Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin Kanun Teklifi

Metnin bu bölümü (PDF s. 1) tablo; burada gösterilmiyor. TBMM PDF’inde görün ↗ (yeni sekmede açılır)

DAY GEYE! Kumaş EYE! ii 2 b Tenmz 2073 ma m en lk emar an —

(0 SEUI9. ig TEA

X HALKLARIN DEMOKRATİK PARTİSİ z Giyp Başkanlığı di Sayı g0Öz

MP Tah ES AZLA

Olağanüstü Hal İşlemleri İnceleme Komisyonu Kurulması Hakkında Kanun Hükmünde Kararnamenin Değiştirilerek Kabul Edilmesine Dair Kanunda Değişiklik Yapılmasına İlişkin

Kanun Teklifim gerekçesiyle birlikte ekte sunulmuştur.

Tali

Komisyon ve S / Kerlayan icisleri

Tarih . (b issn 03 Esas No: 7/2326

NO: 2 A Uyg32.

EBYS'ye AKTARILMIŞTIR GENEL GEREKÇE

11 Ocak 2016'da ülkede son dönemde meydana gelen sivil ölümler ve hak ihlatlerine dikkat çekmek amacı ile "Barış İçin Akademisyenler İnsiyatifi" tarafından 89 üniversiteden 1128 akademisyenin imzacısı olduğu bildiri yayımlanmıştır.

"Bu suça ortak olmayacağız" başlığıyla yayımlanan bildiride; sivil ölüm ve sürgün politikalarının sonlanması, sokağa çıkma yasağı uygulamalarının kaldırılması, insan hakkı ihlallerinin tespit edilmesi ve sorumluların cezalandırılması, sokağa çıkma yasağı uygulamasından kaynaklanan maddi-manevi zararların tazmini ve bu hususta bağımsız gözlemcilerin raporlama yapabilmesi, toplumsal kalıcı barışın tesisi adına adımlar atılması ve bu konuda bağımsız gözlemcilerin bulunmasına dair talepler yer almakta idi.

Ancak barışçıl talepler kamuoyunda bazı tartışmalara neden olmuş, organize suç örgütleri "Sözde Aydınlar Çanlar İlk Önce Sizin İçin Çalacak" başlıklı bir yazıyla akademisyenleri hedef göstererek, "Oluk oluk kanlarınızı akıtacağız ve akan kanlarınızla duş alacağız" şeklinde © açıklamalarda bulunmuşlardır. Akademisyenlerin bildiriyi deklare etmelerinin ardından akademisyenler hakkında adli, idari soruşturmalar başlatılmış; 15 Ocak günüyse onlarca akademisyen gözaltına alınmış, görevden uzaklaştırılmıştır.

Akademisyenler hakkında açılan soruşturma konusu "Terör örgütü propagandası yapmak", "Devletin manevi şahsiyetini tahkir etme " olmuştur. Oysa suça konu edilen bildirinin içeriği başta yaşam hakkının sağlanması ve korunması ile toplumsal barışın tesisinden müteşekkildir. Bu itibarla aynı zamanda akademik özgürlük alanına müdahale niteliğindeki bu gelişmeler toplum nezdinde kaygıyla karşılanmıştır. Nitekim üniversiteler bilimsel öğreti ve düşünsel faaliyetler ışığında gelişebilecek ve özerk olması gereken kurumlardır. Aksi halde gelişimden ve değişimden söz etmek mümkün olmaz. Bu da ancak düşünce ve düşünceyi ifade hürriyetinin sağlanması koşuluyla mümkün olur. Bu dönemden başlamak üzere ve OHAL müddetince akademisyenler hakkında soruşturma başlatılması, tutuklanmaları gibi hızla akademilere yönelik. başlatılan bu yönelim sonrasında akademisyenlerin ihraç edilmesine, yurt dışı yasakları konularak yurt dışındaki: eğitim ve öğretim haklarının engellenmesine dek uzanmış olup esasen bütünen değerlendirildiği vakit akademilerin, üniversitelerin tamamına yönelik oluşturulan bir baskı mekanizmasıdır. Bu baskı mekanizmasının toplumun tamamına sirayet etmesi beklenen ve nitekim hâlihazırda da süregiden bir kaygıdır.

Akademisyenlerin tutuklanmalarına dair mahkeme kararında şu ifadeler yer almakta olup; ©... asil şiddeti yaratanın terör örgülü olduğunun bilindiği halde bildiride terör örgütüne yönelik hiçbir eleştiri ve kınamanın dahi yer almamış olması dikkate alındığında üphelilerin terör örgütünün eylemlerini destekler mahiyette tavır i erisinde olduklarının açık olduğu, bildirinin yayınlanmasından sonra şüphelilerin basın toplantısı düzenleyerek aynı metni tekrar okudukları, metinde geçen hususları tekrar ettikleri, sözde barış talebi altında silahlı terör örgütünün propagandasını alenen yaptıkları... "; "..esasen savunma pozisyonunda olan devletin, katliamdan yaptığından bahsedip, asıl saldırıları gerçekleştiren terör örgütü mensuplarının eylemlerine hiç değinilmemesinden şüphelilerin terör örgütüyle aynı fikir ve eylem birliği içinde olduklarının delili olduğu, yayınlanan bildirinin de bu kapsamda değerlendirilmesi gerektiğinin kanaatine: varıldı." kişinin bir konuya ilişkin beyanaita bulunmamış olması doğrudan suç kapsamına sokulmaktadır. Bu durum akademisyenlere yönelik baskı araçlarının hukuksuzluğunu da gözler önüne sermektedir. "Yaşam Hakkı" savusunuyla bir bildiriye imza atmak fiilinden ötürü "suçlu" kategorisine sokulan akademisyenlerin tamamen düşüncelerini ifade hürriyeti bağlamındaki eylemleri mahkemelerce ceza usulüne aykırı olarak geniş yorumlanmış, "örgüt faaliyetlerini" kınamamaları tutuklanmalarına gerekçe edilmiştir. Bir kişinin düşünsel bir pasiflikten ötürü suçlu olarak kabul edilmesi hiçbir hukuk sisteminde söz konusu değildir. Akademisyenler için adeta olmayan bir suç kategorisi oluşturulmuş ve mahkeme bu zanla hareket etmiştir.

Bundan sonraki dönemde de KHK ihraçları ile akademisyenlerin görevlerinden ihraç edilmeleri, aynı zamanda ülkedeki bilimsel başarılara imza atmış olan köklü üniversitelerde yeni bir kadrolaşma olanağını iktidar lehine doğurmuştur. Nitekim oluşan yeni kadrolarla üniversitelerdeki eğitim başarısının düşmesi söz konusudur. Liyakate dayalı olmayan atamalar ne yazık ki bilimsek üretimin de durması sonucunu doğurmuştur. Hâlihazırda ise akademide mobbing uygulamaları devam etmekte, bir şekilde akademik kadrolar değiştirilmektedir.

Öte yandan binlerce akademisyenin görevlerinden ihraç edilmesi süreci yargıya taşınmış, uzun süren yargılamaları sonucunda akademisyenlerin suça konu edilen söylemlerinin düşünce ve ifade hürriyeti çerçevesi içerisinde olduğu hüküm altina alınmıştır. Bu olumlu gelişme kuşkusuz düşünce ve ifade hürriyeti anlamında önemli bir adımdır. Ancak bahse konu yargı kararlarının bir karşılığının olması ancak akademisyenlerin eski görevlerine iadeleri ile mümkün olacaktır. Bu bahisle bilime hizmet ve emek vermiş akademisyenlerin yargı karşısında haklılıklarının onaylanması sonucunda yeniden eski görevlerine iade edilmelerini de dayatan bir durumdur. Bu bahisle ilgili mevzuatta değişiklik yapılarak akademisyenlerin ve diğet kamu görevlilerinin görevlerine başlamaları ve maruz kaldıkları zararlarının tazmini ile mali ve özlük haklarına dair kayıplarının da karşılanması zaruridir. MADDE GEREKÇELERİ