Plan ve Bütçe Komisyonu toplantısındaki konuşma

GÜLCAN KIŞ (Mersin)Sayın Başkan, teşekkür ediyorum.

Sayın Bakan, değerli bürokratlar, kıymetli milletvekilleri, basınımızın kıymetli mensupları; hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Sayın Bakan, sunumunuzu dinledim. Ekonomimizin şoklara karşı dayanıklılığından, güçlenen göstergelerden söz ettiniz. Ekonomi şoklara dayanıklı olabilir ama vatandaş artık hayat pahalılığına dayanamıyor. Ekim ayında TÜİK yıllık enflasyonu yüzde 29,77, ENAG ise yüzde 45,12 olarak açıkladı. Enflasyonun düşmesini başarı olarak anlatıyorsunuz oysa enflasyonun düşmesi fiyatların düşmediğini gösteriyor, artış hızının yavaşlamasını gösteriyor. Vatandaşın kaybettiği alım gücü kendiliğinden de geri gelmiyor. 2027 için yüzde 21 enflasyon öngörüyorsunuz. Peki, ücretlilerin, emeklilerin geçmiş kayıplarını nasıl telafi edeceğinizi de açıklamanızı istiyoruz.

Sayın Bakan, gelelim Türkiye'nin en büyük fon skandalına. SPK'nin 131 fonda tasfiye kararı aldığını, yaklaşık 456 bin yatırımcının etkilendiğini açıkladınız. Ödenen paranın hesabını veriyorsunuz ama bu noktaya nasıl gelindiğinin hesabını vermiyorsunuz. Mecliste farklı siyasi parti grupları araştırma önergeleri verdi, talepler reddedildi. Ardından bir tasfiye kanunu çıkardınız, paranın nasıl dağıtılacağını kanunla düzenlediniz. Peki, paranın nasıl kaybolduğunu neden Meclis araştıramıyor? Kanun görüşmelerine siz neden katılmadınız Sayın Bakan? SPK Başkanı neden milletvekillerinin karşısına çıkıp soruları yanıtlamadı? Üstelik daha önce bazı fonlarda manipülasyon bulunduğunu açıkladığınızı da ifade etmiştiniz. Öyleyse soruyorum: SPK, hangi tarihte, hangi riski tespit etti, hangi tedbirleri aldı? Bu kriz, kanun eksikliğinden mi yoksa denetim eksikliğinden mi kaynaklanmış durumda? Yeni kanun çıkarmanın eski sorumlulukları ortadan kaldırmadığını da söylemek istiyorum. Türkiye Sigortanın yaklaşık 9 milyar liralık şüpheli alacağı için karşılık ayrıldığını belirtiyorsunuz. "Kamu bütçesine yük gelmeyecek." diyorsunuz. Kamu kontrolündeki şirketlerin zararlarını bu hesabın neresine koyuyorsunuz? Tasfiye sürecinde 130,2 milyar lira ödendiğini açıkladınız. Peki, kalan alacakların toplamı nedir? Bunların karşılanması için belirlediğiniz takvim nedir? 131 fon tasfiye ediliyor; peki, sorumluluk da mı tasfiye ediliyor? Bunu da sormak istiyorum.

Sayın Bakan, 2027'de yaklaşık 4 trilyon lira faiz ödenecek, günde yaklaşık 11 milyar lira. Faiz giderleri yüzde 41, bütçe açığı yüzde 47 artıyor. KDV ve ÖTV'den yaklaşık 9 trilyon lira gelir bekliyorsunuz. Faize her gün 11 milyar lira bulan bütçeniz emeklinin alım gücünü artırmak için ne kadar kaynak ayırıyor, sormak istiyorum. Emekliler için açıkladığınız ilave kaynağın tutarı nedir, kaç kişiyi kapsayacak? En düşük emekli aylığı ne kadar olacak?

Vergi adaletinden söz ediyorsunuz ancak dolaylı vergilerin bütçedeki payının azalmasının vatandaşın ödediği verginin azaldığı anlamına gelmediğini de çok iyi biliyoruz. Vergiyi toplarken vatandaşın cebini görüyorsunuz; peki, bütçeyi hazırlarken vatandaşın geçim sıkıntısını neden görmüyorsunuz?

Sayın Bakan, sunumunuzda 828 bin çiftçiye 599 milyar, 165 bin esnafa da 144 milyar liralık kredi kullandırıldığını söylediniz. Bu kredilerin ne kadarı seçim bölgem Mersin'e ulaştı, onu sormak istiyorum. Narenciye üreticilerimizin kaçı borcunu ödeyemediği için takibe düştü? Kaç esnafımız e-haciz altındadır? Yetmiş iki aylık taksitlendirmeden yararlananların kaçı ödemelerini sürdürebiliyor? Esnafın yalnızca borcunu taksitlendirmek değil, o borcu ödeyebilecek gelire kavuşmak gibi de bir sorunu var ortada. Çiftçiye kredi vermek ile çiftçinin kazanmasını sağlamak aynı şey değildir.

Sayın Bakan, siz ekonominin rakamlarını anlatıyorsunuz ama biz o rakamların vatandaşın hayatındaki karşılığını sorguluyoruz. Hazinenin bilançosu düzelirken vatandaşın bütçesi eğer açık veriyorsa ortada sorgulanması gereken bir ekonomi yönetimi vardır diyorum.

Teşekkür ediyorum.