5393 Sayılı Belediye Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

5393 sayılı Kanuna aşağıdaki 44/A maddesi eklenmiştir:

"1. Belediye başkanları ve başkan vekilleri hakkında görevden doğan ve görev sırasında işlendiği iddia edilen suçlar sebebiyle soruşturma açılması İçişleri Bakanlığının, iznine tabidir.

2. İlgili makamca verilen soruşturma iznini müteakip Mülkiye Müfettişleri Teftiş Kurulu Ankara Çalışma Grubu tarafindan yapılacak inceleme sonucunda, kovuşturma yapılması gerekli görüldüğü takdirde soruşturma evrakı son soruşturmayı görecek yargı mercii nezdindeki Cumhuriyet Savcılığına gönderilir.

3. Cumhuriyet savcısı, 1 ay içinde iddianamesini düzenleyerek son soruşturmanın açılmasına veya son soruşturmanın açılmasına yer olmadığına karar vermek yetkili yargı merciine gönderir.

4. Belediye başkanları ve başkan vekilleri için son soruşturma mercii Yargıtay Görevli Dairesidir.

3. Belediye başkanları ve başkan vekillerinin kişisel suçlar hakkında soruşturma ve kovuşturma yapma yetkisi, ilgilinin görev yaptığı yerin bağlı olduğu bölge adliye mahkemesinin bulunduğu yerdeki il Cumhuriyet başsavcılığı ve aynı yer ağır ceza mahkemesine aittir."

Gerekçe: Düzenlemeyle, belediye başkanlarının görevleriyle ilgili suçlarda yargı süreci net şekilde tanımlanmış ve merkezi idarenin keyfi müdahaleleri sınırlandırılmıştır.

5393 sayılı Kanuna aşağıdaki 44/B maddesi eklenmiştir:

"Ağır ceza mahkemesinin görevine giren suçüstü halleri dışında suç işlediği ileri sürülen belediye başkanları ve başkan vekilleri, son soruşturmaya yetkili yargı mercii nezdindeki Cumhuriyet savcısının talebi üzerine son soruşturma merciince karar verilmedikçe yakalanamaz, üzerleri ve konutları aranamaz, sorguya çekilemez, tutuklanamaz.' Madde 3 — 5393 sayılı Kanunun 45. maddesi şu şekilde değiştirilmiştir:

"Belediye başkanlığının herhangi bir nedenle boşalması durumunda, vali tarafından belediye meclisinin on gün içinde toplanması sağlanır. Meclis, birinci başkan vekilinin, onun bulunmaması durumunda ikinci başkan vekilinin, onun da bulunmaması durumunda en yaşlı üyenin başkanlığında toplanarak;

a) Belediye başkanlığının boşalması veya seçim dönemini aşacak biçimde kamu hizmetinden yasaklanma cezasının verilmiş olması durumunda bir başkan,

b) Başkanın görevden uzaklaştırılması, tutuklanması veya seçim dönemini aşmayacak biçimde kamu hizmetinden yasaklama cezası alması durumunda bir başkan vekili, seçer.

Belediye başkanı veya başkan vekili belediye meclis üyeleri arasından ve gizli oyla seçilir. İlk iki oylamada üye tam sayısının üçte iki ve üçüncü oylamada üye tam sayısının salt çoğunluğu aranır. Üçüncü oylamada salt çoğunluk sağlanamazsa, bu oylamada en çok oy alan iki aday için dördüncü oylama yapılır. Dördüncü oylamada en fazla oy alan üye, belediye başkanı veya başkan vekili seçilmiş olur. Oyların eşitliği durumunda kur'a çekilir.

Birinci fıkranın (b) bendi uyarınca başkan vekili seçildikten sonra belediye başkanlığının (a) bendinde belirtilen nedenlerle boşalması durumunda bu maddeye göre belediye başkanı seçilir.

Yeni seçilen belediye başkanının görev süresi, yerine seçildiği başkanın görev süresi ile sınırlıdır. Başkan vekili, yeni başkan seçilinceye veya görevden uzaklaştırılmış ya da tutuklanmış olan başkan göreve dönünceye kadar görev yapar.

Belediye başkanı veya başkan vekili seçilinceye kadar belediye başkanlığı görevi, meclis birinci başkan vekili, bulunmaması durumunda ikinci başkan vekili, onun da bulunmaması durumunda vali tarafından görevlendirilecek bir kamu görevlisi tarafindan yürütülür.

Belediye başkanı veya başkan vekili seçimi en geç otuz gün içinde tamamlanmak zorundadır, tamamlanmadığı takdirde belediye meclisinin feshine ilişkin hükümler uygulanır."

Madde 4 — 5393 sayılı Kanunun 45. Maddesi yürürlükten kaldırılmıştır.

Madde 5 — 5393 sayılı Kanunun 47. maddesi şu şekilde değiştirilmiştir:

"Görevleriyle ilgili veya görevleri dışı kişisel bir suç nedeniyle haklarında soruşturma veya kovuşturma açılan belediye organları veya bu organların üyeleri, kesin hükme kadar, İçişleri Bakanı tarafından, görevden uzaklaştırılır. Ancak kovuşturmaya konu olan suçlar için öngörülen cezaların üst sınırı seçilmeye engel teşkil etmiyorsa uzaklaştırma kararı verilemez.

Görevden uzaklaştırılanlar hakkında; kamu davasının düşmesi veya beraat kararı verilmesi, davanın genel af ile ortadan kaldırılması veya seçilmeye engel teşkil etmeyecek bir cezaya kesin olarak hükmedilmesi durumunda görevden uzaklaştırma kararı kaldırılır.

Görevden uzaklaştırılan belediye başkanına, görevden uzak kaldığı sürece aylık ödeneğinin üçte ikisi ödenir ve bu süre içinde diğer sosyal hak ve yardımlardan yararlanmaya devam eder."

Madde 6 — Bu Kanun hükümleri, yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Madde 7 — Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Düzenlemeyle, koruma tedbirlerinin keyfi biçimde uygulanmasının önüne geçilmesi amaçlanmaktadır.