1136 Sayılı Avukatlık Kanununda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Teklifi

Devlet yasama, yürütme ve yargı olarak adlandırılan ve bu üçlü sac ayağın üzerinde duran bir yapıdır. Kamu erki karşısında vatandaşın hakkını koruyabilmesi açısından, vatandaş gözünde yargının yadsınamaz ayrıksı bir değeri bulunmaktadır. Hukuk devletinde yargının doğru ve hızlı işletilebilmesi, vatandaşların kendisini güvende hissetmesi açısından ayrı bir ehemmiyete sahiptir.

Yargının. kurucu unsurlarından biri olarak avukatlar bağımsız savunmayı serbestçe temsil etmektedir. Avukatlar, hukuki bilgi ve tecrübelerini adalet hizmetine ve kişilerin yararlanmasına tahsis etmiş kamu görevlileridir. Görevlerinin önemini izaha gerek olmayan avukatların, hak ettikleri avukatlık ücretini alabilmeleri görevlerini, hayatı idame endişeleri olmadan layığınca yerine getirebilmelerinde etkili olacaktır. Bu itibarla, 1136 sayılı Avukatlık kanunun 168. Maddesinde avukatlık ücret tarifesi hazırlanılmasının ve Adalet Bakanlığına sunulmasının usulü düzenlenmiştir. Maddede ilgili düzenleme yapılırken Türkiye Barolar Birliğine yetki verilmiş olmakla birlikte bir istisna da getirilmiş haldedir. İşbu istisna ise; genel bütçeye, il özel idareleri, belediye ve köylere ait vergi resim harç ve benzeri mali yükümlülükler ve bunların zam ve cezaları ile tarifelere ilişkin davalar ve 6183 sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanunun uygulanmasından doğan her türlü davalar için avukatlık oücreti tutarının "maktu" olarak belirlenmesidir. Yargının önemli unsurlarından olan avukatların, yargılama sırasında sarf ettiği emek, mesai ve haklılık unsurları gözetilerek ayrıca mahkeme tarafından belirlenen vekalet ücretinin, adil yargılanmaya olan katkısı yadsınamaz. Bu nedenle de avukatın haklı çıktığı davada sarf ettiği yoğun mesainin karşılığı olarak nispi vekalet ücretine takdir edilmesi gerekmektedir. Bu durum Anayasanın da bir gereğidir.

Öncelikle, Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi ile belirlenmesiyle, bir idari işlem olan ve mahiyeti itibariyle idari yargı denetimine tabi olan "maktu-nispi" avukatlık asgari ücretinin saptanması imkanı, yasayla tahdit sistemine geçilmesi nedeniyle artık ortadan kalkmış olduğundan, kamunun taraf olduğu davalarda getirilen bu istisnai düzenleme hukuk devleti ilkesinin düzenlendiği Anayasa madde 2'ye aykırılık teşkil etmektedir.

Ayrıca işbu düzenleme ile genel bütçeli idarelerin, il özel idarelerinin, belediyelerin ve köylerin taraf olduğu davalarda, salt kamu taraf olduğu için avukatların maktu vekalet ücreti alacak olması Anayasanın 10. Maddesinde düzenlemesini bulan eşitlik ilkesine aykırılık teşkil etmektedir.

İzah olunan nedenlerle vatandaşın hakkının peşinde koşan avukatların, kendi haklarının korunması: bakımından 1136 sayılı Avukatlık Kanununun 168. Maddesinin değiştirilmesi ille avukatların yargılama esnasında sarf ettiği emek ve mesaisinin karşılığını alabilmesi hedeflenmiştir. N