'3069 Sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeliği ile Bağdaşmayan İşler Hakkında Kanun' ile '3628 Sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklara Mücadele Kanunu' ve '2820 Sayılı Siyasi Partiler Kanunu' Değişiklik Yapılması ve Siyasi Etik Komisyon Kurulmasına Dair Kanun Teklifi

Bu kanunun amacı, Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeleri, dışarıdan atanan Bakanlar

Kurulu üyeleri ile Siyasi Parti Teşkilatlarında görev olan yönetciler ile ilgili olarak siyasi ahlak konusunda farklı kanunlarda yer alan etik kuralların, temiz ve şeffaf siyaset ilkeleri çerçevesinde yeniden düzenlenmesi ve bu doğrultuda görev yapmak üzere Türkiye Büyük Millet Meclisi bünyesinde Siyasi Etik Komisyonu kurulmasıdır.

3069 Sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeliği ile Bağdaşmayan İşler

Hakkında Kanun' un 2. Maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir;

"MADDE 2-Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri ve dışarıdan atanan Bakanlar Kurulu üyeleri;

Devlet ve diğer kamu tüzel kişilerinde ve bunlara bağlı kuruluşlarda,

Devletin veya diğer kamu tüzel kişilerin doğrudan doğruya veya dolaylı olarak katıldığı teşebbüs ve ortaklıklarda,

Özel gelir kaynakları ve özel imkânları kanunla sağlanmış kamu yararına çalışan derneklerin ve devletten yardım sağlayan ve vergi muafiyeti olan vakıfların, kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları ile sendikalar ve bunların üst kuruluşlarının ve katıldıkları teşebbüs ve ortaklıkların yönetim ve denetim kurullarında görev alamazlar; vekil olamazlar, herhangi bir taahhüt işini doğrudan veya dolaylı olarak kabul edemezler, temsilcilik, hakemlik, ücret karşılığı iş takipçiliği, komisyonculuk veya müşavirlik yapamazlar.

3069 sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeliği ile Bağdaşmayan işler Hakkında Kanun' un 3. Maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir

"MADDE 3- Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri ve dışarıdan atanan Bakanlar Kurulu üyeleri; Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarda,

Görev kötüye kullanma, zimmet, ihtilas, irtikâp, kaçakçılık, dolanlı iflas, kara para aklanması suçlarından,

Sermaye Piyasası Kanunu ve Bankalar Kanunu ile yasaklanmış olan veya suç olarak belirlenen konularda açılmış olan davalarda veya soruşturmalarda, Devlet, Sermaye Piyasası Kurulu, T.C. Merkez Bankası ile bankalar aleyhine vekil olamazlar.

3069 Sayılı Türkiye Büyük Millet Meclisi Üyeliği ile Bağdaşmayan İşler Hakkında Kanun'un 4. Maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir;

"MADDE 4- Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri ve dışarıdan atanan Bakanlar Kurulu üyeleri; Yürütme organının teklif, infa, atama veya onanmasına bağlı resmi ve özel herhangi bir işle görevlendirilemezler,

Yabancı bir devlet veya milletlerarası bir kuruluş tarafından verilen idari ve siyasi, ücretli herhangi bir işi veya görevi TBMM'nin kararı olmadıkça kabul edemezler.

Bir üyenin belli konuda altı ayı aşmamak üzere Bâkanlar Kurulunca verilecek geçici bir görevi kabul etmesi, Meclisin kararına bağlıdır.

TBMM üyesi olmaktan kaynaklanan konum ve yetkilerini kendilerine maddi çıkar, menfaat sağlamak amacıyla kullanamazlar,

Mesleklerini icrada, ferdi işletmelerini idarede milletvekilliği kimliklerini kullanamazlar.

Devletten herhangi bir türde özel teşvik, sübvansiyon veya maddi destek alan, kamu kuruluşlarına, yerel yönetimlere, bunlara bağlı işletmelere mal veya hizmet sunan, bu ku veya işletmelerle kazanç sağlamaya yönelik taahhüt veya müteahhitlik ilişkisine giren, veya şirketlerde, yönetim kurulu üyeliği, genel yöneticilik, yöneticilik veya bu gör yapamazlar, ücret veya maddi çıkar karşılığı bu kurumlarda başka bir görev üsile Bankalar, finans ve sigorta kurumları, menkul değer aracı kurumları veya bunların iştiraki olan işletme, kurum ve kuruluşlarda ücretli veya ücretsiz herhangi bir görev yapamazlar.

Arazi alım satımı yapan veya toplu konut inşaatı işleri ile uğraşan şirketlerde veya hisselerinin yüzde 50' sinden fazlası bu kuruluşların kontrolünde olan şirketlerle kazanç ve kar payı karşılığı iş ilişkisi kuramazlar, bu tür kuruluşlarda görev yapamazlar, yapı kooperatiflerinde çıkar karşılığı görev kabul edemezler. i

Kamu kesimi ile hiçbir şekilde ihale ve taahhüt ilişkisine giremez, özelleştirme adı altında yapılan hiçbir kiralama ve satış işlemine taraf olamazlar

Sahip oldukları taşınmazlar hayatın olağan akışına ters bir biçimde rant arttırıcı imar değişikliğine tabi tutulamaz.

Başbakan ve bakanlar, yukarıda belirtilen kısıtlamalar kapsamında olmayan gelir veya maddi kazanç amaçlı tüm işlerini, menkul değer portföyleri ile bankalar ile finans kurumlarında sahip oldukları yatırım fonlarını, kira veya kazanç sağlayan taşınmazlarının yönetimlerini, görevleri süresince " kendilerinin birinci veya ikinci dereceden kan ve sıhri yakım olmayan kayyuma devreder

Türkiye Büyük Millet Meclisi üyesi seçilmeden önce veya dışarıdan Bakan atanmadan evvel bu kanunun hükümlerinin gereğini yerine getirmemiş veya yasaklanan herhangi bir yükümlülük üstlenmiş bulunan üyeler, mevcut durumlarını üç ây içinde bu kanuna uygun hale getirirler.

Türkiye Büyük Millet Meclisi üyeleri ve dışarıdan atanan Bakanlar Kurulu üyeleri;

Üyelik maaş ve yolluğu ile emeklilik maaş gelirleri, Tarımsal üretimden kaynaklanan gelirleri, taşınmazlardan sağlanan gelirleri ve her çeşit menkul değer gelirleri ile özel ve devlet bono ve tahvilleri gelirleri dışında kalan,

Sağlamış oldukları onursal ücret (Toplantıya katılmak, konuşma yapmak ya da bir makale yayımlamak karşılığında alınan ücret) niteliğindeki kazançları dahil tüm gelirlerini, yaptıkları işin cinsini, süresini ve görevlerini, firmalarının ve iş yaptıkları kuruluşların ticari kimlik ve unvanlarını, yıllık olarak, takip eden yılın ilk üç ayı içerisinde TBMM Başkanlığı'na yazılı olarak beyan etmekle yükümlüdür.

Bu bildirimler, TBMM Etik Komisyonu tarafından, beyanların verilişini takip eden en geç iki ay içinde değerlendirilir. TBMM Başkanlığı, Siyasi Etik Komisyonu'nun uygun görüşü ile TBMM üyeleri ile dışarıdan atanmış Bakanlar Kurulu üyelerinin vermiş oldukları "TBMM Dışı Faaliyetlerinden kaynaklanan Gelirlerle" ilgili: bildirimleri, incelenmesi akabinde, Resmi Gazete aracılığıyla kamuoyuna açıklayabilir.

3628 Sayılı "Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu'nun 3. Maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir;

"Madde 3- Yukarıdaki maddede sayılan kamu görevlileri;

Milletlerarası protokol veya nezaket kuralları uyarınca yabancı devletlerden, milletlerarası kuruluşlardan, sair milletlerarası hukuk tüzel kişilerden aldıkları tarihteki değeri on aylık net asgari ücreti aşan hediye veya hibe niteliğindeki eşyayı,

Yerli veya yabancı herhangi bir özel veya tüzel kişi veya kuruluştan aldıkları tarihteki değeri bir aylık asgari ücreti aşan hediye veya hibe niteliğindeki eşyayı, doğrudan veya dolaylı olarak aldıkları tarihten itibaren bir aylık süre içerisinde kendi kurumlarına (Milletvekilleri ve dışarıdan atanan

Bakanlar Kurulu Üyeleri için TBMM Başkanlığı'na) teslim etmek zorundadırlar. Ancak yabancı devlet adamları ve milletlerarası kuruluş temsilcileri tarafından verilen imzalı hatıra fotoğraflarının çerçeveleri bu madde hükümlerine tabi değildir.

Milletvekilleri ve bakanlara gönderilecek her çeşit hediye ve numune Siyasi Etik Komisyo fan izi olmadan dağıtılamaz. Ancak kitap, kaset, CD gibi fikir ve sanat ürünleri bu hükmü (istiçeliskile.,.

Hediyelerin bedellerinin tespiti Maliye Bakanlığı'nca çıkarılacak yönetmelik ile sağlanjr. * maddede sayılan kamu görevlileri, bağlı oldukları kurum yetkililerinin bilgisi dışındaki koşullarda, üçüncü dereceden kan ve sıhri hısımları olan özel kişiler ile bunların sahip oldukları tüzel kişi ve kuruluşlar dışındaki özel ve tüzel kişi ve kuruluşlardan, aldıkları tarihteki değeri bir aylık net asgari ücreti aşan her türlü ulaştırma, tatil, seyahat, konaklama, yemek olanağını bedelsiz veya hibe şeklinde sağlayamazlar.

Yurt içindeki resmi, kar amacı gütmeyen, mesleki kuruluşlar ile meslek odaları, sendikalar, üniversiteler, kamu yararına demekler bu hükmün dışındadır.

Yurt dışındaki uluslararası resmi kurum ve kuruluşlar ile platformlar ve Milli Parlamentolar, üniversiteler, kar amacı gütmeyen kuruluşlara benzeri nitelikteki kuruluşlar bu hükmün dışındadır.Bu kanunun uygulanmasında, ilgili görevlilere bu maddenin sınırlamaları dışında sağlanan herhangi bir hizmet, değeri tutarında haksız mal edinme sayılır."

TBMM üyeleri bir siyasi partiden başka bir siyasi partiye geçişte menfaat sağlayamazlar. Maddi menfaat sağlayanlar hakkında, bu kanunun uygulanmasında, edinilmiş olan menfaat tutarında haksız mal edinme işlemi yapılır.

3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu'nun 5. Maddesi aşağıdaki şekilde değiştirilmiştir;

"Madde 5- Bu kanun kapsamına giren görevlilerin kendilerine, eşlerine ve velayetleri altındaki çocuklarına âit (o Tapuya kayıtlı veya zilyedinde bulunan tüm taşınmaz malları ile devam etmekte olan veya tamamlanmış durumdaki yapı kooperatiflerine bağlı taşınmaz mallar üzerindeki hakları, Görevliye yapılan aylık net ödeme, ödeme yapılmayan görevliler için ise, 1. Derece devlet memurlarına yapılan aylık net ödemenin beş katından fazla tutardaki her bir kalem için ayrı olmak üzere kayıtsız alacakları ve bunların kaynakları, kullanmakta olduğu krediler ile kayıtlı ve kayıtsız borçları ve bunların nedenleri,altın, mücevher, kıymetli taş, tablo, her çeşit koleksiyon, antika veya değerli eşyaları ile her çeşit karayolu, havayolu ve denizyolu taşıtları gibi taşınır malları,Mal bildirimin konusunu teşkil eder.

3628 sayılı Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu'nun 2. Maddesinin (f) bendi aşağıdaki gibi değiştirilmiştir;

Mal Bildiriminde Bulunacaklar

Madde 2- (f) Siyasi parti genel başkanları, siyasi partilerin merkez karar ve yönetim kurullarına üye olanlar, siyasi partilerin il ve ilçe başkanları, vakıfların idare organlarında görev alanlar, kooperatiflerin ve birliklerinin başkanları, yönetim kurulun üyeleri ve genel müdürleri, yeminli mali müşavirler, kamu yararına sayılan dernek yönetici ve deneticileri,

"3628 sayılı " "Mal bildiriminde bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu'nun 8. Maddesinin (j) bendi aşağıdaki gibi değiştirilmiş, maddenin sonuna (s) bendi aşağıdaki şekliyle eklenmiştir.

Bildirimlerin Verileceği Merciler () Siyasi parti genel başkanları ve siyasi partilerin merkez karar ve yönetim kurullarına üye olanlar için Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı, (s) siyasi partilerin il ve ilçe başkanları için bulundukları il Valilikleri,

3628 sayılı " "Mal bildiriminde bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu'nun 9. Maddesinin sonuna aşağıdaki fıkra eklenmiştir:

ERİN "MADDE 9/EK FIKRA: Ancak TBMM üyeleri ile dışarıdan atanan Bakanlar K yü lerinin" N vermiş oldukları Mal Bildirimleri, TBMM Siyasi Etik Komisyonu'nun uygun görüş ile gerekçesiz olarak TBMM Başkanı tarafından Resmi Gazete ile Kamuoyuna açıklanabilir." AÇA

"2820 Sayılı Siyasi Partiler Kanunun 32. Maddesi Aşağıdaki Şekilde Değiştirilmiştir:

Bağdaşmayan Görev ve Yasaklı İşler

Madde 32 — (1)Siyasi partilerin merkez karar ve yönetim kurullarına üye olanlar, o partinin Türkiye Büyük Millet Meclisi parti grubu yönetim kurulunda görev alamazlar.

Siyasi partilerin disiplin kurullarında görev alanlar, kongreler, Türkiye Büyük Millet Meclisindeki parti grubu üyelikleri hariç, partinin diğer organ, kurul ve görevlerinde bulunamaz, partiye bir hizmet bağıyla bağlı olamaz ve partiden herhangi bir suretle gelir sağlayamazlar.

Bir disiplin kurulunda görev alan kimse, diğer bir disiplin kurulunda görev alamaz. Eşler ile bir ve ikinci derecedeki kan ve sıhri hısımlar, aynı disiplin kurulunda görev alamazlar. Bunlarla ilgili kararlara katılamazlar.

Siyasi partilerin il ve ilçe yönetim kurullarından birinde üye olan kimse, diğer bir il veya ilçe yönetim kurulunda üye olamaz. İl ve ilçe başkanları hakkında da aynı hüküm uygulanır.

(2)Siyasi parti genel başkanları, siyasi partilerin merkez karar ve yönetim kurullarına üye olanlar, siyasi partilerin il ve ilçe başkanları ile yönetim kurullarından birinde üye olan kimseler;

Devletin şahsiyetine karşı işlenen suçlarda,

Siyasi partiye üye olmaya engel oluşturan suçlarda,

Görev kötüye kullanma, zimmet, ihtilas, irtikâp, kaçakçılık, dolanlı iflas, kara para aklanması suçlarından,

Sermaye Piyasası Kanunu ve Bankalar Kanunu ile yasaklanmış olan veya suç olarak belirlenen konularda açılmış olan davalarda veya soruşturmalarda, Devlet, Sermaye Piyasası Kurulu, T.C. Merkez Bankası ile bankalar aleyhine vekil olamazlar.

(3)Siyasi parti genel başkanları, siyasi partilerin merkez karar ve yönetim kurullarına üye olanlar, siyasi partilerin il ve ilçe başkanları;

(a)Kamu kesimi ile hiçbir şekilde ihale ve taahhüt ilişkisine giremez, özelleştirme adı altında yapılan hiçbir kiralama ve satış işlemine taraf olamazlar.

(b)Sahip oldukları taşınmazların dahil bulunduğu imar planlarında hayatın olağan akışına ters bir biçimde artış olduğu takdirde, bu taşınmazlarda tasarrufta bulunamaz, rant sağlayamazlar.

Davranış İlkeleri Madde 32/A — (1) Siyasi parti genel başkanları, siyasi partilerin merkez karar ve yönetim kurullarına üye olanlar, siyasi partilerin il ve ilçe yönetim kurullarından birinde üye olan kimse;

(a)Siyasi partide yürüttüğü görevinden kaynaklanan konum ve unvanlarını kendilerine veya üçüncü kişilere menfaat amacıyla kullanmaktan kaçınırlar

(b)Tüm toplumun ortak mirası olan milli ve manevi değerleri siyasi amaçlarla kullanmaktan kaçınırlar

()Kendilerine tahsis olunan siyasi parti imkan ve kaynaklarını tahsis amacı dışında kişisel menfaat amacıyla kullanamazlar

(d)Siyasi partide yürüttükleri görevleri ile sahip oldukları unvanı kullanarak yaptıkları işleri yerine getirirken açık, şeffaf, özenli olmaya özen gösterir, siyaset onuru ile bağdaşmayan her türlü tutum ve davranıştan kaçınırlar.

Kamu kesimi ile hiçbir şekilde ihale ve taahhüt ilişkisine giremez, özelleştirme adı altında yapılan hiçbir kiralama ve satış işlemine taraf olamazlar

Sahip oldukları taşınmazlar hayatın olağan akışına ters bir biçimde rant arttırıcı imar değişikliğine tabi tutulamaz.

Siyasi Etik Komisyonu, TBMM Başkanının, siyasi parti gruplarından eşit sayıda tespit edeceği milletvekillerinden oluşur. Komisyon üyelerinin seçiminde siyasi deneyim ve olgunluk, konular hakkında duyarlılık, kamuoyunda itibar gibi özellikler göz önünde bulundurulur.

Komisyonun görev süresi bir yasama dönemidir.

Meclis Başkanı üst üste iki toplantıya katılmayan Siyasi Etik Komisyonu üyesini değiştirebilir.

Siyasi Etik Komisyonunun Yetkileri:

TBMM Siyasi Etik Komisyonu, görevleri ile ilgili olarak TBMM üyeleri ve dışarıdan atanan bakanlardan bilgi istemek ve bilgi almak yetkisine sahiptir.

Komisyon gerekli gördüğünde konuyla ilgili uzmanların bilgisine başvurabilir, tim bakanlıklar ve kamusal ve özel kuruluşlardan konu ile doğrudan ilgili bilgi ve belge isteyebilir.

Siyasi Etik Komisyonunun Çalışma Usul ve Esasları

Komisyon, çalışmalarını TBMM Başkan Vekillerinden birinin başkanlığında sürdürür. Başkan vekilleri 6 şar aylık dönemlerle, dönüşümlü olarak bu görevi sürdürürler. TBMM Başkan Vekillerinin komisyon görev sıraları kura ile belirlenir.

Komisyon kendi içinden bir katip üye seçer. Katip üye iki yıllık bir dönemi için seçilir ve raportörlük görevini üstlenir. Görev dönemini tamamlayan Katip üye aynı göreve yeniden seçilebilir.

Komisyon, görev alanına giren konularda araştırma yapmakla görevli bir araştırma kurulu oluşturulur. Bu kurulda görev yapacak kişiler, Komisyon tarafından, kamu kurum ve kuruluşları personeli ile kamu kurumu niteliğindeki meslek kuruluşları mensupları arasından tespit edilir. Bu personel 6253 sayılı kanunun 30, Maddesine göre görevlendirilir.

Komisyon, üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve üye tam sayısının salt çoğunluğu ile karar alır. Komisyon toplantıları gizlidir, çalışmalar hakkında komisyon üyeleri tarafından hiçbir açıklama yapılamaz. TBMM Başkanlığı'na sunulan raporlar ve kararlar ile bildirim beyanlarla ilgili açıklamalar ancak TBMM Başkam veya onun adına vekili tarafından yapılabilir.

Araştırma kurulu üyeleri de Komisyonun gizlilik ilkeleri çerçevesinde görev yaparlar. Aksine Araştırma kurulu üyeleri de Komisyonun gizlilik ilkeleri çerçevesinde görev yaparlar. Aksine davranışlar hakkında 657 sayılı Kanun Hükümleri gereğince işlem yapılır.

Komisyon, gerektiğinde Ankara dışında da . incelemelerde bulunabilir. Komisyon çalışmaları ile ilgili olarak, yurtiçi ve dışı görevlendirmelere ait giderler, Komisyonun kararı ve TBMM Başkanının onayı ile 6245 Sayılı Harcırah Kanunu Hükümlerine göre TBMM bütçesinden karşılanır. Komisyon, milletvekilleri ve dışarıdan atanan Bakanlar Kurulu üyeleri tarafından kendisine sunulan mal bildirimleri le TBMM dışı faaliyetlerinden kaynaklanan gelir beyanları üzerinde yapacağı değerlendirmeler ve diğer görevleri ile ilgili olarak hazırladığı raporları bekletmeden TBMM Başkanlığı'na sunar. Başkanlık gereken durumlarda raporlar hakkında Türkiye Büyük Millet Meclisini bilgilendirir. .

Komisyon, bu Kanun' da yer alan hükümlere veya kısıtlamalara aykırı hareket edildiğini tespit etmesi halinde bunu bir raporla, en geç bir ay içinde Genel Kurula sunulmak üzere TBMM Başkanlığı'na "bildirir ve aykırı hareket eden TBMM Üyeleri hakkında Anayasa, kanun ve İçtüzük hükümleri uyarınca işlem yapılır.

Uygulanacak İç Tüzük

MADDE 14: Siyasi etik komisyonunun çalışmalarında, bu kanunda açıklık olmayan hallerde.IBMM İçtüzük hükümleri uygulanır.

TBMM Başkanı'nın TBMM İçtüzüğü gereğince komisyonlar üzerinde haiz olduğu denetleme yetkisi bu komisyon için de geçerlidir.

Diğer Hususlar TBMM üyelerinin yapamayacakları işlere ilişkin diğer kanunlarda yer alan hükümler saklıdır. 3628 Sayıl Mal Bildiriminde Bulunulması, Rüşvet ve Yolsuzluklarla Mücadele Kanunu ve 3069 sayılı TÜRKİYE Büyük Millet Meclisi Üyeliği ile Bağdaşmayan işler Hakkında Kanunun, bu kanuna aykırı hükümleri uygulanmaz.

Yürürlük MADDE 16: Bu kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer.

Yürütme:

MADDE 17: Bu kanun hükümlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı ile Bakanlar Kurulu yürütür.