Sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında (s.s.119)

FEHMİ MURAT SÖNMEZ (Eskişehir)Ben konuşacağım.

BAŞKANBuyurun Sayın Sönmez. (CHP sıralarından alkışlar)

FEHMİ MURAT SÖNMEZ (Eskişehir)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan 119 sıra sayılı Tasarı’nın 51’incimaddesiyle ilgili olarak vermiş olduğumuz önerge hakkında söz almış bulunmaktayım. Bu vesileyle yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Sözlerime başlamadan evvel, benden önce 2 milletvekilimizin Bakanımıza yönelttiği fakat cevabını alamadığımız soruyu ben yinelemek istiyorum: Sendika mücadelesi veren 11 işçinin on üç gün bir konteynerde hapis tutulması hakkında yorumunuz nedir? Bunu bize açıklayacak mısınız? Bunu merak ediyoruz. Türkiye’de sendikalı olmak suç mudur, böyle mi görmektesiniz? Bunun cevabını bekliyoruz.

ATİLA EMEK (Antalya)Sayın Bakan susma hakkını kullanıyor.

FEHMİ MURAT SÖNMEZ (Devamla)Tasarıyla getirilen 51’inci madde, 5510 sayılı Kanun’un 87’nci maddesinde kimi değişiklikler içeriyor. 87’nci madde prim ödeme yükümlüsünü düzenlemektedir. Yani kısa ve uzun vadeli sigorta kollarıyla genel sağlık sigortası ve isteğe bağlı sigorta bakımından prim ödeme yükümlüsünü düzenlemektedir.

Önergemiz, İşsizlik Sigortası Kanunu gereğince işsizlik ödeneğinden yararlananlarla ilgilidir. Burada belirtilen kişilerin primlerini Türkiye İş Kurumu ödeyecektir.

Değerli milletvekilleri, bu önerge vesilesiyle bir hususu da burada dikkatlerinize sunmak istiyorum: İşsizlik Sigortası Fonu, sigortalılara, işsiz kalmaları durumunda belirli bir süre ödeme yapılması ve bazı hizmetlerin yerine getirilmesi amacıyla kurulmuştur. Ancak bugün gelinen noktada, Fon bu amacından çok, kamu borçlanmasına bir kaynak olarak hizmet vermektedir. Türkiye İş Kurumu tarafından yayınlanan İşsizlik Sigortası Fonu Bülteni’ne göre, Fon’da biriken 32 milyar 762 milyon YTL’nin yüzde 94’ü devlet iç borçlanmasında kullanılmaktadır.

İşsizliğin bu kadar yüksek olduğu ve hızla yükselmeye devam ettiği bu ortamda İşsizlik Sigortası Fonu’ndan mart ayında ödeme yapılan işsiz sayısı 121.170 kişidir.

Yine, istihdamla ilgili her görüş ve yeni proje, kaynak olarak Fon’a gözünü dikmektedir. Hatırlanacağı gibi geçtiğimiz yıl, istihdam artışı yaratmak için “Her ilave istihdamın tüm sosyal güvenlik primlerinin fon tarafından ödenmesi” önerisi ortaya atılmış ve bu öneri de Hükûmet tarafından kabul görmüştür. İşsizlik Fonu’nu amacından saptıracak uygulamalardan kaçınılması gerektiğini düşünüyorum.

İşsizlik sigortasından yararlanma koşullarının ağır olduğu bilinmektedir, fonda biriken büyük kaynağın nedeni de budur. 4447 sayılı Yasa’nın özüne ve amacına uygun olarak işsizlik sigortasından yararlanma koşulları değiştirilerek, yararlananların sayısı, yararlanma süresi ve işsizlik ödeneği arttırılmalıdır. İşsizlik sigortasının şu ana kadarki uygulamasında ülkemizdeki işsizlik ödeneğinden yararlanma süresi ortalaması AB üyesi ülkeleri ortalamasından düşüktür.

Kısaca belirtmek gerekirse, işsizlik sigortası bir an önce “kamu borçlanması kaynağı” olmaktan çıkarılıp gerçek amacı olan işsiz kalan sigortalılara hizmet eder hâle getirilmelidir.

Fırsat bulmuşken bu yasayla ilgili bir düşüncemi de paylaşmak istiyorum. Hükûmet ve AKP çevreleri yasa hakkında topluma, genelde “Bu yasa bugün için çalışanları çok etkilememektedir; esasında, 2030’lardan sonra etkisi görülecektir.” demektedir ve vatandaşlarımız da genelde “Ya, 2030’dan sonra etkileyecek bir yasaya şimdiden tepki göstermek çok da yerinde olmayabilir. Nasıl olsa önümüzdeki süreç içerisinde getirilecek yeni bir hükûmet bu yasayı değiştirecektir.” gibi bir düşünceye kapılmaktadır. Ama buna rağmen ilgili olan ve konuyu yakından bilenler, sadece ileriki tarihlerde değil şu anda da sigortalı olan insanların haklarının değiştirilebileceğini ve bazı haklarından mahrum olacaklarını bilmektedirler ve bu yüzden de tepkilerini göstermektedirler, protesto eylemleri yapmaktadırlar.

Sağlık ve sosyal güvenlik konuları, sosyal devletin yerine getirmesi gereken görevlerdir. Sosyal sigortacılığın gerektirdiği önlemler gerekçe gösterilerek sosyal güvenlik hakkı kullanılamaz hâle getirilmemelidir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Sönmez.

FEHMİ MURAT SÖNMEZ (Devamla)Sosyal güvenlik hakkının sosyal devletin gereği ve zorunlu sonucu olduğu unutulmamalıdır.

Tasarı, kısa çalışma ödeneğinden yararlananların ve Türkiye İş Kurumu tarafından düzenlenen meslek edinme, geliştirme, değiştirme eğitimine katılanların primlerinin Türkiye İş Kurumu tarafından ödenmesini öngörmektedir. Bu sayılanlara ek olarak, işsizlik sigortasından kim yararlanıyorsa onun sigorta primlerinin Türkiye İş Kurumu tarafından ödenmesi önerilmektedir.

Tasarının 51’nci maddesiyle ilgili olarak vermiş olduğumuz önergeye desteğinizi bekler, saygılar sunarım. (CHP sıralarından alkışlar)