(10/155) esas numaralı meclis araştırma önergesinin görüşülmesi ve görüşmelerin bitimine kadar çaışma süresinin uzatılması hakkında

GÜROL ERGİN (Muğla)Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; patates üreticilerinin sorunlarına Tarım ve Köyişleri Bakanlığının ve siz değerli milletvekillerinin dikkatini çekmek üzere gündem dışı söz almış bulunuyorum. Sözlerime başlarken sizleri ve büyük Türk ulusunu saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı, Nevşehir ve Niğde illerinde 2004 yılından bu yana patates siğili hastalığıyla bulaşık tarlalar çevresinde güvenlik kuşağı olarak belirlenen arazilerde yasakladığı patates ekimine yeniden izin vermiş ve 19 Mart 2008 tarihli Resmî Gazete’de yayımlanan tebliğle yeni durum kamuoyuna ve ilgililere duyurulmuştur. Ancak çiftçi, ister patates ister buğday üretsin, çok büyük bir sıkıntı içindedir. Patates üretiminin yasaklandığı 2005 yılından itibaren tarımsal sulama abonelerinin büyük kısmı tarımsal sulama amaçlı elektrik kullanmadıkları hâlde geçmiş yıllardan gelen borçlarının faizleri işlemeye devam etmiştir. Ekim yasağından sonra birçok çiftçi ya başka illere göç etmiş ya da üretimde kullandığı alet edevatı elinden çıkarmıştır. Yasak kararı üzerine hayvancılığa yönelen çiftçi, yem fiyatlarındaki müthiş artıştan ötürü hayvancılıktan da gelir elde edememiştir. Ekim sezonunun yaklaştığı bugünlerde MEDAŞ enerji borcundan dolayı çiftçilerin sulama kuyularının elektriği kesilmiş, bir kısım çiftçiye de icra müdürlüklerinden ödeme emri gönderilmiştir ve gönderilmeye devam etmektedir.

Patates üretim yasağının kalkması kararı son derece ani olmuş, çiftçi hazırlıksız yakalanmıştır. Elektriği kesik olan köylü sulama yapmadan nasıl patates üretecek? Bu ani karar, akıllara, telafi edici ödemeden kurtulmak için bu şekilde hareket edildiği düşüncesini getirmektedir.

Dün “Elektrik borçlarınıza af getireceğiz. Borcunuzu ödemede acele etmeyin.” deyip bugün ortalarda görünmeyen kalitesiz politikacıları bu kürsüden şiddetle kınıyorum. Elektriği kesik olan çiftçilerimiz buğdayına su veremediğinden, şu anda elektrikleri kesik olan üreticilerimizin elektriklerinin bir an önce açılması gerekmektedir. MEDAŞ enerji borçlarından dolayı birçok çiftçimizin araçlarına yakalamalı haciz işlemleri de başlatıldığından Nevşehir çiftçileri büyük sıkıntı içindedir. Bir an önce bu haciz işlemlerinin durdurulması, yıllardan beri süregelen elektrik borçlarına köklü bir çözüm getirilmesi gerekmektedir. Nevşehir merkez ilçe genelinde 1.128 MEDAŞ abonesi bulunmakta, bunlardan 1.092’si borçlu durumdadır. Toplam MEDAŞ enerji borcu, 2007 yılı sonu itibarıyla anaparası 45 trilyon, gecikme zammı 43 küsur trilyon olmak üzere toplam 88,9 trilyondur.

Çiftçinin durumu Derinkuyu ilçesinde de merkez ilçeden farklı değildir. Derinkuyulu çiftçiler de Niğdeli çiftçiler de en az Nevşehir merkezdeki Kaymaklı beldesindeki çiftçi kadar sıkıntıdadır. Üretirken borcunu ödeyemeyen çiftçi bugün bu borcu nasıl ödeyecek?

Kaldı ki patates üreten çiftçinin durumu da iç açıcı değildir. Maliyeti 20-25 kuruş olan patates bugün ancak 17-18 kuruştan satılabilmektedir. Mazotun litresi 3 YTL, amonyum sülfatın kilosu 58 kuruş iken, çiftçinin patatesten kâr etmesi mümkün olabilir mi? Çiftçi 1 litre mazot için 18 kilo, 1 kilo amonyum sülfat için 3,5 kilo patates satmak zorundadır.

Sayın Bakan, evet, tüm çiftçimiz sıkıntılı, tüm çiftçimiz dertlidir ama patates siğili hastalığı Nevşehir ve Niğde çiftçisinin maruz kaldığı bir doğal afettir. Bu nedenle, doğal afete maruz kalan Nevşehir ve Niğde patates üreticisi çiftçilerin sorunlarını diğer tarım bölgelerindeki sorunlardan ayrı tutma zorunluluğu vardır. Yöre çiftçileri 2004 yılından bu yana sürekli zarar ettiğinden, MEDAŞ’a, Ziraat Bankasına ve tarım krediye borçlarını ödeyememişler, sonuçta borçlar dağ gibi büyümüş, çiftçinin değil üretip sattıklarıyla, atadan, dededen kalan tüm mal varlığını satıp savmasıyla da ödeyebileceği miktarı aşmıştır, borç çiftçinin belini bükmüştür.

Ziraat Bankası, TEDAŞ’a borcu olanlara kredi vermemekte, özel bankalar ise evini ipoteğe verenlere kredi açmaktadır. Ziraat Bankasının mevzuatında “bir başka kuruma da olsa borcu olana kredi verilmez” diye bir hüküm var mıdır?

Derinkuyu Tarım Kredi Kooperatifi yeni üye kabul etmemektedir. Kaymaklı Tarım Kredi Kooperatifi borçsuz çiftçilere bile gübre vermemektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)