İçeriğe atla

28. DÖNEM · 592 VEKİL · SON GÜNCELLEME

KANUN TEKLİFİ · 2/3457 KOMİSYONDA

Pestisit Kullanımının Denetlenmesine Dair Kanun Teklifi

1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 9 madde

SÜREÇ

Teklifin yolculuğu

Tarihler TBMM kaydından
  1. TBMM Başkanlığına sunuldu
    1 imza
  2. tarih kaydı yok
    Esas komisyona havale
    Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu
  3. tarih kaydı yok
    Komisyon görüşmesi (şu anki aşama)
    Komisyonda bekliyor
  4. tarih kaydı yok
    Genel Kurul
    Henüz gelmedi
  5. tarih kaydı yok
    Kabul edildi
    Henüz yok
  6. tarih kaydı yok
    Resmî Gazete
    Henüz yok

TEKLİFİ İMZALAYANLAR

İmzacılar

1 İMZA

İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.

İLK İMZA

İlk imza sahibi

MADDELER

Neler düzenleniyor? — 9 madde

Tam metin (PDF) ↗ (yeni sekmede açılır)
MADDE 1Amaç ve Kapsam

Amaç ve Kapsam

Bu Kanunun amacı; tarımsal üretimde kullanılan pestisitlerin insan sağlığı ve çevre üzerindeki olumsuz etkilerini önlemek, pestisit kullanımını azaltmak, denetimleri etkinleştirmek ve üretimden tüketime kadar gıda güvenliğini sağlamaktır. Bu Kanun; tarımsal üretim alanlarını, hasat süreçlerini, haller, toptancılar, pazar yerleri, depolar ve perakende satış noktalarını kapsar.

Gerekçe: Bu madde ile Kanunun amacı ve kapsamı belirlenerek pestisit meselesinin üretimden tüketime kadar tüm aşamaları kapsayan bir kamu politikası olduğu vurgulanmaktadır.

MADDE 2Hasat Öncesi Zorunlu Denetim

Hasat Öncesi Zorunlu Denetim

Bitkisel üretimde hasat öncesi pestisit kalıntı analizleri zorunludur. Analiz yapılmadan ürünlerin hasadına ve piyasaya arzına kesinlikle izin verilemez.

Gerekçe: Pestisit kaynaklı risklerin önlenmesinde en etkili yöntem, denetimin hasat öncesinde yapılmasıdır. Bu madde ile önleyici ve koruyucu denetim anlayışı esas alınmaktadır.

MADDE 3Üretimden Tüketime Zincir Denetimi

Üretimden Tüketime Zincir Denetimi

Pestisit denetimleri; tarla ve sera, hal ve toptancı, pazar yerleri, depolama alanları ile market ve perakende satış noktalarını kapsayacak şekilde yürütülür.

Gerekçe: Pestisitli ürünlerin yalnızca üretim aşamasında değil, dağıtım ve satış süreçlerinde de piyasaya sürülebildiği dikkate alınarak, denetimlerin tüm zinciri kapsaması amaçlanmaktadır.

MADDE 4Yüksek Riskli Pestisitlerin Yasaklanması

Yüksek Riskli Pestisitlerin Yasaklanması

Uluslararası kuruluşlarca yüksek riskli veya yasaklı kabul edilen pestisitler, en geç üç yıl içinde Türkiye?de tamamen yasaklanır.

Gerekçe: Uluslararası bilimsel veriler ışığında yüksek riskli pestisitlerin kullanımdan kaldırılması, halk sağlığının korunması açısından zorunludur. Kademeli yasaklama ile üreticinin uyum süreci gözetilmektedir.

MADDE 5Şeffaflık ve Kamuoyunun Bilgilendirilmesi

Şeffaflık ve Kamuoyunun Bilgilendirilmesi

Pestisit denetimlerine ilişkin sonuçlar, kalıntı oranları ve uygunsuzluk tespitleri Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından aylık olarak kesintisiz kamuoyuyla paylaşılır.

Gerekçe: Gıda güvenliği kamuoyunu doğrudan ilgilendiren bir konudur. Yurttaşın ne tükettiğini bilme hakkı gereği denetim sonuçlarının şeffaf biçimde paylaşılması amaçlanmaktadır.

MADDE 6Zehirsiz Üretime Teşvik

Zehirsiz Üretime Teşvik

Pestisit kullanımını azaltan, organik ve agroekolojik üretim yapan çiftçilere destek, prim ve teknik danışmanlık sağlanır.

Gerekçe: Zehirsiz üretime geçişin kalıcı olabilmesi için çiftçilerin desteklenmesi gerekmektedir. Bu madde ile teşvik edici bir politika benimsenmektedir.

MADDE 7İdari Yaptırımlar

İdari Yaptırımlar

Bu Kanun hükümlerine aykırı hareket edenler hakkında gerekli hukuki düzenleme yapılmak suretiyle idari para cezası, ürün imhası, faaliyet durdurma ve tekrarında ruhsat iptali uygulanır.

Gerekçe: Kanunun etkin biçimde uygulanabilmesi için caydırıcı ve kademeli idari yaptırımlar düzenlenmiştir.

MADDE 8Yürürlük

Yürürlük

Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Gerekçe: Toplum sağlığını ilgilendiren bu düzenlemenin gecikmeksizin yürürlüğe girmesi amaçlanmaktadır.

MADDE 9Yürütme

Yürütme

Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.

Gerekçe: Kanunun konusu itibarıyla yürütme yetkisinin Cumhurbaşkanına verilmesi uygun görülmüştür.

Genel gerekçeyi oku (13 paragraf)Genel gerekçeyi kapat

Sağlık, Aile, Çalışma ve

Tali Komisyon Sosyal İşler

Tarım, Orman ve

Esas Komisyon Köyişleri

Tarih: 8-1-2026 O İEsas No:2/34397

Zehirsiz sofralar bir ideal değil, kamusal bir zorunluluktur. Türkiye'de tarımsal üretimde yoğun biçimde kullanılan pestisitler; insan sağlığı, çevre, toprak ve su varlıkları açısından ciddi riskler doğurmakta, aynı zamanda ülkemizin gıda güvenliğini ve tarımsal itibarını zedelemektedir. Mevcut uygulamalarda pestisit denetimleri büyük ölçüde hasat sonrası, sınırlı numune esasına dayalı ve şeffaflıktan uzak bir şekilde yürütülmektedir. Bu durum, pestisit kalıntısı taşıyan ürünlerin iç pazarda tüketiciye ulaşmasına engel olamamakta, ihracatta ise Türkiye'nin sürekli olarak kalıntı iadeleriyle karşılaşmasına neden olmaktadır.

Oysa etkili bir gıda güvenliği politikası, denetimi üretimin kaynağında, yani hasat öncesinde başlatmayı ve üretimden tüketime kadar tüm zinciri kapsayan bütüncül bir yaklaşımı zorunlu kılar. Pestisit meselesi, halk sağlığı, çevre hakkı ve gelecek kuşakların korunması meselesidir. Bu Kanun Teklifimiz ile;

• Pestisit denetimlerinin hasat öncesi aşamadan itibaren zorunlu hale getirilmesi,

• o Ürünlerin tarla, hal, pazar, depo ve market aşamalarında izlenebilirliğinin sağlanması,

• Yüksekriskli ve yasaklı pestisitlerin kademeli olarak tamamen ortadan kaldırılması,

• Denetim sonuçlarının kamuoyuyla düzenli ve şeffaf biçimde paylaşılması,

• Çiftçiyi cezalandıran değil, zehirsiz ve sürdürülebilir üretime yönlendiren teşvik mekanizmalarının kurulması amaçlanmaktadır.

Bu teklif, sağlıklı gıdaya erişimi bir ayrıcalık değil, devletin yurttaşına karşı asli sorumluluğu olarak gören bir anlayışın ürünüdür.

Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.

İLGİLİ KAYITLAR

Bağlam