Genç İstihdamını Güçlendirme Ve Gençlik Garantisi Programı Hakkında Kanun Teklifi
1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 2 madde
SÜREÇ
Teklifin yolculuğu
-
TBMM Başkanlığına sunuldu1 imza
-
tarih kaydı yokEsas komisyona havaleMillî Eğitim, Kültür, Gençlik ve Spor Komisyonu
-
tarih kaydı yokKomisyon görüşmesi (şu anki aşama)Komisyonda bekliyor
-
tarih kaydı yokGenel KurulHenüz gelmedi
-
tarih kaydı yokKabul edildiHenüz yok
-
tarih kaydı yokResmî GazeteHenüz yok
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
İlk imza sahibi
MADDELER
Neler düzenleniyor? — 2 madde
MADDE 1Amaç, kapsam, tanımlar ve ilkeler
(1) Bu Kanunun amacı; 18—29 yaş arası gençlerin işgücü piyasasına girişini hızlandırmak, kalıcı istihdamı artırmak, mesleki eğitim ve iş deneyimi geçişini güçlendirmek, kadınların ve dezavantajlı gençlerin istihdamını teşvik etmek ve Gençlik Garantisi Programını kurmaktır.
(2) Bu Kanun; genç istihdam teşviklerini, ücretli genç çırak ve stajyerlerin asgari ücret ve sosyal güvenliğini, bölgesel hareketlilik ve bakım desteklerini, kamu alımlarında genç istihdam şartını, mevsimsel sektörlerde eğitim-istihdam geçişini, Gençlik Garantisi Programı'nın yönetimini ve izleme-raporlamayı, kapsar.
(3) Bu Kanunun uygulanmasında;
a) Genç: 18 yaşını doldurmuş, 30 yaşından gün almamış kişiyi,
b) İlk kalıcı iş: Belirsiz süreli iş sözleşmesi veya en az 12 ay süreli belirli süreli iş sözleşmesi kapsamında, aynı işveren nezdinde ilk defa 31/5/2006 tarihli ve 5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi kapsamında çalışmayı,
c) Nitelikli teklif: Gencin profil ve becerileriyle uyumlu; ücret, süre, sosyal güvenlik ve iş sağlığı-güvenliği bakımından mevzuata uygun; iş, eğitim, çıraklık veya staj teklifini,
ç) Program: Gençlik Garantisi Programı'nı, ifade eder.
(4 Bu Kanun kapsamındaki uygulamalar; eşitlik, ayrımcılık yasağı, veri minimizasyonu, şeffaflık, ölçülebilir performans göstergeleri ve kötüye kullanımı önleme ilkelerine göre yürütülür.
İKİNCİ BÖLÜM Gençlik Garantisi Programı
Gerekçe: Bu madde ile genç istihdamının artırılması, kalıcı işe geçişin desteklenmesi ve Gençlik Garantisi Programının amaç, kapsam, tanım ve ilkelerinin belirlenmesi amaçlanmaktadır.
MADDE 2Gençlik Garantisi Programı
(1) Gençlik Garantisi Programı kurulmuştur. Program kapsamında, işsiz kalan veya eğitimden ayrılan her gence, başvuru veya tespit tarihinden itibaren dört ay içinde nitelikli bir iş, eğitim, çıraklık veya staj teklifi sunulur.
(2) Program başvuruları e-Devlet üzerinden tek kapı prensibiyle alınır; gencin profillemesi, danışmanlık hizmeti ve teklif üretimi Türkiye İş Kurumu (İŞKUR) tarafından
(3) Program kapsamında sunulacak staj/çıraklık tekliflerinde, kalite ölçütleri bakımından Avrupa Birliği"nin "staj kalite çerçevesi" yaklaşımı esas alınır.
(4) Programın il bazında uygulanması için Valilik koordinasyonunda "Gençlik Garantisi. i İl Kurulları" oluşturulur; kamu, özel sektör ve meslek kuruluşlarının katılımı sağlanır... "e DAN Genç istihdam teşviki j i
4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi uyarınca işe alınması halinde, işvereniriği yükümlü olduğu sigorta primi işveren hissesi;
a) işe giriş tarihinden itibaren on iki ay süreyle tamamen,
b) izleyen on iki ay süreyle "050 oranında, Hazinece karşılanır.
(2) Kadın, engelli, deprem bölgesinde ikamet eden veya İŞKUR kayıtlarında uzun süreli işsiz olarak yer alan gençler bakımından birinci fıkradaki süreler altışar ay uzatılır.
(3) Bu destekten yararlanma; mevcut istihdamın azaltılması, muvazaalı işlem, sigorta bildiriminin gerçeğe aykırı yapılması veya destekli genç istihdamı nedeniyle işten çıkarma yoluyla ikame gibi kötüye kullanımların tespiti halinde durdurulur; yararlanılan tutarlar gecikme zammı ile birlikte tahsil edilir.
Mesleki eğitim, ücretli staj ve çıraklık
MADDE 4- (1) Meslek liseleri ve meslek yüksekokullarında işbaşında öğrenme süresi, ilgili programın toplam süresinin en az "650si olacak şekilde planlanır; programların sektör ihtiyaçlarına uygunluğu için İŞKUR, meslek odaları ve üniversitelerin katılımıyla sektör bazlı beceri haritaları hazırlanır.
(2) Bu Kanun kapsamındaki genç çırak ve stajyerlere işletmeler tarafından brüt asgari ücretin altında olmamak üzere ücret ödenir ve 5510 sayılı Kanunun 4.maddesinin (a) bendi kapsamında sigortalı olarak tescil edilirler.
Kamu alımlarında genç istihdamı
MADDE 5- (1) Kamu kurum ve kuruluşlarının mal veya hizmet alımları ile yapım işlerine ilişkin sözleşmelerin ifasında, yüklenici; sözleşmenin yürürlük süresince çalıştırdığı toplam çalışan sayısının en az "65'ini bu Kanun kapsamındaki gençlerden oluşturur.
(2) Bu yükümlülük; alt yüklenici çalıştırılması halinde alt yükleniciler bakımından da uygulanır; oran hesabında toplam istihdam birlikte değerlendirilir.
Mevsimsel sektörlerde eğitim-istihdam geçişi
MADDE 6- (1) Turizm ve tarım sektörlerinde mevsimsel istihdam sağlayan işletmeler; sezon içinde veya sezon öncesinde, İŞKUR koordinasyonunda en az doksan gün süreli beceri geliştirme ve eğitim programına katılan gençlere kontenjan ayırır.
Taşınma, kira, ulaşım ve bakım destekleri
MADDE 7- (1) İŞKUR aracılığıyla işe yerleşen ve işin bulunduğu il veya ilçeye fiilen taşınması gereken gençlere; yaşayacakları yerlerdeki rayiç bedeller esas alınmak suretiyle taşınma, ulaşım desteği ve en fazla üç ay kira desteği, sağlanır.
(2) Kadın gençler için, istihdama devam şartıyla yaşayacakları yerlerdeki rayiç bedeller esas alınmak suretiyle kreş desteği, yurt ve barınma desteği sağlanır.
Finansman, izleme-değerlendirme ve raporlama
MADDE 8- (1) Bu Kanun kapsamındaki teşvik ve desteklerin finansmanı; genel bütçe ödenekleri, İşsizlik Sigortası Fonu'ndan ayrılacak pay ve uluslararası fon/hibe kaynaklarıyla sağlanır.
(2) Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı, Programın performans göstergelerini belirler; yılda bir kez Türkiye Büyük Millet Meclisine rapor sunar. > M7
(3) Veri paylaşımı ve izleme süreçlerinde kişisel verilerin korunmasına ilişkin m Ds Dik, hükümlerine uygunluk esastır. j
ÜÇÜNCÜ BÖLÜM Çeşitli ve Son Hükümler
Değiştirilen hükümler
MADDE 9- (1) 5/1/2002 tarihli ve 4735 sayılı Kamu İhale Sözleşmeleri Kanununa aşağıdaki ek madde eklenmiştir.
"EK MADDE 3-(1) Bu Kanun kapsamındaki sözleşmelerin ifasında yüklenici, ortalama çalışan sayısının en az 05'ini 18—29 yaş arası gençlerden istihdam eder.
(2) Yükümlülüğün yerine getirilmemesi halinde, her ay için sözleşme bedelinin binde beşi oranında ceza uygulanır; üst üste üç ay aykırılık halinde sözleşmenin feshi hükümleri uygulanabilir."
MADDE 10- 31/05/2006 tarih ve 5510 Sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanununa aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.
"GEÇİCİ MADDE 113- Genç İstihdamını Güçlendirme ve Gençlik Programı Kapsamında 18-29 yaş arasında olup işletme/işveren nezdinde fiilen çalıştırılan ve kendilerine hangi ad altında olsa dahi ücret ödemeler hakkında bu Kanunun 5.maddesi hükümleri ve ilgi mevzuat uygulanmaz, bu Kanunun 4 üncü maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi hükümleri . uygulanır. Bu kişiler için prime esas kazanç, fiilen ödenen ücret olup hiçbir şekilde yürürlükteki brüt asgari ücretin altında olamaz. Bu kapsamda primlerin ödenmesinden ve bildirim yükümlülüklerinden çalıştıran işveren sorumludur."
Geçiş düzenlemeleri
MADDE 11- (1) Bu Kanunun uygulanmasına ilişkin düzenlemeler altı ay içinde Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı tarafından yürürlüğe konulur.
Yürürlük
MADDE 12- (1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Yürütme
MADDE 13- Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Bu madde ile Gençlere işsizlik veya eğitimden kopma sonrası kısa sürede nitelikli bir teklif sunulmasını güvence altına almak üzere Gençlik Garantisi Programı kurulmaktadır.
Genel gerekçeyi oku (4 paragraf)Genel gerekçeyi kapat
Gençlerin iş hayatına atılması sadece bir ekonomi meselesi değil, aynı zamanda toplumun huzuru ve geleceği için en temel ihtiyaçtır. Ancak günümüzde gençler, okulu bitirdikten sonra iş bulma sürecinde "tecrübesizlik" engeline takılmakta ve eğitimini aldıkları alanla iş hayatı arasındaki boşluk nedeniyle zorluk yaşamaktadırlar. "Ne eğitimde ne de işte" olan gençlerin sayısındaki artış, sadece bir ekonomik kayıp yaratmakla kalmamakta; gençlerin hayallerini sınırlamakta ve onları toplumdan uzaklaştırmaktadır. Mevcut iş bulma yöntemlerinin bugünün dünyasına yeterince cevap verememesi, gençleri daha güçlü şekilde koruyan yeni bir yasal düzenleme yapmasını zorunlu hale getirmiştir.
Gençler iş hayatının en savunmasız grubunu oluşturmaktadır. Birçok genç, iş bulamadığı için düşük ücretli, güvencesiz ve sigortasız işlerde çalışmak zorunda kalmaktadır. Özellikle üniversite ve meslek lisesi mezunu gençlerimizin iş arama süreçlerinin çok uzun sürmesi, hem yeteneklerinin körelmesine hem de umutlarını kaybederek yurt dışına gitme yolları aramalarına neden olmaktadır. Mevcut sistemdeki staj ve çıraklık gibi uygulamaların bazen amacından sapan ve genç emeğini değersizleştiren yapısı, gençlerin çalışma hayatına olan güvenini kırmaktadır. Bu nedenle gençlerin, emeğinin karşılığını tam aldığı ve haklarının yasayla korunduğu bir sistemin kurulması zorunludur.
Öte yandan, her gencin imkanları ne yazık ki eşit değildir. Kadın gençlerin ailevi sorumluluklar nedeniyle iş hayatından uzak kalması, engelli gençlerin yaşadığı zorluklar veya farklı bölgelerde yaşayan gençlerin firsat eşitsizliği, piyasa koşullarında kendiliğinden çözülememektedir. Bu noktada; vergi kolaylıkları, taşınma ve kira yardımları ile kreş desteği gibi imkanların devreye girmesi sosyal devlet olmanın bir gereğidir.
Bu Kanun Teklifi; genç işsizliği sarmalını kırmak, gençlere hak ettikleri sosyal güvenceli çalışma ortamını sunmak, beyin göçünü engellemek ve toplumsal refahın adil dağılımını sağlamak amacıyla, mevcut sistemdeki boşlukları doldurmak ve gençliği kalkınmanın ana öznesi kılmak üzere hazırlanmıştır.
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.
İLGİLİ KAYITLAR