Milli Eğitim Temel Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Gün geçtikçe kötüleşen ekonomik koşullar ve artan maliyetlerden ötürü yeni başlayan 2023-2024 eğitim ve öğretim yılında dar gelirli aileler, çocuklarının sağlıklı beslenmesini sağlayabilmek konusunda güçlükler yaşamaktadır. Ülkemizde gıda enflasyonunun rekor seviyeye ulaşmasıyla birlikte kırtasiye, ulaşım ve giyim masrafları da göz önünde bulundurulduğunda derinleşen yoksulluk karşısında aileler ve öğrenciler çaresiz kalmaktadır. Yeterli beşini alamayan öğrenciler bedenen ve ruhen zarar görmekte, okula ve derse olan devamlılıkları azaltmaktadır. Buna istinaden hem temel hakkı olan beslenmeden hem de eğitimden yoksun kalmaktadır.

Ağustos 2023 TÜİK verilerine göre, eğitim harcamalarında yıllık yüzde 48,61 oranında bir artış yaşanırken gıda ve alkolsüz içeceklerde ise yıllık yüzde 72,86 oranında bir artış yaşanmıştır. Yapılan araştırmalara göre; 2022 yılında okul öncesi için okula başlama maliyeti 4.615,8 TL iken 2023 yılında 9.037,78 TL olmuştur. İlkokul öğrencileri için bu rakam 2022 yılında 7.550,1 TL olup 2023 yılında 10.770,76 TL'ye yükselmiştir. Ortaokul öğrencileri için ise 2022 yılında maliyet 8.047,4 TLiken 2023 yılında 10.963,46 TL'ye yükselmiş ve son olarak lise öğrencileri için 8.296,6 TLden 12.578,65 TL'ye yükselmiştir. Belirtilen rakamlar içerisinde, okula zorunlu alınan bağışlar, sınıfların düzenlenmesi için toplanan paralar, velilerin çocuklarına verdikleri harçlıklar bulunmamaktadır. Bu harcamalar da göz önünde bulundurulduğunda, özellikle alt ve orta gelir düzeyindeki ailelere, okul giderleri ciddi bir yük olacaktır.

2022 yılında sivil toplum kuruluşlarının ve kamuoyunun tepkisi üzerine Temel Eğitim Genel Müdürlüğünün 25.01.2023 tarih ve 69277232 sayılı makam onayı ile çıkan genelge kapsamında okul öncesi eğitim kurumlarına devam eden tüm çocuklara haftanın 5 günü, günlük bir öğün beslenme verilmesi için uygulamalar başlatılmıştır. Her ne kadar Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı Çocuk Hizmetleri Genel Müdürlüğü'nün 2023-2028 Çocuk Hakları Strateji Belgesi ve Eylem Planı'nda okul öncesi eğitim programlarında ücretsiz olarak sunulan beslenme hizmetlerinin yaygınlaştırılması hedef olarak belirlense de 2022-2023 eğitim öğretim döneminin ikinci yarısı sürdürülen bu uygulama, herhangi bir kamuoyu bilgilendirmesi yapılmadan kaldırılmış, anaokullarında öğrencisi bulunan velilere beslenme listeleri gönderilmeye başlanmıştır.

Birleş Milletler Dünya Gıda Programı'nın 6 Haziran tarihinde web sitesi aracılığıyla gerçek zamanlı olarak paylaştığı "Açlık Haritası"na göre Türkiye nüfusu 82,3 milyon olarak gösterilirken yine aynı veriler neticesinde ülkemizde 14,8 milyonu yeterli beslenememektir. 5 yaş altı çocukların yüzde İ, "sinin akut yetersiz beslenme sorunu varken yüzde 6'sının ise kronik yetersiz beslenme sorunu mevcuttur.

6 Şubat depremleri öne sürülerek öğrencilere verilmesi gereken bir öğün yemek için bütçe konusunda sıkıntılar yaşandığının ifade edilmesi gerçeklerle uyuşmamaktadır. Milli Eğitim Bakanlığı, Diyanet İşleri Başkanlığı, Gençlik ve Spor Bakanlığı tarafından hazırlanan "Çevreme Duyarlıyım, Değerlerime Sahip Çıkıyorum" (ÇEDES) gibi Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okullarda hayata geçirilmesi planlanan ve "manevi danışman" atayan projeler yerine öğrencilerin en azından tek öğün okulda beslenmesini sağlayacak planlamalara bütçe ayarlanmalıdır.

Bu kanun teklifi ile, Milli Eğitim Bakanlığı'na bağlı okul öncesi, ilköğretim ve ortaöğretim olmak üzere yükseköğretime kadar olan tüm kademelerdeki öğrencilere, Milli Eğitim Bakanlığı ve Sağlık

Bakanlığı'nın içeriğini sağlıklı gelişim kıstaslarına göre belirleyeceği tek öğün ücretsiz yemek verilmesi sağlanacaktır.