TBMM kaydı·2 kaynak·Yayın: 18 Kas 2026 20:41
KOMİSYONLAR Plan ve Bütçe Komisyonu KONUŞMA TARİHİ: 18 KASIM 2026
Boz Çakı, Millî Savunma Bakanlığına Riyad'daki askerî anlaşmanın detaylarını sordu
Boz, Suudi Arabistan'la yapılan askerî anlaşma kapsamında Türkiye'nin üstlendiği yükümlülüklerin ve bütçe ödeneklerinin açıklanmasını istedi. F-35 görüşmelerinde İbrahim Anlaşmaları ve S-400'lerin devrinin gündeme gelip gelmediğini sordu.
KAYIT NOTU & BU HABERDE
TBMM’nin açık kayıtlarına dayanır · Yayın ilkeleri ↗- KİM
- Sümeyye Boz ÇakıDEM Parti · Muş milletvekili
- NEREDE
- Plan ve Bütçe Komisyonu
- NE ZAMAN
- 18 Kasım 2026Çarşamba
- KAYNAK
- TBMM resmî kaydı ↗Komisyon konuşması · 18 Kasım 2026
DEM Parti Muş Milletvekili Sümeyye Boz Çakı, 18 Kasım 2026 tarihinde Plan ve Bütçe Komisyonu'nda Millî Savunma Bakanlığı bütçesini görüşürken Mekke Anlaşması ve askeri kapasite tahsisi konularında sorular yöneltti. Boz Çakı, Suudi Arabistan ile yapılan askeri iş birliğinin mali yükümlülüklerini ve barış süreciyle olan çelişkilerini açıklığa kavuşturulması gerektiğini belirtti.
Askeri kapasite tahsisinin mali yükümlülükleri ve riskleri
Millî Savunma Bakanlığı bütçesi ve Suudi Arabistan ile yapılan askeri iş birliği üzerindeki mali yükümlülüklerin netleştirilmesi gerektiğini hatırlatan Boz Çakı, "Riyad'da kuvvetler üzerinde mutabakattan söz ettiniz, Ankara'da ise yükümlülük doğmadığını söylediniz. O hâlde Türkiye'nin hangi katkısı üzerinde bir mutabakat sağlandığını ifade ederseniz seviniriz. Görevin kapsamını, süresini ve komutasını kim belirledi mesela? Petrolü, madeni, bununla birlikte parası olanın yani zengin olanın askerî kapasitesi tahsis etmek yani böyle bir güce sahip olanlara askerî bir kapasite tahsis etmek Wagner düzeninin bir mantığıdır aslında Sayın Bakan. Millî Savunma Bakanlığını ve personelini paralı özel güvenlik şirketi gibi kullanmanın yolunu açar bu. Suudi Arabistan yönetimiyle herhangi bir ödeme, finansman, siyasi ya da ekonomik taahhüt görüşüldü mü, lütfen açıklayın. 2027 bütçesinde bu görev için ödenek ayrıldıysa hangi tertipte, ne kadar; ayrılmadıysa da personel, intikal ve lojistik giderleri hangi kaynaktan karşılanacak mesela? Bu Komisyona Riyad'da alınan kararların ödeme veznesi muamelesi yapılmaması gerekiyor Sayın Bakan." dedi.
Mekke Anlaşması'nın istihbarat paylaşımı ve barış süreciyle ilişkisi
Mekke Anlaşması'nın içerdiği maddelerin demokratik faaliyetler üzerindeki etkisini ve barış süreciyle olan çelişkisini vurgulayan Boz Çakı, "Dışişleri Komisyonundaki şerhimizde de somut bir tehlikeye işaret etmiştik: Mekke Anlaşması'nın 5'inci maddesi operasyonel bir iş birliğini, 9'uncu ve 13'üncü maddeleri ise istihbarat paylaşımını ve gizliliği düzenliyor. Demokratik siyasi faaliyetlere yönelik ve sivil örgütlenmelere ilişkin bilgilerin başka devletlerle paylaşılmasını hangi hüküm engelleyecek mesela? Paylaşım yetkisi kimde olacak ve Meclis bu yetkinin kullanımını nasıl denetleyecek? Kürdistan Bölgesel Yönetimi ve Rojava'nın bu iş birliğinin gündemine girip girmediğini, hâlâ belirsiz olduğunu hatırlatmak gerekiyor. Türkiye'de Kürt halkının siyasi iradesini barış sürecinin muhatabı olarak kabul ederken, Kürdistan Bölgesel Yönetimi ve Rojava'yı da Riyad'da askerî ve istihbari iş birliğin konusu yapıp yapmadığınızı, ele alıp almadığınızı öğrenmek istiyoruz. Çünkü barışın inandırıcılığı Hükûmetin Kürtlerin siyasi iradesini sınır ötesinde de tanıyıp tanımadığıyla ancak sınanabilir." ifadelerini kullandı.
Siyasi iradenin barışın hukuki güvenceleri için kullanılması talebi
Hükûmetin dış politikadaki hızlı siyasi iradesinin iç barış için de kullanılmasını beklediğini ifade eden Boz Çakı, "Riyad'da Meclis daha anlaşmayı görüşmeden kuvvetlerin konuşlandırılmasının hazırlığına giriştiniz, Türkiye'de ise barışın çerçeve yasasını ve sürecin nasıl izleneceği hâlâ bir takvime bağlanmış değil. Bu fark, Hükûmetin kime hangi güvenceyi vermeye hazır olduğunu gösteriyor. Suudi yönetimiyle askerî destek için önceden mutabakat kuruyorsunuz, Kürt halkının demokratik siyasete eşit koşullarda katılmasını güvenceye alacak adımları ise yürütmenin ne zaman kendini hazır hissedeceğine ya da uygun göreceğine bırakıyorsunuz. Barışın kalıcı olması, çatışmayı yıllarca sürdüren karar alma biçiminin de değişmesini ve değiştirilmesini gerektirir. Kürt halkının siyasi taleplerini güvenlik kurumlarının konusu sayan anlayış, seçilmişlerin yerine kayyum atanmasına ve demokratik örgütlenmenin soruşturulmasına zemin hazırladı. Bugün, askerî ve istihbari yetkileri yeni ortaklıklarla genişletirken barışın hukuki güvencelerini eğer ertelersiniz, geçmişte çözümün önünü kapatan siyasi eğilimi sürdürmeye devam etmiş olursunuz. Başka bir devletin güvenliği için göstermiş olduğunuz hızlıca siyasi iradeyi bu ülkede barışın hukuki güvencelerini kurmak için de göstermenizi bekliyoruz Sayın Bakan." diye konuştu.
Kaynak: TBMM tutanağı · https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=92747
TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia
KAYNAKLAR
2 kaynak- TBMM’deki resmî kayıt ↗Komisyon konuşması · 18 Kasım 2026
- Konuşmanın tamamıVekilpedia kaydı
- Komisyon konuşması · 18 Kasım 2026Vekilpedia kaydı
Bu haber yalnız TBMM’nin kamuya açık kayıtlarından derlendi; alıntılar ve sayılar kaynak kayda bağlıdır. Basın bülteni olarak indir →
KAYDIN BAĞLAMI
O günkü Plan ve Bütçe gündemi · 1 kurum
- Milli Savunma Bakanlığı1,53 trilyon TL
Bu haberi paylaş
Bu haber hakkında ne düşünüyorsunuz?
Bir tepki seçebilir, seçiminizi daha sonra değiştirebilirsiniz.
Toplamlar yeterli katılım oluştuğunda gösterilir.
AYNI GÜNDEM
PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU
Boz Çakı, Bakanlığa kadın bütçesinin dökümünü ve İŞKUR verilerini sordu
Sümeyye Boz Çakı
YAZILI SORU · ÇALIŞMA VE SOSYAL GÜVENLİK BAKANLIĞI
Boz Çakı, Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığına Muş'taki iş kazasını sordu
Sümeyye Boz Çakı
PLAN VE BÜTÇE KOMİSYONU
Boz Çakı: 23.552 lira emekli aylığını ve bölgesel asgari ücret çalışmalarını sordu
Sümeyye Boz Çakı
ÇOK OKUNANLAR
- 1Türkeş Taş: Şehit yakınları ve gaziler için bütçe artışı istedi
- 2Yılmaz: Savunma projelerinin maliyeti bütçeden denetlenemiyor
- 3Bayraktutan: Askerî personelin özlük hakları ivedilikle düzeltilmeli
- 4Usta, beraat eden ihraç polisin göreve iade edilip edilmeyeceğini sordu.
- 5Biçer Karaca: Şehit ve gazi ailelerinin talepleri ile 65 yaş aylığı için çalışma var mı?