Türkiye cumhuriyeti anayasasının bazı maddelerinde değişiklik yapılması hakkında (s.s.101)

ANAYASA KOMİSYONU BAŞKANI BURHAN KUZU (İstanbul)Sayın Başkanım, değerli milletvekili arkadaşlarım; hepinizi saygıyla, sevgiyle selamlıyorum.

1 Şubat Cuma günü, malumunuz, Anayasa Komisyonumuzda, şu an görüşmekte olduğumuz Anayasa Değişikliği Teklifi’ni görüşerek bu hâle getirdik. Tabii on bir saat süren bir çalışma yaptık ve on bir saat süren bu çalışma içerisinde, geneli hakkında ve maddeler üzerinde birçok arkadaşımız söz talebinde bulundu ve hemen hemen herkese söz verdik. Demin Sayın Bakanın elinde gördüğünüz o yüz elli beş sayfalık tutanak, iki madde üzerinde yapılan görüşmelerin tutanağı. Koca bir kitap oluşmuş görüyorsunuz. Oturup onu ben yazmadığıma göre, demek ki orada konuşma yapılmış.

Orada Sadullah Ergin, Bekir Bozdağ, Şahin Mengü, Faruk Bal, Tayfun İçli, Muhsin Yazıcıoğlu, Necla Arat, Canan Arıtman, Kamer Genç, Atila Emek, Aysel Tuğluk, Mehmet Ali Özpolat, Fatma Nur Serter, bunlar geneli hakkında konuşmuşlardır. Sonra, maddelere geçtiğimiz zaman, 10’uncu madde, eşitlik maddesi üzerinde Ayşe Nur Bahçekapılı, Zafer Üskül, Atilla Kart, Behiç Çelik, Tayfun İçli, Nevzat Korkmaz, Bihlun Tamaylıgil, Turgut Dibek, Şahin Mengü, Faruk Bal, Atila Emek konuşmuştur. 42’nci madde üzerinde de Güldal Akşit, Atilla Kart, Suha Okay, Oktay Vural… Alışık olmadığımız bir üslup, zabıtlarda belki ilk defa böyle bir şey geçiyor. Bunu söylemek durumundayız, çünkü basına baktığımız zaman “Anayasa Komisyonu Başkanı bizi susturdu, ağzımıza bez bağladı.” vesaire gibi birtakım şeyler duyuyorsunuz. Belki ilave ettim, ama buna yaklaşan şeyler.

Genelle alakalı olarak, biz, konuşmayı tamamladığımızı düşündüğümüz bir anda, tabii Sayın Atilla Kart geneli hakkında konuşmak istemiş. Daha önce bir konuştu ama kendisinin o konuşmasında bir önerge üzerine konuştuğunu sonradan fark ettik ama bir defa oylama yapmış olduk. Arkasından vermiş olduğum söz talebinde Sayın Kart tam on bir sayfaya varan –zabıtlarda var- bir buçuk saate yakın bir konuşma yapmıştı kesmeden. Dolayısıyla yani, bunlar varken “El insaf”, “El merhamet” demek lazım.

Şimdi, az önce, malumunuz, buraya çıkan Sayın Kamer Genç, önceki konuşmasında işte “Bizi dışarı attı, konuşturmadı…” filan gibi… İşte, yaşına başına bakıyorsun, hakikaten insan üzülüyor yani. Meclis Başkan Vekilliği yapmış bir insan şurada. Dolayısıyla 54’üncü sayfadan 60’a kadar varan 7 sayfalık konuşma Sayın Genç’e ait, zabıtlar burada. Dolayısıyla bir ara kayboldu, nereye gitti bilmiyoruz, on bir saatin sonunda geldi. Tam geldiği anda da, konuşmalar bitmiş, oylamalar bitmiş, gece saat on bir buçuktu. Dolayısıyla herhâlde son konuşmayı yapamadığı için burada biraz hayıflandı.

Biz, yer konusunda, malum, Anayasa Komisyonu rağbet edilen bir komisyon, biraz fazla, üye olmayan arkadaşlarımız da geliyor, en tabii doğal haklarıdır elbette ki. Yer sorunu şöyle yaşanıyor: Şimdi, Komisyonumuzun etrafındaki bizim sandalye sayımız belli. Oylama yapacağız hâliyle, Komisyon üyelerimize söz vermemiz gerekiyor öncelikle ve konuşması gerekiyor. Benim üyem arkada oturuyor, benim arkamda, oylarken arkaya bakıyorum, sağa, sola, böyle, acaba kim “Evet” diyor, kim “Hayır” diyor filan… Sayın Genç oraya oturmuş “Beni buradan kaldıramazsın.” diyor. “Gücün varsa kaldır.” diyor. Benim gücüm filan yok, benim soyadım “Kuzu” zaten, ne gücüm olacak, netice itibarıyla idare amirim yok orada, bir şey yok. O açıdan, “Senin yaşına, başına bırakıyorum, tecrübene bırakıyorum” dedim, yine kalkmadı. Netice itibarıyla, sonra Sayın Bakanımızın gelmesi üzerine ayağa kalktı ve yerini vermiş oldu. Ona da teşekkür ederiz, ayrı bir mesele.

Şimdi, bu ana bilgiden sonra, gelelim işin biraz daha özüne. Şimdi, değerli arkadaşlar, konuştuğumuz mesele 10’uncu maddede eşitlik ilkesi, 42’nci maddedeki eğitim hakkıyla alakalı bir düzenleme. Hakikaten şurada anlatılanları görüyorum, kitap açıyorum, arkasına bakıyorum, gerekçesini okuyorum, maddeyi bir daha okuyorum, yirmi sekiz-otuz yıllık Anayasa profesörüyüz, doçentiyiz, üniversiteye ömrümüzü verdik. Ben mi anlamıyorum gerçekten, arkadaşlarımız mı haklı, biz mi haksızız; ölçüyorum, tartıyorum bir şey bulamıyorum. Bu getirilen değişiklikler dedikleri anlamda bir tablo oluştursa bu işe en evvela ben karşı çıkarım. Böyle bir şey katiyen olmaz. Nitekim, Hakkı Suha Okay Bey demin söylerken, Sayın Şahin Mengü’nün “Efendim, açıkça bu dört maddeye aykırı.” deyip, “Dört maddeye açıkça nasıl olur Sayın Mengü, böyle bir şey olabilir mi?” şeyini “Demek ki bunu kapalı getirdiler…” Ne güzel vallahi, ne söylersen ille buradan bir şey çıkacak.

Sayın Mengü, ayıp olmuyor mu? Utanmıyor musun bunları söylerken burada, kürsüde? O kayıtlarda böyle bir niyet var mı? Böyle bir şey konabilir mi? Demek istiyoruz ki, hiçbir hükûmet, hiçbir siyasi parti bunu açıkça tabii ki getiremez. Ha, farkında olmadan getirmiş olabilir, onu ben bilemem, ama burada bu vardır demiyoruz.

ŞAHİN MENGÜ (Manisa)Sayın Başkan, bana “terbiyesiz” diyor. Ben burada oturuyorum…

ANAYASA KOMİSYONU BAŞKANI BURHAN KUZU (Devamla)Size “terbiyesiz” filan demedim.

KEMAL KILIÇDAROĞLU (İstanbul)Hayır efendim, “terbiyesiz” dediniz.

ANAYASA KOMİSYONU BAŞKANI BURHAN KUZU (Devamla)Ne güzel vallahi, her şeyi böyle anlıyorsunuz siz!

KEMAL KILIÇDAROĞLU (İstanbul)Hayır efendim…

ANAYASA KOMİSYONU BAŞKANI BURHAN KUZU (Devamla)Hayır, ben “terbiyesiz” filan demedim.