milletvekili

Erzincan İliçte yaşanan maden faciası ülkemizin pekçok yerinde benzer tekniklerle yapılan madencilik faliyetlerinin denetimlerini de gündeme getirmiştir. Mevcut maden işletmelerinin acilen insan ve doğa odaklı bir bakış açısı ile denetlenmesi asgari şartları sağlayamayacak düzeyde olanların kapatılması gerekmektedir. Daha önce Ordu Fatsa'daki altın madeninde yapılan ve madenin kapatılarak üretiminin durdurulmasını sağlayan toprak, su, yaşam alanları ile ilgili bilimsel etki analiz çalışmalarının, faliyette bulunan tüm tüm altın madenleri için de yapılması zaruri görülmektedir.

SORULAR

1. İlk etapta siyanür ve/veya sülfirik asit benzeri yöntemle işletilen mevcut altın madeni işletmelerindeki üretimin, tüm çalışanların maaş ve tüm sosyal hakları saklı kalmak kaydı ile © aylığına durdurulması ve bu sürede sağlık taraması, toprak, su, ekosistem analiz çalışmalarının yapılması için bir girişiminiz olacak mıdır?

2. Ordu Fatsa'da yapılan bilimsel etki analiz çalışmalarının mevcut tüm maden işletmeleri için yapılması ve yaşam alanlarında oluşan tahribatın yasal sınırlar üzerinde olması halinde gerekli yasal girişimlerin başlatılması için bir çalışmanız var mıdır? Toprağa, suya, havaya, canlı varlığına ve insana dair olası zararların bağımsız-güvenilir uzmanlar tarafından incelenmesi ve ulaslararası akredite bir laboratuarda analiz edilmesi için ne tür girişimleriniz olmuştur?

3. Maden şirketlerinin ortaklık yapısı ve sözleşmeleri ile kar marjlarının şeffaf hale getirilerek kamuoyu ile paylaşılması için bir girişiminiz olacak mıdır?

4. Erzincan'daki facia bölgesinde atıkların ve havuzların yarattığı kirlilik ne durumdadır? Yeraltı su sistemlerine, akarsulara, su havzalarına mevcut ve olası etkileri nedir?

5. Mevcut tahribatın rehabilitasyonu mümkün müdür? Mümkün ise maliyeti ve süresi nedir?

6. Toprak kayması ve havuzların patlaması söz konusu olmasa dahi bu madenin çevreye zzehir saçtığı ile ilgili çok sayıda şikayet üzerine bir inceleme yapılmış mı idi? Yapıldı ise sonuçları nelerdir?

7. Altın madeni olmayan illerimizdeki ölüm sebebi ve yaşı ile başta kanser olmak üzere ağır metal ve toksik maddelerin yarattığı hastalıkların görülme oranı ile altın madeni bulunan il ve ilçelerdeki istatistiklerin mukayeseli bir çalışması bugüne kadar yapılmış mıdır? Yapıldı ise sonuçları nelerdir? Yapılması ise ivedi bir biçimde bu çalışmanın yapılması için girişimde bulunacak mısınız?

8. Mevcuttüm madenlerde çalışanların sağlık taramasından geçirilerek sağlık durumlarına ilişkin bir çalışma yürütülmesi ve bu konuda da bir mukayeseli istatistiki çalışma yapılması için bir girişiminiz olacak mıdır?