Küçük ve orta ölçekli sanayi geliştirme ve destekleme idaresi başkanlığı kurulması hakkında (s.s.330) kosgeb

SANAYİ VE TİCARET BAKANI MEHMET ZAFER ÇAĞLAYAN (Ankara)Sayın Başkanım, değerli milletvekilleri; hepinizi, yüce heyetinizi saygıyla, öncelikle selamlıyorum ve görüşülmekte olan KOSGEB Kanunu’muzun, bir kere, KOBİ’lerimize, esnaf ve sanatkârımıza, ekonomimize hayırlar getirmesini özellikle temenni etmek istiyorum. Yapılan değerlendirmelere teşekkür ediyorum. Bunlardan fazlasıyla faydalanacağımızı ifade etmek istiyorum.

Yalnız, yapılan değerlendirmelerden, tümü üzerinde yapılan konuşmalarda değerli konuşmacıların dile getirmiş olduğu personel, kredinin miktarı, bütçe imkânsızlıkları veya geçmişte verilen desteklerin belki zaman yönünden gecikmesi, bunların, Sayın Başkanım hepsini kabul edebilirim, hepsini tartışırım, ancak kesinlikle, şiddetle kabul etmeyeceğim ve tutanaklara geçmesini istediğim şey, hiçbir şekilde tek bir kişiye, tek bir kuruma, siyasi bir mülahazayla, siyasi bir tercihle, hiçbir şekilde kredi kullandırılmamıştır. Bunun altını çizmek istiyorum ve bunu da Sayın Milletvekilim ispat ederse ben siyaseti bırakayım, ispat edemezse de kendisi siyaseti bıraksın, diye çok net söylerim. Çünkü bu konuda, KOSGEB’de, özellikle sıra numarasına göre, sırayla müracaat ettirmemizin, başka kategori koymamamızın en büyük sebebi, gelsin, KOSGEB’den şartları sağlıyorsa, KOSGEB’in şartlarını haizse, kim istiyorsa, onun cinsiyetine, firmasına, hiçbir şeyine bakmaksızın sadece KOSGEB’in kredi şartlarını sağlıyor olması esastır, bir de bankanın şartlarını sağlıyor olması esastır. Onun için, bu konudaki, siyasi tercihler konusundaki suçlamayı şiddetle reddediyorum, bunun da altını çizmek istiyorum, diğerleri konusunu şimdi konuşacağım.

Şimdi burada yapılmak istenen şu: On dokuz yıllık bir KOSGEB Kanunu’ndan bahsediyoruz. Bu Kanun, on dokuz yıl önce, küçük ve orta boy sanayi işletmelerini desteklemek üzere kurulmuş ve ciddi manada destekler vermiş olan bir mekanizma, bir kurum. Tabii, zaman içinde ihtiyaçların değişmesi, zaman içinde Türkiye’de sanayi profilinin değişmesi, ticaret profilinin değişmesi, hizmet profilinin değişmesi, esnaf ve sanatkârların giderek ekonomide ciddi manada ağırlık alması, rol almasıyla beraber KOSGEB zaman içinde birtakım değişikliklere uğramış ve KOSGEB, özellikle benim Bakanlığıma geldiğim günden itibaren, bir taraftan ihracat desteklerini, bir taraftan marka, tasarım, KOBİ’lerin güç birliği yapması gibi destekleri verirken, cumhuriyet tarihinde bir ilki gerçekleştirmiş 2008 yılında. Öncelikle, 2008 yılının ilk etabında, cumhuriyet tarihinde ilk defa sıfır faizli can suyu kredisi verilmiş, bu bir ilk ve bunun yanı sıra, yine sıfır faizli can suyu kredisi verirken, yine cumhuriyet tarihinde esnaf ve sanatkâra ilk defa KOSGEB kanallarından kredi imkânları getirilmiştir yine sıfır faizli ve şimdi de KOSGEB’in mevcut, yapmış olduğu mevcut kanunundaki uygulamada, yapmış olduğu hedef kitlesinin sadece imalat sektörü olması, ama Bakanlığımız tarafından hazırlanmış olan, bana göre yine bu bir devrim mahiyetinde hazırlanmış olan girişimci bilgi sistemi, yani yeni adıyla, eski adıyla sanayi envanterinin ortaya çıkmasıyla beraber, bir kere sadece imalat sanayinin değil, ticaret sektörünün de hizmet sektörünün de mutlaka desteklenmesi gerektiği ve bunların birbirinin tamamlayıcısı olması noktasından hareketle gerek iktidar partimizin milletvekillerinin gerek muhalefet partisinin değerli milletvekillerinin gündeme her fırsatta getirmiş olduğu bir talep de dikkate alınarak, bu sefer KOSGEB’in hedef kitlesi, herhangi bir ayrım yapılmaksızın, imalat, ticaret ve hizmet sektöründe olmak üzere bir düzenleme yapılmıştır. Bu on dokuz yıldır devam edegelen KOSGEB uygulamasının tamamıyla sil baştan sıfır kilometre yeniden yapılmasının bir çalışmasıdır.

Bu noktada şunu çok net ifade edeyim: Bakın, 2003-2007 yılları arasında sadece kredi faiz destekleri için yapılan toplam destek sayısı 46 bin ve kredi faiz desteklerinde desteklenen KOBİ sayısı 2003-2007’de 20.584 iken, 2008 senesinde yapmış olduğumuz yeni açılımla KOSGEB sadece bir yılda 21.867 işletmeye kredi vermiştir. Biraz evvel sorular da soruldu ne kadar bir kredi hacmi kullanıldı, kaç kişi kullandı diye. Bakın bunun 941 adedini 1.000+1.000 KOBİ yatırım destek programıyla makine teçhizat sektörümüz için verdik ve makine teçhizat alımları için bunu yaptık. Sonra bunun hemen arkasından ilk defa, işte cumhuriyet tarihinde bu ilktir, sıfır faizli imalatçı esnaf ve sanatkâr destek kredisi verdik ve ilk defa KOSGEB tarihinde esnaf ve sanatkâr sıfır faizli, 5.108 işletme sıfır faizli kredi kullandı ve bu ilk kullandırılan krediler, saymış olduğum iki kredi o günün şartlarında on sekiz ay vadeyle kullanıldı ama daha sonra küresel krizin finans sektörünü etkilemesiyle beraber vadeleri on iki aya düşürdük ve hemen yine 2008 yılının üçüncü uygulaması olarak sıfır faizli KOBİ ihracat destek kredisini verdik. Burada da altı ay vadeli 100 bin dolara kadar ihracatçı KOBİ’lerimize hiçbir faiz olmaksızın ihracat desteği verdik. Burada 3.191 ihracatçı firmamız, KOBİ’miz buradan kredi kullandı. En son geçen yıl sonu itibarıyla yapmış olduğumuz istihdam endeksli can suyu kredisiyle de 12.627 firma bu konuda destek aldı ve bu noktada 2008 yılında yaklaşık 1,6 milyar liralık sıfır faizli can suyu kredi desteği KOSGEB’den yapılırken, bakın beş yılda yapılan 2,3 milyar liraydı, sadece 2008’de 1,6 milyar lira yaptık ve 21.867 firmamızı bu noktada destekledik. Hemen 2009’un başında, bundan bir ay önce, 2009’un ilk programı olarak başlatmış olduğumuz ihracat kredi desteği verdik ihracatçımıza. Yeni pazarlar bulması, özellikle ihracat yapmış olduğumuz pazarlardaki daralma ve sıkıntının etkisinden KOBİ’lerimizin kurtarılması noktasında bir çalışma yaptık. Çünkü Türkiye 132 milyar dolar, yüzde 90’ı sanayi mamulü olan ihracat yapıyordu, yine ihracatının yüzde 60’ını Avrupa’ya yapıyordu. Avrupa pazarlarındaki daralmadan dolayı özellikle KOBİ’lerimizin yeni pazarlar bulması için bu yıl başlatmış olduğumuz ve bir ay önce başlatmış olduğumuz destekle…

Bakın, 6.445 ihracatçı KOBİ, 1 milyar 35 milyon 820 bin dolarlık kredi desteği için başvurdu. Burada tavan koymuştuk, sadece toplam 1 milyar dolarlık ihracat kredisi vereceğiz… Bakın, bu da yine Türkiye’de ve KOSGEB tarihinde bir ilktir. İlk defa KOBİ’lere altı ay vadeli, faizinin sadece üçte 1’i KOBİ’ler tarafından karşılanacak, üçte 2’si de KOSGEB tarafından karşılanacak 1 milyar dolarlık bir kredi hacmi oluşturduk ve bir haftadadır bu gelen taleplerin tamamı, bir haftada bu talepler geldi.

Bankalarla yapılan anlaşma çerçevesinde de gerek komisyon oranlarını gerek burada ekspertiz ücretlerini ve KOBİ’lerin yapacağı masrafların tamamını önceden belirledik çünkü zaman zaman fazla masraf alındığı, başka isimler altında masraf istendiği söyleniyordu. Bu çerçevede bunu da sağlamış olduk ve bu noktada dedik ki: Binde 5’i geçmeyecek şekilde bankalar komisyon alacaklar, eğer gayrimenkul ekspertizi yapılacaksa, onun için de bin lirayı geçmeyecek bir masraf alınacak ve KOBİ’ler kullanmış olduğu 200 bin dolar, altı ay vadeli, defaten ödemeli kredi için sadece 2.200 dolar bir sefere mahsus ve altıncı ayın sonunda bir faiz ödeyecekler. Bugün bankalardaki faizlerin, dövize endeksli faizlerin yüzde 10’dan aşağı olmadığını da özellikle belirtmek istiyorum.

Şimdi, bu yıl yapacağımız… İnşallah, bu kanunumuzun hemen çıkması ve bu kanunun arkasından yapacağımız düzenlemelerle, tabii, bir taraftan bu hedef kitlemizi genişletirken bir taraftan da gerek KOSGEB’in fonksiyonlarını, organizasyonel şemasını ve KOSGEB’in bu bütçesini nasıl kullanacağımız konusunda da tabii ki çok yoğun çalışmalar yapıyoruz, yani bu bitsin sonra bakalım noktasında değiliz. Bu hazırlıklarımızı yaparken topyekûn yaptık.

Bir kere, KOSGEB yeterli eleman konusunda, mutlaka, Bakanlığımızın icra komitesinin bu konuda karar alması, Maliye Bakanlığına başvuru yapması noktasında bu konuda gerekli olan istihdamın bu noktadan sağlanması hedef olarak gözüküyor; bir.

İkincisi: KOSGEB’in icra kurulunda, sizlerin de bildiği gibi, TESK’in Genel Başkanı var, TOBB’un Genel Başkanı var. Dolayısıyla, TESK ve TOBB, zaten her iki kurulum KOSGEB’in hedef kitlesini oluşturuyor, yani, gerek TESK’in üyeleri gerek TOBB’un üyeleri zaten KOSGEB’in altyapısını oluşturuyor. Bugün Türkiye’de 3.132 esnaf ve sanatkâr odası var, 365 ticaret odası, sanayi odası, ticaret borsası, ticaret sanayi odaları ve ayrı ayrı odalar var.

Şimdi burada yapacağımız uygulamada gerek TOBB’un gerek TESK’in gerek Tez-Koop’un, özellikle Halk Bankası kanalıyla, 921 kooperatif tarafından uygulamış olduğu bir uygulamayı da -şimdi arkadaşlarımızla son nihai noktaya geldik- TESK, TOBB ve Tez-Koop’un da KOSGEB’le beraber, bütün imkânlarını beraber değerlendirerek ve onların altyapısını, onların network’ünü kullanarak bu noktadaki sorunları… Sorun oluşmayacak şekilde hedef kitlemizi belirlemiş durumdayız. Yine, aynı şekilde, gerek TESK’le gerek TOBB’la yapmış olduğumuz çalışmalarda ve Tez-Koop’la yapmış olduğumuz çalışmalarda dedik ki: Siz oturun arama konferansları yapın, ortak akıl toplantıları yapın, hangi sektörlerin ne ihtiyaçları olduğunu, hangi sektörlere ne tür destekler verilmesi gerektiğini çıkartın. Bunları aslında biz Bakanlık olarak çıkartabiliriz, elimizde gerek esnaf-sanatkârın gerek KOBİ’lerin tamamının veri tabanına sahibiz, girişimci bilgi sistemine de sahibiz. Ama bunların tamamını, gerekirse, TOBB’a da, TESK’e de siz bu konuda iletin dedik. O çalışma da şimdi son noktaya gelmiş durumda.

Şunu çok net ifade edeyim ki: KOSGEB’in bütçesine gelince… KOSGEB bütçesinde, biraz evvel yine söylendi, özellikle konuşmalarda da ifade edildi. Bakın, KOSGEB’in 2008 yılı başlangıç ödeneği 222 milyon 368 bin liraydı, 2009 yılı başlangıç ödeneği 329 milyon 330 bin liradır, yani yüzde 48 artırılmıştır. Biraz evvel saygıdeğer bir konuşmacı yüzde 10 şeklinde ifade etti. Destek tutarı 156 milyon 841 bin 2008 senesindeyken, 2009 bütçesinde 245 milyon 826 bin lira olmuştur. Bunun 200 milyon lirası geri ödemesiz ve 45 milyon lirası geri ödemeli diye 245 milyon liralık bu destek paketini kullanacağız. Buradaki ortalama artış da yüzde 60’tır. Yani hülasa KOSGEB bütçesi 2008’den 2009’a ortalama yüzde 50 artmıştır. Bunun yanı sıra, Sayın Başbakanımızın bundan on beş gün evvel yapmış olduğu kriz…