Banka kartları ve kredi kartları kanununda değişiklik yapılması hakkında kanun tasarısı (s.s.:411)

AK PARTİ GRUBU ADINA AHMET YENİ (Samsun)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 411 sıra sayılı Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Tasarısı üzerinde AK PARTİ Grubu adına söz almış bulunmaktayım. Bu vesileyle huzurlarınızdayım. Sözlerime başlamadan önce Türkiye Büyük Millet Meclisimizi ve yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Meclisimiz bu ay sonuna kadar yoğun bir mesaiyle çalışma kararı almıştır. Alınan bu karar doğrultusunda da her hafta birkaç kanun tasarısını görüşerek tamamlamaktayız ancak herkes için aciliyet arz eden, ülkemiz ve vatandaşlarımız için gerekli olan, hepimiz için faydalı olacak yasaların, bir an önce vakit geçirilmeden çıkarılması, uygulamaya sokulması gerekmektedir. Ancak, şunu ifade etmeliyim ki bu süre içinde getirdiğimiz yasal düzenlemeler, tüm vatandaşlarımızla birlikte bütün piyasalarımızın, ekonomimizin biraz daha canlanmasına, özellikle önümüzdeki yaz döneminde turizmin, ticaretin daha da gelişmesine, yatırımların daha da hızlanmasına yönelik çalışmalarımız olmuştur. Aynı zamanda, insanımızın gelir seviyesini, alım gücünü artırmaya yönelik, üretici ve tüketicilerimizin hepsinin haklarını koruduğumuz kanuni düzenlemeler olmuştur. Bu çalışmalarımızda, bizlerle beraber muhalefet ve tüm parti sözcülerimizin yapıcı desteğine, yasalarımızın bir an önce çıkması için gösterdikleri özveriye teşekkür ediyorum.

(x) 411 S. Sayılı Basmayazı tutanağa eklidir.

Milletvekillerimizin verdikleri teklif ve öneriler, yaptığımız bu çalışmalara önemli ölçüde katkı sağlamıştır. Kanunların ülke meseleleri ve gerçek ihtiyaçlarımıza cevap verecek şekilde hazırlanmasına vesile olmaktadır. Biz, milletimiz için, ülkemiz için getirilen her türlü öneriye açık bir partiyiz. Bu yapılanların tüm milletimize mal olduğunu, her kazanılan zamanın ülkemiz lehine işlediğini bilmekteyiz. Bu amaçla, ülkemiz ve insanımızın yararına olan yapıcı çalışmaları hızlandırmakta zaman kaybettiren, yararı olmayan her türlü müdahaleye de takılmadan devam etmekteyiz. AK PARTİ Grubu olarak bütün gayretimizle, daha önceden olduğu gibi yine milletimizin, memleketimizin faydasına olacak yasaları çıkarmakta, her gün yeni bir yasayı uygulamaya sokarak çözümler getirmekteyiz. Hükûmetimizce getirilen yasa tasarıları, bizlerin ortaya koyduğu bu çalışmalar, ülkemizin gerçek gündemini ele aldığı faydalı çalışmalar olmuştur.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Parlamentoda bu dönem yani 23’üncü Dönem başladığından bugüne kadar 225 adet kanun tasarısı ve teklifini görüşmüş bulunmaktayız. Bu çalışmamız azımsanmayacak kadar önemlidir, çünkü çıkardığımız her yasal düzenleme ekonomiden sanayimize, eğitimimizden güvenliğimize kadar her alanda bizlere, milletimize katkı ve kazanç sağlayan çalışmalardır. Aynı zamanda, yapılması gereken bu yasal düzenlemeler, bizleri milletimizin nazarında huzurlu ve mutlu kılmakta, görevimizi yerine getirmemiz anlamında da vicdani rahatlığı bize sağlamaktadır.

Bugün görüştüğümüz bu yasa ile yine, öncelikle mali ve finans piyasalarımızda etkisini ve tesirlerini gördüğümüz bir sorunu, tüm üretici ve tüketici kesimlerimizle birlikte herkesi yakinen ilgilendiren bir düzenlemeyi getirmiş bulunmaktayız. Yasama dönemi tamamlanmadan kalan bu süre içinde, genel anlamda ülkemiz ve ekonomimiz açısından katkılarını göreceğimiz, tüm vatandaşlarımızın lehine olacak birtakım fırsat veya imkânlar getiren, karşılıklı hak ve sorumlulukları ortaya koyan kanuni bir düzenlemeyi çıkarmaktayız.

Banka Kartları ve Kredi Kartları Kanunu’nda düzenleme getiren beş maddelik bu düzenleyici tasarı, yıllardır birikerek gelen, çığ topu gibi büyümüş bir borç yığınını çözüme kavuşturmakta, karşılıklı olarak yapıcı yaklaşım ve yaptırımları getirmektedir. Bizler günümüzün yasal ihtiyaçlarını karşılamak, karşılıklı hak ve alacakları, sorumlulukları hukuki zeminde netleştirmek için bu düzenlemeyi yapmaktayız. Memleketimizin, insanlarımızın geçmişte yaşadıklarını tekrar yaşamaması için doğru işlerle, düzenli istemlerle ülkemizin ilerlemesini istemekteyiz. Hiçbir kişiyi, hiçbir vatandaşımızı zora sokmak istemiyoruz. Yaşanan küresel mali krizle birlikte oluşan ekonomik daralmaları da göz önüne alarak herkese, tüm çevrelere makul yaklaşımlarla çözümler üretmekteyiz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; yaptığımız bu düzenlemeyle bankalarımızın işleyişinde önemli bir faktör olan kredi sistemimizi bundan böyle daha sağlıklı bir zemine oturtmaktayız. Bir taraftan da kredi taleplerine cevap veren bu kuruluşlarımıza daha güçlü ve daha güvenli bir ortam hazırlamaktayız. Artık dünyanın her yerinde mali, ticari ve sanayi piyasalarımızın tamamında yerleşmiş olan bu devasa para hareketinin yaşandığı ekonomik döngüyü daha sağlam temeller üzerinde işletmek, akılcı ve makul bir anlayışla, sisteme dâhil olanları da bir kısım mali yükümlülüklerle birlikte sistemli bir işleyişe getirmekteyiz.

Artık, kredi kullananlar, tüm bireyler, tüketicilerimizin hepsi, bankalarımızın finansman kaynaklarımızın başında geldiğini, ekonomimizin bel kemiği olduklarını bilmekteyiz. Yasalarımızın hazırlanmasında, tüketicilerle birlikte bankalarımızın da haklarını, ticari taleplerini göz ardı etmeden düzenleyemeyeceğimizi ifade ediyoruz. Bu kurumlar, hepimizin yararlandığı, imkânlarından ve fırsatlarından istifade ettiğimiz ticari kuruluşlarımızdır. Bankalarımızın ve finans kuruluşlarımızın sıkıntıya girmeleri, iflas etmeleri demek, sahip olduğumuz diğer piyasalarımızın da, ticaretimizin de yavaşlaması ve iflas etmesi demektir. Bu konuda hassas dengeleri korumalıyız. Bunun için, finans kuruluşlarımızı, bankalarımızı, bu kuruluşların sunduğu hizmetleri, bu hizmetlerden istifade edenleri de, ticari anlamda kazanç sağlayıcı makul talepleri de, yasal hakları da birlikte ele alarak yorumlamamız gerekmektedir. Hizmetlerden yararlanmanın bir bedelinin olduğunu, bunun da hepimize belirli ölçüde kazançları olduğunu bilmeliyiz. Bu açıdan da baktığımızda, bankacılığımızın güçlenmesi herkesçe kabul edilir bir makul taleptir. Bankacılık sektörünü yakinen takip eden birisi olarak, özellikle devlet bankalarımızın son zamanlarda ekonomimize, KOBİ’lerimize, iş yerlerine ve tüm bireylere ne denli katkı sağladıklarını, finansman imkânları sunduklarını yakinen görmekteyiz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; Meclis KİT Komisyonumuzda yaklaşık olarak yedi yıldır kamu bankaları alt komisyon başkanlığını sürdürmekteyim. Özellikle kamu bankalarımızdan Ziraat Bankamız ve Halk Bankamızın yaptığı çalışmaları yakinen takip etmekteyim. Komisyon üyesi milletvekillerimizle birlikte hem alt komisyonda hem de üst komisyonda denetim faaliyetlerimizi sürdürmekteyiz. Özel bankaların, kamu bankalarımızın köylere kadar giderek kredi çalışmalarında bulunduklarını görmekteyiz. En ücra köşelere kadar verilen bu hizmet doğrultusunda banka kartları ve kredi kartlarının da artırılması doğrultusunda taleplerini ifade etmektedirler. Tabii ki bu artışta, düşürülen faiz oranlarının, uzun vadeli kredi kullanım olanaklarının getirilmesinin, cazip kredi imkânlarının sunulmasının da büyük etken olduğunu bilmekteyiz. Örneğin, 2002 öncesi kredilerinin yüzde 80’ini kanuni takibe intikal ettiren bir kamu bankası olan Halk Bankamız, AK PARTİ İktidarı döneminde yaptığı çalışmalarla sektörün öncü kuruluşu hâline gelmiştir. 2007 yılında 40,2 milyar TL olan aktifini 2008 yılında 51,1 milyar TL’ye yükseltmiştir.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; muhakkak ki bankalarımız kredi arzında bulunacaktır, ticari işleyişlerini, kârlılıklarını artırmaya yönelik çalışmalar yapacaklardır. Bu anlamda kredi sunumlarıyla birlikte banka kartlarını çoğaltacaklardır. Muhalefetin “Ekmek peynir gibi kredi kartı dağıtılıyor.” tenkitleri yerinde değildir. Kredi kartlarının artışındaki bu işleyiş ortaya çıkan talebe yönelik olarak yapılmıştır.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep)Kart aidatını söyle!

AHMET YENİ (Devamla)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; büyüyen bu bankalarımızın reel sektöre verdiği destek, ekonomimizde iş ve istihdam alanlarımıza aktardığı kredi imkânları ülkemizin kalkınması için büyük önem arz etmektedir. Tüm dinamiklerimizi birlikte ele alarak çözmek zorundayız. Bizler bunun gibi her konuda yaptığımız tüm yasal çalışmalarımızı, Türkiye ekonomisinin bütün aktörleriyle, sivil kuruluşlarımızla, mali ve ticari tüm faktörleriyle birlikte ele alarak ortaya koymakta ve bu şekilde çözmekteyiz. Bunları dayatmacı, zorlaştırıcı anlayışla değil, karşılıklı anlaşmacı, kolaylaştırıcı, uygulanır icraatlarla başarmaktayız. Her çalışmada olduğu gibi burada da bütün kesimlerle, sosyal ve ticari gruplarla, tüketicilerle birlikte konuşarak farklı farklı alternatifleri de getirerek çözümler üretmekteyiz.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep)Tüketicilerin haberi yok!

AHMET YENİ (Devamla)Geçtiğimiz süre bir kısım çevrelerce devamlı olarak kasıtlı ve haksız olarak eleştirilen Hükûmetimiz ve bizler her gün, her alanda ortaya koyduğumuz gerçekçi yaklaşımlarla, attığımız emin adımlarla ilerlemekte, vatandaşlarımızın taleplerine çare olmaktayız.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep)Aman ne gerçek!

AHMET YENİ (Devamla)Piyasalarımızın ve işleyen tüm sistemlerimizin moral ve motivasyon kazanması için elimizden gelen tüm talepleri ve tedbirleri almaktayız. Realist uygulamaların yapılabilmesi, koruyucu tedbirlerin zamanında alınması için mücadele vermekteyiz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bunlara karşılık tüm bireylerimizden de, bu arenada bulunan herkesten de yapıcı ve yaklaşımcı adımlar atmasını beklemekteyiz. Banka kartları ve kredi kartları konusunda yaptığımız bu yasal düzenlemeyle bankalarımızla kredi kartı kullanıcıları arasındaki bağı sağlıklı olarak sürdürmek, hak ve sorumlulukları net olarak belirlemek, biriken borçların da makul bir şekliyle ödenmesini sağlamak amacındayız.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; banka kredi kartları günlük alışverişlerden tüm ticari faaliyetlere kadar yapılan her ticari işlemin kayıt dışı kalmaması yönünden, buradan da direkt olarak vergi gelirlerimize yansıması açısından önemini bir kat daha artırmış bulunmaktadır. Kredi kartları esasen bir nakit kullanım aracıdır. Geleceğe yönelik, ancak zamanı geldiğinde borcu ödenmesi gereken bir harcama aracıdır.

MEHMET NEZİR KARABAŞ (Bitlis)Asgari ödemeyi ne yapacağız o zaman?

AHMET YENİ (Devamla)Kredi kartlarının amacının dışında kullanılması, borç ödeme aracı veya borcu öteleme aracı olarak kullanılması gelecekte daha büyük sorunlarla karşılaşmasına sebebiyet vermektedir.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep)Sayenizde, sayenizde!

AHMET YENİ (Devamla)Bu şekilde kullanımın çok daha pahalı bir bedelle ödeneceğini herkes bilmektedir.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep)Para yok, cepte para yok!

AHMET YENİ (Devamla)Bu, dünyanın her yerinde bu şekildedir. İşte, bu nedenlerle, kredi kartlarını daha rasyonel olarak, esas amacına uygun şekilde kullanarak bunlardan istifade etmenin yollarını bilmeliyiz.

Tabii ki, bu kullanım getirdiği sorumluluklarımızı da yükümlülüklerimizi de artırmaktadır. İşte, yapılan bu düzenlemeyle, daha net olarak kredi kartı kullanım bedeli, asgari ödeme tutarı, temerrüde düşmüş kredi borçlarının yapılandırılması gibi düzenlemeler yapmaktayız.

MEHMET NEZİR KARABAŞ (Bitlis)Asgari ödeme o zaman niye çıkmadı?

AHMET YENİ (Devamla)Düzenlemeye göre, bundan böyle kredi kartı veren kuruluşlar yıllık aidat almayacaktır. Bunu biraz evvel verdiğimiz bir önergeyle devre dışı bıraktık.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep)Yasada var mı yok mu, tasarıda var mı yok mu?

AHMET YENİ (Devamla)Yasaya konulan bu konuyu Adalet ve Kalkınma Partisi Grubu olarak çıkarıyoruz, umarım ki bu teklifimize muhalefet de imza koyar ve bu şekilde bunu çıkarmış oluruz.

YAŞAR AĞYÜZ (Gaziantep)Tasarıda var mı yok mu? Tasarıda var, o zaman aklın neredeydi!

AHMET YENİ (Devamla)Bankalar, bu düzenlemenin yürürlüğe girdiği tarihten önce kredi kartı almış bulunan kart hamillerine yıllık kredi kartı kullanım bedeli veya bu bedelinin bir defada mı, yoksa taksit hâlinde mi tahsil edileceğine ilişkin bilgiler verecekti. Biz bu düzenlemeyi şimdi kaldırdık, bankalar eskiden olduğu gibi çalışmalarını sürdürmüş olacaklar.

Kart hamili kartını iptal etmek istediği takdirde, bilgilendirme tarihinden itibaren otuz gün içinde, ilgili kartı çıkaran kuruluşa olan borcunun tamamını doksan gün içinde ödemek şartıyla kredi kartını iptal etme hakkına sahip olacaktır.

Asgari ödeme tutarına ilişkin getirilen düzenleme ise: BDDK, Hazine Müsteşarlığı ve Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankasının olumlu görüşü alınarak asgari ödeme tutarını yüzde 30’a kadar artırmaya ya da yüzde 10’a kadar azaltmaya yetkilidir.

Diğer bir önemli nokta ise temerrüde düşmüş kredi kartı borçlarına ödeme imkânının getirilmiş olmasıdır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; 31 Mayıs 2009 tarihi itibarıyla ödeme ihtarı çekilmiş, icra takibi başlatılmış ya da banka tarafından takip olunan krediler grubunda sınıflandırılmış olan kredi kartları borçları için yeni bir yapılandırmaya ödeme imkânı getirilmektedir.

MEHMET NEZİR KARABAŞ (Bitlis)Takip olunmayanlar ne olacak?

AHMET YENİ (Devamla)Borçluların birikmiş olan bu borçlarını ödeyebilmeleri için tekrar yeni oranlarla hesaplanmış bir ödeme planı sunulmaktadır. Bu durumdaki kart hamilleri, yeniden yapılandırmaya ilişkin kanunun yayınlanmasından itibaren altmış gün içinde bankalara ya da bankaların avukatlarına veya varlık yönetim şirketlerine, bunların temsilcilerine başvurmaları hâlinde, tasarıda belirtilen esaslar doğrultusunda, bu imkânlardan istifade edeceklerdir. Kredi kartı borcunun temerrüde düştüğü tarihteki anapara ve faiz tutarına 31 Mayıs 2009 tarihine kadar geçen sürede makul bir artış uygulanarak ödemeye esas borç tutarı hesaplanmış olacaktır. Uygulanacak artış oranı Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası tarafından bankaların üç aya kadar vadeli mevduata uyguladıkları faiz oranlarının ağırlıklı ortalaması esas alınacaktır. Ödemeye esas borcun müracaat tarihinden itibaren otuz gün içinde ödenmesi durumunda herhangi bir ilave faiz hesaplanması yapılmayacaktır.

Kredi kartı hamilinin borcunu taksitle ödemeyi tercih etmesi hâlinde, ödemeye esas borç tutarı altı ay vade için 1,04, on iki aylık vade için 1,08, yirmi dört ay vade için 1,18, otuz altı aylık vade için 1,26 katsayısıyla çarpılarak ödenecek toplam borç hesaplanmış olacaktır. Çıkan miktar ay sayısına bölünerek aylık taksitler hâlinde ödenmiş olacaktır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; biz, borçlu olan bu insanlarımıza çıkış yolunu açmakta, bu imkânlardan yararlanmalarına imkân ve fırsat vermekteyiz. Burada belirlenen oranlar, tüketici kredi faiz oranlarına mümkün olduğu kadar yakın tutulmuştur. Borçluların yeniden ödeme sıkıntısına girmelerinin engellenmesi hedeflenmiştir. Borçluların ödeme planını imzalaması hâlinde, borç icra takibine konu olmuş ise takip dava masraf ve harçlarının tamamı, kanuni vekâlet ücretlerinin ise belli bir oranı borçlu tarafından ödenecektir.

Yaptığımız bu düzenleme, öncelikle kredi kartlarının daha rasyonel olarak, amacına uygun bir şekilde kullanılmasına, kredi kartlarının anapara ve faiz borçlarının yeniden yapılandırılmasıyla, giderek artan takipteki kredi kartı sorununun çözümüne katkı sağlayacaktır.

Yapılan bu düzenlemenin kendi çerçevesi dışında muhakkak başka getirileri de olacaktır. Bu sistemi işletmek zorundayız. Diğer ekonomik mekanizmalarımız da bu sorundan ciddi anlamda etkilenmektedir. Bankacılık sektörü bunların başında gelmektedir. Bu yapılandırma, bankacılık sektörümüzün gelecek yıllarda daha güçlü, daha verimli bir şekilde işleyişine aracı olacaktır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; bu tasarıyı ele alırken, sorunun bir tarafında bulunan, yasayla önemli ölçüde ilişkisi olan ve yaşanan bu duruma rağmen kredi faaliyetlerini daha da geliştirerek ilerleyen bankacılık sektörümüze de değinmek istiyorum. Bugün itibarıyla dünyada ve ülkemizde yaşanan gelişmelerle Türk bankacılığının eskiye kıyaslanamayacak kadar ne denli güçlendiğini, krizler karşısındaki işleyişlerine nasıl devam ettiklerini hep birlikte görmekteyiz. Bu gelişmelerde iktidarımızın payının ne kadar büyük olduğunu herkes takdir etmektedir. Mali piyasalarda, borsa ve para piyasalarımızda dengeleri nasıl koruduğumuzu, krizler ve riskler karşısında nasıl tedbirli olduğumuzu hep birlikte müşahede etmekteyiz.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; dünya finans sisteminde yaşanan tüm olumsuzluklara rağmen, Türk bankacılığı geçtiğimiz altı buçuk yıllık zaman içinde sürekli olarak büyümeye devam etmiştir. Türk bankacılık sektörünün, geçtiğimiz 2008 yılında 733 milyar TL’lik bir aktifle gayrisafi yurt içi hasılasından aldığı pay yüzde 77 seviyelerine çıkmıştır. Bu süre içinde Türk bankacılık sektörümüzdeki aktif kalitesi önemli ölçüde iyileşmiştir. Geçmişe göre bankalarımızın öz kaynakları çok daha güçlendirilerek Türk bankacılık ve finans sektörü yaşanan global krizden önemli ölçüde etkilenmeden kurtulmuştur.

Bildiğiniz üzere, geçmişte sadece iç siyasetimizde yaşanan küçük bir hareket, olumsuz bir dalgalanma bankaların batmasına, para ve mali piyasalarımızda olağanüstü olumsuzluklara sebep olmaktaydı. Bu olumsuzluklar neticesinde, birçok insanımızın canı yanmaktaydı. Bu olumsuz gelişmeler neticesinde, sektörde güven ortamı ve istikrar kalmamıştı. Artık, bunların hiçbirisi olmamaktadır çünkü tüm ekonomik dinamiklerimiz güçlendirilmiş, her türlü tedbir ve koruyucu önlem zamanında alınmıştır; kriz senaryolarına, fırsatçı ve olumsuz düşünenlere mahal verilmeden, ülkemiz ekonomisi yükselen bir yolda ilerlemektedir.

Biz, bir tarafta, insanımızın mali sıkıntılarına ciddi ve kararlı çözümler getirirken, yıllardır dokunulmamış, kangren hâline gelen birçok meseleye de el atmaktayız. Yapılan ve getirilen teşvik paketlerimizle kamu ve özel alanda ortaya konulan birçok yapılarla sanayi ve ticaretimiz daha da gelişmektedir. Organize sanayi bölgelerimizle, duble yollarla, iletişim ve ulaşım için yapılan tüm teknolojik gelişmelerle, mali ve hukuki anlamda getirdiğimiz kolaylıklarla, vergi indirimleriyle tüm insanımıza daha rahat yaşamanın, daha umutla çalışmanın yolunu açmaktayız. Hiçbir iktidarın yapamadığı işleri bizler başarıyla yapmış bulunmaktayız. Toplu konut inşaatlarımızla birçok insanımızın ev sahibi olma hayalini gerçekleştirdik. Bu imkânları yine uzun vadeli ödemelerle kira öder gibi ev sahibi olma imkânlarını sağladık.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)