Ateş: KOBİ'lerin batık kredileri ekimde 330 milyar liraya ulaştı

CHP Bolu Milletvekili Türker Ateş, 4 Kasım 2026 tarihinde Plan ve Bütçe Komisyonunda yaptığı konuşmada Ticaret Bakanlığının 2027 yılı bütçe teklifini değerlendirdi. Ateş, Türkiye'nin dış ticaret açığı ve KOBİ'lerin içinde bulunduğu ekonomik durumu eleştirerek üretim yapısının değiştirilmesi gerektiğini ifade etti.

KOBİ'ler batış noktasında

KOBİ kredileri ve batık oranlarına dikkat çeken Ateş, "Yaklaşık iki aylık bir veri bu. Bu veride ağustos ayında 285 milyar lira batık kredi var, ekim ayında 330 milyar liraya ulaşmış yani 45 milyar lira iki ayda batık. KOBİ'lerin paraları yani ticaretimizin bel kemiği olan KOBİ'ler şu anda batış noktasında. Bu yaklaşık olarak iki ay önce yani iki aylık bir dilimde konuşuyoruz geçen haftayı dâhil etmiyoruz burada, rakam nereye geldi, bilmiyorum. Nefes kredisi için de konuştuğunuz rakam 50 milyar lira, ancak batık parayı karşılayabiliyor. Fonda sıkışan 3 bin tane KOBİ var, 161 milyar lira orada kalıyor." dedi.

Üretim yapısı ve dış ticaret açığı

Türkiye'nin dış ticaret açığına ve üretim yapısına değinen Ateş, "Ekonomimizin kronikleşmiş yapısal sorunlarını da bir türlü çözemiyoruz. Türkiye'nin dış ticaret açığı büyümeye devam ediyor. Yıllıklaştırılmış dış ticaret açığımız 96 milyar dolara ulaştı, geçen yıl 92,2 milyar dolar kapatmıştık. Sayın Bakan, sürekli ihracat rakamları rekorlarından bahsediyoruz. Türkiye'nin meselesi yalnızca daha fazla ihracat yapmak değil, nasıl bir üretim yapısına sahip olduğumuz da önemli. İthal girdiye bağımlı üretim yapısını değiştirmeden bu sorunu kalıcı bir şekilde çözmemiz mümkün değil. İthalat bağımlılığımızı ve dış ticaret açığımızı azaltmak zorundayız. Yüksek teknoloji ürün ihracatımız yüzde 2-3 seviyesinde. Şimşek programı yüzünden geleneksel ihracatçı sektörlerimiz batma noktasına geldi. Sürekli tekstil konuşuyoruz ama beyaz eşya sektörü de çok ciddi anlamda krizde; ilk dokuz ayda beyaz eşya üretimi yüzde 11, ihracatı da yüzde 17 geriledi. 2021'de 6 ana ürün de 25 milyon ürün satmışız, ihraç ettiğimiz bu rakam şimdi 20 milyonun altında. Beyaz eşya sektörüne yönelik acil önlemler almalıyız, ayakta duran sektörlerimiz sizden destek bekliyor." ifadelerini kullandı.

Kanatlı sektörü ve denetimler

Kanatlı sektöründeki uygulamaları eleştiren Ateş, "Bolu ili için çok önemli bir sektörümüz var: Kanatlı sektör. Yıllarca yurt dışına emek vermiş dağıtım ağları kurmak için, sektörün kotalarını değiştiriyorsunuz. İhracatı bazen durduruyorsunuz, bazen kota koyuyorsunuz. Şimdi, Sanayi Bakanlığında söyledim, size de söylemek istiyorum. Bir sabah bu arkadaşlar uyanıyor, ISO 500'den olan en büyük kanatlı sektör şirketlerine denetim kayyumu atanıyor. Bu arkadaşlarımız iş adamları, bütün kaynaklarını bu topraklara yatırmışlar ve şirketlerini büyütmek için şirketlerinin başından ayrılmamışlar. Şu anda iki ayda fonda kazanan arkadaşlarımız var. O fonda kazandıkları parayla bu bütün tesisleri satın alabilecek boyuttalar. Bu arkadaşlarımızı itibarsızlaştırdık, diğer fondaki arkadaşlarımızın bir tanesinin adını veremiyoruz. Şimdi, hangisi itibarlı, hangisi itibarsız; bunu sizin inisiyatifinize bırakıyorum. İktidar olarak hedeflere böyle adımlarla yanaşmamak lazım. Çok üzücü bir tablo, ben sizler adına da üzülüyorum, gerçekten üzülüyorum." açıklamasında bulundu.

Dış ticaret hadleri ve refah

Dış ticaret hadlerinin önemini vurgulayan Ateş, "Sayın Bakanım, sizin övündüğünüz rekor ihracat rakamları bir şeyi gizliyor: Türkiye bugünkü dış ticaret rejimiyle yoksullaştıran büyüme sürecinden geçiyor. Daha fazla ihracat yapmamız zenginleşmemiz anlamına gelmiyor. Türkiye'de dış ticaret hadleri bunun önemli bir göstergesidir. TÜİK verilerine göre dış ticaret haddimiz Ağustos 2025'te 94,3 iken Ağustos 2026'da 90'a geriledi. Aynı dönemde ihracat birim değerlerimiz yüzde 8,5 artarken ithalat birim değerimiz yüzde 13,7 arttı yani ucuza satıyoruz ama pahalıya alıyoruz, bu önemli. Bu, aynı miktarda ihracattan daha az ithalat yapabilme riski demektir. Türkiye'nin büyümesini yalnızca üretim ve ihracat rakamlarıyla ölçmemeliyiz. Dış ticarette ne kadar kazandığımıza bakmalıyız; daha önemlisi, bu kazancın toplumsal refahın ne kadar ölçüde yansızlığını öğrenmemiz lazım, bakmamız lazım. Aylık basın toplantınızı da dış ticaretin hadleri üzerinden değerlendirmenizde fayda var." dedi.

Kaynak: TBMM tutanağı · https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=91345

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia