Avukatlık Kanununda Değişik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

19/03/1969 tarihli ve 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 35 inci maddesinin birinci fıkrasında yer alan " bu işlere ait bütün evrakı düzenlemek" ibaresinden sonra gelmek üzere "vekil olarak tapu dairelerinde yapılacak her türlü sözleşmeler yapmak, noterlerde vekaletname ile sözleşme yapmak, marka ve patent vekilliği yapmak, arabuluculuk veya uzlaştırma faaliyetinde tarafları temsil etmek, bu iş ve işlemleri vekil olarak yapmak ve kanunlarla kendilerine verilen diğer görevleri yapmak"? ibaresi eklenmiş; üçüncü fıkrasının ikinci cümlesinde yer alan © Ancak, Türk Ticaret" ibaresinden sonra gelmek üzere "Kanununa göre kurulmuş sermaye şirketleri, komandit şirketler ve kooperatifler ile meslek odaları, meslek odaları birlikleri, İşçi ve İşveren sendikaları ile konfederasyonları, Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanununa tabi oda, birlik ve federasyonlar, bağımsız bölüm sayısı 100'ün üzerinde olan ve Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre yönetilen siteler, sözleşmeli bir avukat bulundurmak zorundadır. Düzenleme şeklinde gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmesi ve taşınmaz satış vaadi sözleşmesini de taraflar avukatlarının katılımı ve onayı ile yapmak zorundadır. Bundan başka taşınmaz satışı hariç taşınmazın aynına yönelik bilumum sözleşmeler ile sosyal güvenlik veya diğer sigorta iş ve işlemlerinin veya bunlara bağlı olarak alacak, tazminat ve diğer hakların elde edilmesi için yapılacak işlem ve sözleşmeler ve açılacak davalar, ancak işlem taraflarının avukatlarının da katılımı ve onayı ile yapılabilir. Bu fikra hükmüne aykırı davranan kişi ve kuruluşlara, ilgili baro başkanı tarafından, sözleşmeli avukat tayin etmedikleri her ay ve avukatla takip edilmeyen her iş ve işlem için, sanayı sektöründe çalışan on sekiz yaşından büyük işçilere uygulanan asgari ücretin üç aylık brüt tutarı kadar idari para cezası verilir. Bu idari para cezaları, cezanın muhatabının bulunduğu ilin barosuna ödenir ve tahsil işlemleri 6183 sayılı Kanun hükümlerine göre ilgili baro tarafından takip edilir." ibaresi eklenmiştir.

Gerekçe: Avukatlık Kanunu'nda değişiklik yapılarak sadece avukatların noterlerde ve diğer ilgili resmi kurumlarda vekaletname ile sözleşme yapmalarına imkan sağlanarak sözleşme hukukundan doğan uyuşmazlıkların asgariye indirilmesi ve yargının iş yükünün azaltılmasına katkı sağlanması, tapu dairelerinde avukat eliyle yapılan sözleşmelerde sahteciliğin önünü geçilmesi amaçlanmıştır. Marka ve patent vekilliği yapmak, akdin her iki tarafının da avukatlarının katılımı suretiyle düzenleme şeklinde sözleşme hükmünde geçerli olmak üzere gayrimenkul satış vaadi ve kat karşılığı inşaat sözleşmeleri yapmak, tapu sicil müdürlüklerinde vekaletname ile satış hariç gayrimenkulün aynına yönelik yapılması söz konusu bilcümle akit ve tasarrufları vekaleten yapmak ve kanunlarla kendilerine verilen diğer görevleri yerine getirmek, yalnız baroda kayıtlı avukatlara hasredilerek hukuka ve tarafların yararına bilinçli katkı sağlamak ve bu suretle uyuşmazlıkların önemli ölçüde azaltılması hedeflenmiştir. Gayrimenkule ilişkin hakların insan hayatında önemli bir yer işgal ettiği gözetilerek, bu konulara ilişkin olarak yapılacak sözleşmelerin hukuka uygunluğunun sağlanması için, taşınmazın aynına ilişkin sözleşmelerin avukatların temsili ile yapılmasının, herkes için bir güven unsuru olduğu düşünülerek maddede gerekli düzenlemeler yapılmıştır. Türk Ticaret Kanunu'na göre kurulmuş sermaye şirketleri, komandit şirketler ve kooperatifler ile meslek odaları, meslek odaları birlikleri, İşçi ve İşveren sendikaları ile konfederasyonları, Esnaf ve Sanatkarlar Meslek Kuruluşları Kanunu'na tabi oda, birlik ve federasyonlar, bağımsız bölüm sayısı 100'ün üzerinde olan ve Kat Mülkiyeti Kanunu'na göre yönetilen siteler, sözleşmeli bir avukat bulundurmak mecburiyetine muhatap kılınarak, bu müesseselerin işlemlerinde hukuka uygunluk oranının yükseltilmesi ve uyuşmazlıkların azaltılması hedeflenmiştir. Bu fıkra hükmüne aykırı davranan kuruluşlara, ilgili baro başkanı tarafından sözleşmeli avukat tayin etmedikleri her ay ve avukatla takip edilmeyen her iş ve işlem için, sanayi sektöründe çalışan on sekiz yaşından büyük işçiler için suç tarihinde yürürlükte bulunan, asgari ücretin üç aylık brüt tutarı kadar idari para cezası verilmesi öngörülerek müeyyidenin mesleki yapı içinde takibi ve uygulanabilirliği sağlanmıştır. İdari para cezalarının nereye ödeneceği, cezanın hangi merci tarafindan verileceği ve tahsilatın nasıl yapılacağı ve tahsilatın kime ait olacağına ilişkin olmak üzere maddede düzenlemeler yapılmıştır.

1136 sayılı Avukatlık Kanunun 35/A maddesinin birinci fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki fıkra eklenmiştir.

"Yargılama sırasında, taraflardan birinin istemi ve diğer tarafın da kabulü halinde tarafların mutabık kalacağı bir avukat, hakim tarafından uzlaştırmacı olarak atanmak suretiyle de uzlaşma süreci işletilebilir. Bu suretle uzlaşma ile sona eren davalarda sadece maktu harç alınır. Peşin alınan dava harcı, maktu harçtan fazla ise fazlası iade edilir. Bu maddeye göre yapılacak uzlaşmaya ilişkin hususlar Türkiye Barolar Birliği tarafından çıkarılacak yönetmelikte belirlenir."

Gerekçe: Avukatların takip ettikleri uyuşmazlıklarda alternatif çözüm yollarına başvuru imkanını sağlayan düzenleme yapılmış ve uzlaşmayı teşvik edici olmak üzere uzlaşmaya bağlı kararlar maktu harç alınmak suretiyle cazip hale getirilmişür.

1136 sayılı Avukatlık Kanunun 35/A maddesinden sonra gelmek üzere aşağıdaki madde eklenmiştir.

• Delil ve bilgi toplama Madde 35/B

(1) Müvekkiline ait veya ilgilisi olup da müvekkili tarafından talep edilmesi mümkün olan tüm bilgi ve belgeler, ilgili kişi ve kurumlarca avukatın incelemesine sunulmak ve istendiğinde vekaletname ibrazı halinde avukata birer örneği verilmek zorundadır.

(2) Herhangi bir yargılama başladıktan sonra, avukatın mahkemeye verdiği dilekçesine ek olarak somut ve açık şekilde sunduğu delil listesinin mahkemece onaylanması halinde, bu listede yer alan ve kendilerinde bulunan delilleri, ilgili tüm resmi veya özel kişi, kurum ve kuruluşlar istemi halinde avukata en kısa sürede temin etmek ve onaylı bir örneğini vermek zorundadır.

(3) Yargılama işlemleri dışında da, bu Kanunun 2'nci maddesinde belirtilen kurum ve kuruluşlar, avukatın vekaleten takip ettiği iş ve işlemlerde, avukata görevini yerine getirmek hususunda yardım etmek ve gerekli belge ve bilgileri, vekaletname veya suretini ibraz ederek istemeleri halinde temin etmek ve onaylı belge örneklerini vermek zorundadır.

(0 Bu kanun hükümlerine göre bilgi veya belge vermekle yükümlü olduğu halde, avukatın talep ettiği bilgiyi veya onaylı belge örneğini vermeyenler hakkında, Türk Ceza Kanunu'nun 257'inci maddesi hükümleri uygulanır.

(9) Avukat, delil ve bilgi toplama çalışmaları sırasında başka bir avukatı da yetki vermek suretiyle görevlendirebilir."

Gerekçe: Yargı organları, delilleri toplamak için yazılar yazmakta, masraf yapmakta, bazen yanlış bilgi ve belgelerin gönderilmesi yüzünden zaman kaybetmektedir. Bunun, temel bir yargılama ilkesi olan usul ekonomisine de uygun olmadığı açıktır. Avukatın delilleri toplaması halinde, yargı organları da önemli ölçüde belirli bir iş yükünden MN olacaktır. Belirtilen sebeplerle maddede avukatın delil ve bilgi toplama yet siz eri. A uygulanabilir ve pratik sonuçları da olacak şekilde düzenlenmiştir. Avukatin giy Kl hür hakkında, müvekkilinin ulaşabileceği tüm delil ve belgelere ulaşması maddede düzel YE iş bulunmaktadır. Bunun yanında avukat toplanmasını istediği delilleri ve belgeleri, bir liste ile açıkça mahkemeye bildirecek ve mahkemenin bu listeyi onaylaması halinde belirtilen delilleri ilgili kişi, kurum ve kuruluşlardan temin edebilecektir. Bu işleyiş içinde yargı organı sadece bu listeyi kontrol ve tasdikle uğraşacak, bunun dışındaki tüm işlemleri avukat yapacaktır. Mahkemenin tasdiki, hem listedeki delillerin yargılamayla gerçekten ilişkili olup olmadığını kontrol bakımından, hem de delil istenecek kişi ve kurumları bağlaması bakımından önemlidir. Böyle bir listedeki delillerin verilmemesi, mahkeme kararının yerine getirilmemesiyle aynı sonuçlara bağlanarak, avukatın delil toplama yetkisi güçlendirilmiştir. Bu düzenleme çerçevesinde Kanunun 2'nci maddesine atıf yapılarak, avukatlığın amacıyla da bağlantı kurulmuştur.

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Gerekçe: Yürürlük maddesidir.

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Yürütme maddesidir.