Bütçe kanunlarında yer alan bazı hükümlerin ilgili kanun ve kanun hükmünde kararnamelere eklenmesi ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılmasına dair (s.s.410)

HARUN ÖZTÜRK (İzmir)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; şahsım ve Demokratik Sol Parti adına yüce heyetinizi saygıyla selamlıyorum.

Değerli milletvekilleri, bu tasarıya “torba yasa tasarısı” adını taktılar, biz de biraz kürsüyü fazla işgal etmek durumunda kaldık. Torba tasarı denildiğine göre çorba tasarı da olabilir düşüncesiyle birazcık olsun acaba çorbada tuzumuz olabilir mi diye çalışıyoruz ancak tatlandırmak için bir türlü iktidar grubunu aşma şansımız olamıyor.

Değerli milletvekilleri, tasarıyla 2547 sayılı Kanun’un 46’ncı maddesinin son fıkrasında yapılan değişiklik, üniversite öğrencilerinin asgari ücretin dörtte 1’ine kadar bir ücretten çalıştırılmalarını öngörmektedir. Buna dayanılarak üniversite yönetim kurulu, çalışan öğrencilere asgari ücretin dörtte 1’nin dahi altında ücret belirleyebilecektir.

Aynı maddede, çalışan öğrencilerin işçi sayılmamalarının, iş sağlığı ve iş güvenliği hükümlerine ve kısa vadeli sigorta kollarına tabi tutulmamalarının belirlenmiş olması ise öğrenimlerini tamamlayabilmek için çalışmaya ihtiyacı olan üniversite öğrencilerinin emeklerinin nasıl sömürülmek istendiğini ortaya koymaktadır. Bu düzenleme muhtaç öğrenciler için tanınan bir imkân gibi görülmekte ise de esasen üniversitelerin İş Kanunu’na göre istihdam etmeleri gereken işçi yerine öğrenci çalıştırmaları sonucunu da doğuracaktır.

Düzenleme, emeğin sömürülmesi sonucunu doğuracak bir ücret ödemesine izin vermesi, öğrencileri iş mevzuatının öngördüğü iş sağlığı ve güvenliği hükümlerinden yararlandırmaması ve kısa vadeli sigorta kollarına tabi tutmaması, haftalık çalışma sürelerinin iş mevzuatından bağımsız olarak belirlenebileceği anlamına gelebilecek olması nedenleriyle uygun görülmemektedir.

Bu maddeyle üniversitelere tahsis edilen ödeneklerin yetersizliği gerekçe gösterilerek yeni bir istihdam türü yaratılmaktadır.

Ayrıca komisyonda vakıf üniversitelerinin madde kapsamına girmediği değiştirilen maddenin diğer hükümleri dikkate alınarak yorum yoluyla ifade edilmiş ise de kapsama girmeyeceklerse bu durumun maddede açıkça ifade edilmesinin gereğine inanmaktayız.

Değerli milletvekilleri, Hükûmet, son zamanlarda bütçe kaynaklarından bir kısmını özel hesaba aktarmak suretiyle bütçe dışı harcama usulleri geliştirmeye başlamıştır. Biraz önce kabul ettiğiniz 19’uncu madde bunlardan biriydi. Bu uygulama geçmişte kurtulmak için uzun mücadeleler verilen bütçe dışı fon uygulamasıyla benzerlik arz etmektedir. Aralarındaki fark, fon uygulamasında bir kısım kamu kaynakları bütçe dışına çıkarılmakta ve özel harcama usullerine tabi tutularak harcanmaktaydı. Özel hesap uygulamasında ise bütçeye giren bazı kamu kaynakları bütçe dışına çıkarılarak bütçe harcama usulleri dışında belirlenen usullere göre harcanmaktadır. Bir nevi döner sermaye uygulamasının yaratılmakta olduğunu görüyoruz özel hesapta.

Özel hesaptaki paranın kullanımıyla ilgili olarak idareye verilen esas ve usulleri belirleme yetkisi mal ve hizmet alımında uygulanacak kuralları belirlemeyi de içerebilecektir. Komisyonda Hükûmet temsilcileri aksi yönde bir beyanda bulanamamışlardır. Bu durum, yasal bir düzenlemeye dayanmadan ihale mevzuatı dışına çıkma ihtimalini gündeme getirmektedir.

Özel hesaptan yapılacak harcamaların 5018 sayılı Kanun’a göre denetime tabi tutulacak olmaları, harcama usulleri dışına çıkarılmalarının haklı gerekçesi olamaz çünkü hangi harcama usulünü öngörmüşseniz denetim de o mevzuat dikkate alınarak yapılacaktır.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun, konuşun Sayın Öztürk.

HARUN ÖZTÜRK (Devamla)Tamamlıyorum Sayın Başkan.

Tasarıyla, ÖSYM’nin tahsil ettiği sınav ücretlerinde biriken ve YÖK’e aktarılan paradan normal bir bursun 3 katı tutarında burs verilmesi ve öğretim elemanlarına yasal ek ders ücretlerinin 10 katına kadar ek ders ücreti ödenmesi öngörülmektedir. Söz konusu ödemeler yetersiz ise -ki bu ödemelerin yetersiz olduğunu biz de kabul ediyoruz- yetersizliği gidermenin yolu ÖSYM tarafından yapılan sınavlar için öğrencilerden tahsil edilen sınav ücretlerinden oluşan fonları kullanmak değildir.

Kamu hizmetlerinin görülmesi için oluşturulan bütçe imkânlarını bu amaçlar için devreye sokmak doğru yoldur diyor, yüce heyetinizi tekrar saygıyla selamlıyorum.