(2/599) esas numaralı önerge hakkında

KEMAL KILIÇDAROĞLU (İstanbul)Teşekkür ediyorum Sayın Başkan.

Toplumlar, yaşayıp tarihi oluştururken, arkasında, gerçekten de görkemli eserler bırakabilirler. 13 üncü Yüzyılda yapılan Divriği Ulucami, Mengücekoğullarından Süleyman Şah oğlu Ahmet Şah tarafından yapılmıştır. Bu tarihî eser, UNESCO tarafından dünya kültür mirası olarak kabul edilmiş ve kayda alınmıştır.

Eserin en büyük özelliği, dünyada başka bir eşinin olmamasıdır ve yine bir başka bir özelliği, taş süslemelerin asla biri birini tekrar etmeyen nitelikte olmasıdır. Dünyada örneği olmayan bu tarihî eser ne yapılıyor arkadaşlar; dünyada örneği olmayan bu tarihî esere, maalesef, bugüne kadar sahip çıkamamışız; geçmişte de sahip çıkamamışız; ancak, UNESCO tarafından dünya kültür mirası kapsamına alınınca, gözlerimiz bu eserin üzerine odaklanmış ve Kültür Bakanlığımız bu eseri tekrar sağlığına kavuşturabilmek için kaynak ayırmış, onarım için ihalesini gerçekleştirmiş; ancak, maalesef, İhale Yasasının bazı açmazları nedeniyle bunu yaşama geçirememiştir.

Şimdi, değerli arkadaşlar, benim hazırladığım kanun teklifi, bu konuda yıllarını veren, kırk yılını veren bir değerli bilim insanının katkısıyla olmuştur. Hazırladığım taslağı kendisine gönderdim. Doğan Kuban Hocamız buna baktı, teklifle ilgili nelerin olması gerektiğini ayrıca belirtti ve kendisinin uygun görüşü üzerine bu teklifi hazırlayıp Yüce Parlamentoya sundum.

Şimdi, değerli arkadaşlar, medyanın da bu konuda bu değerli esere ilgi gösterdiğini biliyoruz. Değişik zamanlarda, değişik gazeteler tarafından bu eserin hangi koşullarda olduğunu, biz okuyarak, görerek, tanıyarak izliyoruz.

Şimdi, değerli arkadaşlar, Almanya'da ortaçağdan kalan bir kilisenin onarımı için sadece taş konusunda on yıldan fazla laboratuvar çalışması yapılıyor. Biz, bu kadar değerli ve dünyada eşi olmayan bir eser için ise, maalesef, böyle bir çalışma yapmıyoruz.

Hazırladığım teklif de, böyle bir çalışmayı yapacak bir bilim kurulunun oluşmasını ve buranın gerçekten de çok sağlıklı bir onarıma tabi tutulmasını, özel bir yasayla bunların gerçekleşmesini öngören bir teklif. Eğer bunu yapabilirsek, Kazakistan'daki Ahmet Yesevi Türbesi benzeri bir işlev görmüş olacak, eğer bu teklif Yüce Parlamento tarafından kabul edilebilirse.

Bakın değerli arkadaşlar, fazla vaktinizi almamak için şu anda bu tarihî eserin hangi koşullarda olduğunu bir gazetecinin izlediği ve yazdığı cümlelerle size aktarmak istiyorum: "Taş oyma bezmeleriyle dünya sanat tarihinde benzeri olmayan caminin süslemeleri dökülüyor, eriyor. Caminin arka tarafına gitmek isterseniz dehşet verici bir manzara sizi durduruyor. 64 metrelik arka duvar, 4 metre yüksekliğindeki istinat duvarıyla boydan boya kapatılmış, tarihî taşlar betonun içinde kalmış.

Caminin elektrik tesisatı 1968'de yapılmış, duvarların üzerindeki siyah kablolar priz ve anahtarların çirkinliği bir tarafa, her an kontak yapıp, 800 yıllık şaheseri kül haline getirebilir.

Abanoz ağacından ve her milimetresi oyma nakışlarla süslü, geçmeli, yani, çivisiz yapılmış minber, Vakıflar Genel Müdürlüğünün vaktiyle yaptığı cami restorasyonu sırasında inşaat iskelesi olarak kullanıldığı için, epeyce hasar görmüş".

Değerli arkadaşlar, dünyada örneği olmayan bu eseri tekrar kazandırmak için, UNESCO'nun değer verdiği bu esere, herhalde, Yüce Parlamentonun da en az o kadar değer vereceğini düşünerek, kanun teklifini huzurlarınıza getirdim.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKASayın Kılıçdaroğlu, buyurun.

KEMAL KILIÇDAROĞLU (Devamla)Teşekkür ediyorum Sayın Başkan.

Gündeme almak çok önemli değil arkadaşlar; öncelikle ele alıp, bu tarihî eseri ön sıralara alıp, örneğin, önümüzdeki tasarı görüşüldükten sonra bunu alıp -3-4 maddelik bir teklif- eğer bu teklifi lütfeder kabul ederseniz, hem Kültür Bakanlığımız, Vakıflar Genel Müdürlüğümüz… Hükümet kaynak ayırıyor; ama, buna uygun, bu onarıma uygun, mutlaka, bilim insanlarının devreye girmesi, bunun çok özel koşullarda ihalesinin yapılması, İhale Yasasının dışında olması, bunun etrafının açılması, gecekondulardan ayıklanması, buranın, gerçekten de, bizim yüzümüzü ağartan bir eser olarak kendi kültür mirasımıza kazandırılması gerekiyor.

Hepinize saygılar sunuyorum değerli arkadaşlar. (Alkışlar)