Tek Seferlik Mal Beyanı Hakkında Kanun Teklifi
1 milletvekilinin imzasıyla sunuldu · 8 madde
SÜREÇ
Teklifin yolculuğu
-
TBMM Başkanlığına sunuldu1 imza
-
tarih kaydı yokEsas komisyona havalePlan ve Bütçe Komisyonu
-
tarih kaydı yokKomisyon görüşmesi (şu anki aşama)Komisyonda bekliyor
-
tarih kaydı yokGenel KurulHenüz gelmedi
-
tarih kaydı yokKabul edildiHenüz yok
-
tarih kaydı yokResmî GazeteHenüz yok
TEKLİFİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.
İLK İMZA
İlk imza sahibi
MADDELER
Neler düzenleniyor? — 8 madde
MADDE 1Bu Kanunun amacı gerçek ve tüzel kişilerin sahip oldukları servet ve mal varlığının meşru kaynaklara dayanıp…
(1) Bu Kanunun amacı gerçek ve tüzel kişilerin sahip oldukları servet ve mal varlığının meşru kaynaklara dayanıp dayanmadığını tespit etmeye, kayıt dışı ekonomiyle mücadele etmeye, vergi adaletini güçlendirmeye ve mali şeffaflığı sağlamaya yönelik usul ve esasları düzenlemektir.
Gerekçe: Teklifin amacı ve kapsamı belirtilmiştir.
MADDE 2Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yurt içindeki gerçek ve tüzel kişiler bankada tutmayıp sistem…
(1) Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yurt içindeki gerçek ve tüzel kişiler bankada tutmayıp sistem dışında bıraktıkları Türk lirası ve döviz cinsinden paralar, altın, gümüş ve ziynet eşyası gibi değerli varlıklarını tek seferlik mal beyanında bulunarak bildirmek zorundadır. Bu kişiler beyanda bulundukları nakit para, mevduat sertifikası, döviz, altın ve benzeri kıymetlerini, kişisel alacak ve borçlarını da belirten senetlerini fiziki olarak Hazine ve Maliye Bakanlığına göstermek ve kayıt altına aldırmak zorundadır.
(2) Birinci fikra kapsamında olan ve değeri 1.000.000 Türk lirası ve üzeri olan kıymetli varlığa sahip gerçek ve tüzel kişiler, bu Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde, Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenecek usul ve esaslar doğrultusunda beyanda bulunur ve beyanda bulunduğu varlıklarını kayıt altına aldırır.
Gerekçe: Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yurt içindeki gerçek ve tüzel kişilerin bankada tutmayıp sistem dışında bıraktıkları Türk lirası ve döviz cinsinden paralar, altın, gümüş ve ziynet eşyası gibi değerli varlıklarını tek seferlik mal beyanında bulunması amaçlanmıştır.
MADDE 3Tek seferlik mal beyanında gerçeğe aykırı beyanda bulunanlar hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk…
(1) Tek seferlik mal beyanında gerçeğe aykırı beyanda bulunanlar hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 204 üncü maddesi uyarınca işlem yapılır.
(2) Gerçeğe aykırı mal beyanında bulunan kişi iki yıldan altı yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılır. Suçun kamu görevlisi tarafından işlenmesi halinde ceza yarı oranında artırılır.
(2) Gerçeğe aykırı beyan edilen tutarın 200'ü oranında idari para cezası uygulanır ve ilgili mal varlığına el konulur.
(3) Tek seferlik mal beyanı süresi içinde beyan yükümlülüğünü yerine getirmeyenler, sonraki dönemlerde aynı varlıklarını hiçbir yasal düzenleme, af veya barış kapsamında sisteme dâhil edemezler. Bu kişilerin tespit edilen varlıkları doğrudan soruşturma ve el koyma kapsamına alınır.
Gerekçe: Tek seferlik mal beyanında gerçeğe aykırı beyanda bulunanlar hakkında cezai işlemler düzenlenmektedir.
MADDE 4Hazine ve Maliye Bakanlığı gerçek ve tüzel kişilerin mal varlığı beyanlarını, banka dışı varlıklarını ve…
(1) Hazine ve Maliye Bakanlığı gerçek ve tüzel kişilerin mal varlığı beyanlarını, banka dışı varlıklarını ve ziynet eşyalarını da kapsayacak şekilde izlemeye yetkilidir. Beyan dışı tespit edilen varlıklar, açıklanamayan servet artışı olarak değerlendirilir.
(2) Tek seferlik mal beyanı kapsamında yapılan bildirimler, Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) tarafından risk analizine tabi tutulur. Gerçeğe aykırı beyan şüphesi bulunan durumlar Cumhuriyet savcılıklarına bildirilir.
Gerekçe: Hazine ve Maliye Bakanlığı ve Mali Suçları Araştırma Kuruluna (MASAK) yetki verilmesi düzenlenmiştir.
MADDE 5Tek seferlik mal beyanına ilişkin usul ve esaslar, değerleme ölçütleri, beyan biçimi, belge türleri ve kıymet…
(1) Tek seferlik mal beyanına ilişkin usul ve esaslar, değerleme ölçütleri, beyan biçimi, belge türleri ve kıymet tespit yöntemleri Hazine ve Maliye Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelik ile belirlenir.
Gerekçe: Tek seferlik mal beyanına ilişkin usul ve esaslar, değerleme ölçütleri, beyan biçimi, belge türleri ve kıymet tespit yöntemlerinin Hazine ve Maliye Bakanlığınca çıkarılacak yönetmelikle belirlenmesi amaçlanmıştır.
MADDE 6Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde, kıymetli maden satıcıları, sattıkları her türlü…
(1) Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren altı ay içinde, kıymetli maden satıcıları, sattıkları her türlü ürünü sertifikalı olarak sunmak zorundadır.
(2) Döviz büroları, her türlü döviz alım satımında seri numaralarını içeren belge vermek zorundadır.
Gerekçe: Kıymetli maden satıcıları ve Döviz büroları hakkında düzenleme yapılmaktadır.
MADDE 7Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
(1) Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.
Gerekçe: Yürürlük maddesidir.
MADDE 8Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
(1) Bu Kanun hükümlerini Cumhurbaşkanı yürütür.
Gerekçe: Yürütme maddesidir.
Genel gerekçeyi oku (5 paragraf)Genel gerekçeyi kapat
Geçmişte uygulanmış olan 'Nereden Buldun Yasası' yaklaşımını günümüzün dijital, finansal ve uluslararası bilgi paylaşımı imkânlarıyla yeniden tanımlamak ve ülkemizde yaşanan yolsuzlukların, rüşvetin, kara para aklamanın önüne geçmek ve yeni bir "mali milat" ilan etmek durumundayız. Kayıt dışı varlıkların sisteme beyan edilmesini teşvik etmek, gerçek ve tüzel kişilerin mal varlığı artışlarının meşru gelir kaynaklarına dayanıp dayanmadığını saptamak ve açıklanamayan servet artışlarını vergilendirmek ve mali şeffaflığı sağlamak zorundayız.
Türkiye, bugün hala yolsuzluklarla, yüksek enflasyonla, bütçe açığıyla ve kayıt dışılıkla anılıyor. 2024 yılında Türkiye Yolsuzluk Algı Endeksi'nde 180 ülke arasında 34 puan ile 107. oldu. 2021'de 96. sırada yer alan Türkiye, 2022'de 36 puan ile 101. sırada, 2023'te ise 34 puan ile 115. sıradaydı. Türkiye'nin Yolsuzluk Algı Endeksi?ndeki yeri düzenli olarak geriliyor. Uluslararası Şeffaflık Örgütü'nce yayımlanan söz konusu endeks ve ona bağlı raporu göre Türkiye, 2013 yılından bu yana 16 puan kaybederek, AB üyelik sürecinde yer alan ülkeler arasındaki en düşük puanlardan birine sahip oldu.
Türkiye?de dolaylı vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payı yüzde 65'i aşarken, bu oran OECD ortalamasında yüzde 32 ve AB ortalamasında yüzde 28 civarındadır. Bu adaletsiz yapı, hem gelir dağılımı bozukluğunu derinleştiriyor hem de kayıt dışı ekonomiyle mücadeleyi zorlaştırıyor. Ülkemizdeki tablo böyle iken, servet beyanı zorunluluğunun net şekilde uygulanması, gelir ile harcama arasında denge kurabilecek bir "nereden buldun" rejiminin oluşturulması şarttır. Gelirini beyan etmeyen bir kişi, servet sahibi olmuşsa, bu servetin kaynağını açıklamak zorundadır. Beyanda bulunmayan veya gerçeğe aykırı beyanda bulunan kişilere yönelik ağır yaptırımlar öngörülerek, mali disiplinin ve toplumsal adaletin güçlendirilmesi kaçınılmazdır.
Başka bir anlatımla Türkiye'de şeffaflığın ve hesap verebilirliğin giderek azaldığı bir dönemde yolsuzluk, rüşvet ve haksız zenginleşme vakaları olağan hale gelmiş, ancak mevcut yasal düzenlemeler yetersiz kalmıştır. Kişisel servet artırma aracına çevirme pratiği üzerine İş, işlem ve eylemler yaygınlaşmış, buna karşın Türkiye'de geniş kesimler açlık ve yoksulluk sınırının altında yaşamaya mahkum edilmiştir. Bu tabloyu tersine çevirmek, halkın güvenini yeniden tesis etmek ve kayıt dışılığı en aza indirmek adına yasal bir düzenlemenin yapılması kaçınılmazdır.
Bu Kanun Teklifiyle; Gerçek ve tüzel kişilerin mal varlığı artışlarının meşru gelir kaynaklarına dayanıp dayanmadığını tespit etmek, açıklanamayan servet artışlarını vergilendirmek ve mali şeffaflığı sağlamak amaçlanmıştır.
Madde metinleri teklifin TBMM’ye sunulan metninden (PDF) yazıya döküldü.
İLGİLİ KAYITLAR