Hun, Kültür Bakanlığına halk kütüphanelerindeki Kürtçe kitap payını sordu

DEM Parti Iğdır Milletvekili Yılmaz Hun, 6 Kasım 2026 tarihinde Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısında konuştu. Hun, Yurt Dışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığının faaliyetleri, kütüphanelerdeki Kürtçe kitap sayısı ve yayın yasakları konularında Bakanlığa yönelik değerlendirmelerde bulundu.

Akraba topluluk anlayışı ve eşit yurttaşlık

Yurt Dışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığının faaliyetlerinin kapsamına dikkat çeken Hun, "Yurt Dışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığı faaliyetlerini soydaş ve akraba topluluklarla kültürel, kimliksel ve aidiyete dair ilişkiler geliştirmek olarak tanımlıyor ancak Türkiye'de yaşayan milyonlarca Kürt'ün ve diğer kimliklerin dili, kültürü, aidiyeti bu yaşamın neresinde Sayın Bakan?" dedi. Devletin sınırlarının ötesindeki topluluklarla bağ kurarken kendi yurttaşlarının kimliğini görmezden gelmesinin eşit yurttaşlıkla bağdaşmadığını belirten Hun, "Yurt Dışı Türkler ve Akraba Topluluklar Başkanlığının faaliyetleri Türkiye'de yaşayan bütün halkların dilini, kültürünü, kimliğini kapsayacak biçimde yeniden ele alınmalıdır. Eşit yurttaşlık hiçbir halkı yok saymadan kurulabilir, uygulanmalıdır, kurulmalıdır." ifadelerini kullandı.

Kütüphanelerdeki Kürtçe kitap oranı

Halk kütüphanelerindeki kitap sayılarına değinen Hun, "Bakanlığınız halk kütüphanelerindeki Koha Kütüphane Otomasyon Sistemi kayıtlarında 19.901 Kürtçe kitap bulunduğunu bildirmiş. 2024 sonunda halk kütüphanelerinde bulunduğu açıklanan yaklaşık 25 milyon kitapla karşılaştırıldığında Kürtçe kitapların koleksiyon içindeki payının yaklaşık yüzde 0,08 olduğunu gösteriyor." dedi. Kütüphanelerin kamuya ait olduğunu hatırlatan Hun, "Kürtçe bu ülkenin milyonlarca yurttaşının konuştuğu ve yaşattığı bir dildir. Kütüphaneler kamuya ait kurumlardır. Yurttaşların kendi dillerindeki kitaplara erişebilmesi de kamusal hizmetin parçasıdır." açıklamasında bulundu.

Yazma eserlerin dijital erişimi

Yazma eserlerin dijital sisteme aktarılması konusundaki eksiklikleri dile getiren Hun, "Türkiye Yazma Eserler Kurumu envanterinde olduğu belirtilen yüzlerce nadir Kürtçe eserin dijital sisteme aktarılmadığı belirtiliyor. Kurumun kataloglarında kayıtlı Kürtçe eser sayısı 25'ten 79'a çıkmış ancak envanterde 300-400 civarında Kürtçe eser bulunduğu belirtiliyor." dedi. Çalışmaların devam etmesi gerektiğini vurgulayan Hun, "Bu çalışmanın devamı Bakanlığınızın elindeki diğer Kürtçe yazma eserlerin de araştırmacılara ve halka açılmasıyla mümkün olabilir. Eserlerin hangi kütüphanelerde bulunduğu, hangi dilde kataloglandığı, dijital erişime neden açılmadığı kamuoyuna açıklanmalıdır." ifadelerini kullandı.

Yayın yasakları ve ifade özgürlüğü

Yayınlara yönelik kısıtlamaların devam ettiğini belirten Hun, "Anayasa Mahkemesinin 16 Aralık 2025 tarihli kararında Avesta Yayınları kitaplarına yönelik toplatma ve basım, dağıtım, satış yasaklarının ifade ve basın özgürlüklerini ihlal ettiğine hükmetti. Ancak bu hak ihlali kararına rağmen daha geçen ay örgüt propagandası ve "kürdistan" ifadeleri gerekçe gösterilerek 12 kitap ve dergi hakkında toplatma ve yasaklama kararı verildi." dedi. Bakanlığın görevini hatırlatan Hun, "Kültür Bakanlığının görevi bazı eserleri yayınlarken başka eserleri görünmez kılan uygulamaları sürdürmek değildir." diye konuştu.

Kaynak: TBMM tutanağı · https://www.tbmm.gov.tr/milletvekili/UyeKomisyonKonusmaTutanakDetay?tutanakId=91819

TBMM kayıtlarından derlenmiştir · Vekilpedia