Tabii Afetlerden Zarar Gören Çiftçilere Yapılacak Yardımlar Hakkında Kanunda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

2025 yılı Mart ve Nisan aylarında Türkiye genelinde etkili olan ani sıcaklık düşüşleri sonucunda meydana gelen don, kar ve dolu olayları, tarımsal üretim üzerinde ağır tahribat yaratmıştır.

Meteoroloji Genel Müdürlüğü verilerine göre, 2025 yılı Nisan ayı içerisinde sıcaklık ölçümü yapılan 1.756 merkezden 715'inde son 30 yılın en düşük Nisan ayı sıcaklık değerleri kaydedilmiştir. Bazı bölgelerde sıcaklık değerlerinin -179C?ye kadar düştüğü tespit edilmiştir. Bu olağanüstü iklimsel hadise, 2014 yılında 31 Mart- 4 Nisan tarihleri arasında yaşanan ve tarım alanlarını büyük ölçüde etkileyen don olayından sonra geçen 11 yıl içinde yaşanan en şiddetli ve en geniş çaplı don afeti olarak kayıtlara geçmiştir.

Tarım sektörü, istihdam, gıda güvenliği ve kırsal kalkınma açısından stratejik bir role sahip olup Milli Güvenlik kadar önemlidir. Ancak küresel iklim değişikliğinin yol açtığı aşırı hava olayları sonucu yaşanan ürün kayıpları çiftçilerimizin finansal sürdürülebilirliğini tehdit etmektedir. Bu bağlamda, afetten etkilenen çiftçilerin borç yükünü hafifletmek ve üretim kapasitelerini yeniden tesis edebilmeleri sağlanmalıdır. Bu ekstrem iklim koşulları, meyve ağaçlarından sebze üretimine, örtü altı tarımdan tahıl ve yem bitkilerine kadar geniş bir yelpazede ürün kayıplarına neden olmuştur. Bazı bölgelerde çiftçilerimizin yıllık gelir beklentisi neredeyse tamamen ortadan kalkmıştır.

Bu olağanüstü afet karşısında yalnızca Tarım Sigortaları Havuzu (TARSİM) kapsamında yer alan üreticilerin değil, sigorta sistemine dahil olmayan binlerce çiftçinin de mağduriyet yaşadığı bilinmektedir. Ancak, tarımsal üretimin ülke ekonomisi ve gıda arz güvenliği açısından taşıdığı kritik önem göz önünde bulundurulduğunda, afetin etkilerinin sadece sigorta kapsamındaki üreticilerle sınırlı değerlendirilmesi, krizin toplumsal ve ekonomik boyutunu kavramakta yetersiz kalacaktır.

Bu sebeple TARSİM*e kayıtlı olup olmadığına bakılmaksızın tüm çiftçilerin T.C. Ziraat Bankası A.Ş. ve Tarım Kredi Kooperatiflerine olan mevcut tarımsal kredi borçlarına ilişkin faizlerinin silinmesi, bu borçların herhangi bir cezai yaptırıma tabi tutulmaksızın 3 yıl süreyle ertelenmesi, zararların tespiti amacıyla il zarar tespit komisyonları marifetiyle acil hasar tespit çalışmalarının yürütülmesi ve tespit edilen zararların devlet tarafından karşılanması acil ihtiyaç haline gelmiştir.

Bu düzenlemeler, sadece çiftçilerin ekonomik olarak yeniden üretime dönebilmeleri açısından değil; aynı zamanda kırsal kalkınmanın sürdürülebilirliği, tarımsal istihdamın korunması ve ülkemizin gıda güvenliğinin temini açısından da önem arz etmektedir.

Dolayısıyla bu kanun teklifi, yalnızca afet mağduru çiftçilere destek sağlamayı değil; aynı zamanda Türkiye'nin tarımsal üretim kapasitesini ve gıda güvenliğini korumayı amaçlayan, önleyici ve iyileştirici bir kamu politikası olarak değerlendirilmelidir.