Yurt dışında yaşayan vatandaşların sorunlarına ilişkin gündem dışı konuşması

NURHAYAT ALTACA KAYIŞOĞLU (Bursa)Teşekkür ediyorum.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri, ekranları başında bizleri izleyen yurt içindeki ve yurt dışındaki değerli vatandaşlarımız ve soydaşlarımız; hepinizi yüce Meclisten saygı ve sevgilerimle selamlıyorum.

Bugün yurt dışında yaşayan vatandaşlarımız ve soydaşlarımızın sorunlarına değinmek istiyorum ve yaklaşık 8 milyon, belki de aslında buraya tekrar geri dönmüş olan kişileri de düşününce 10 milyon insandan bahsediyoruz.

Öncelikli, görevim nedeniyle sık sık yurt dışına gittiğimi ve orada vatandaşlarımızın sorunlarıyla fazlasıyla karşılaştığımı belirteyim. Temel sorunlardan bir tanesi, özellikle, tabii, dünyanın her yerinde artan ırkçılık, ayrımcılık ve İslamofobi nedeniyle yaşanan sorunlar. Bizler, gittiğimiz yerlerde hem kardeş partilerimizin yöneticileri hem yerel yöneticilerle görüştüğümüzde bu sorunu gündeme getiriyoruz ve çözümü noktasında da taleplerimizi iletiyoruz. Hükûmetin de bu konuda gerekli çalışmaları yapması gerekiyor.

Diğer sorunlardan bir tanesi yabancı plakalı araçlar. Vatandaşlarımız oradaki araçlarıyla Türkiye'ye geldiğinde maalesef sadece iki yıl kullanabiliyorlar, sonra çıkış yapmaları gerekiyor. Aslında AKP 2023 seçimlerinde söz vermiş olmasına rağmen bu süreyi uzatacağına dair bu sözünü yerine getirmedi. Yine, başka bir konu da bu yabancı araç kimin adına kayıtlıysa onun mutlaka Türkiye'de bulunması gerekiyor ki yakınları kullanabilsin. Örneğin, dışardaki bir vatandaşımız eşinin adına kayıtlı olan aracı Türkiye'de kullanamıyor. Bu hakikaten çok saçma bir durum. Bu sorunun mutlaka çözülmesi gerekiyor çünkü zaten o mal ortaktır eşler arasında. Eşi burada değil diye aracı kullanamamak gibi bir haksızlık söz konusu olamaz.

Diğer sorunlardan bir tanesi yine herkesin bildiği gibi telefon. Şimdi, vatandaşlarımız buraya geldiklerinde -diyelim ki emekliler, işte dört beş ay kalacak, altı ay kalacak- bu telefonu yüz yirmi gün sonra kapandığı için kullanamıyor ve IMEI kaydı yapması gerekiyor ki onun da harçları çok yüksek. Bu sürenin uzatılması gerekiyor. En azından yurt dışında yaşayan vatandaşlarımız telefonlarını Türkiye'ye getirdiklerinde kullanabilmeliler, kapanma sorunuyla karşı karşıya kalmamalılar. Bazı ülkelerde otomatik bilgi paylaşımı nedeniyle vatandaşlarımız, buradaki malı mülkü, hesapları nedeniyle çifte vergi ödemek zorunda kalıyor. Bu sorunun çözülmesi lazım.

Yine, diğer bir sorun ehliyet sorunu. Burada aslında birçok sorun var ama birkaç tanesine değineceğim. Örneğin, ehliyet kriterlerimiz AB ülkelerindeki eğitim standartlarıyla örtüşmediği için buradan giden, özellikle son dönemdeki beyin göçü nedeniyle giden vatandaşlarımız, orada tekrar tekrar uzun eziyetlerle ehliyet almak zorunda kalıyorlar. Bu kriterlerin AB'yle örtüşür hâle getirilmesi gerekiyor. Mesela, bir ülkede, yenileme tarihi Türkiye'de ehliyetin üzerine yazdığı için, ilk alınma tarihi yazmadığı için süre hesaplanırken yenileme tarihî esas alınıyor. Orada da başka sorunlar yaşanıyor. Yine, AB veya işte Avrupa ülkelerinden ehliyet almış vatandaşlarımız buraya gelip buradan ehliyet alırken o ehliyetlerini buraya vermek durumunda kalıyorlar ve dolayısıyla tekrar Avrupa'ya gittiklerinde oradaki ehliyetleri ellerinde olmamış oluyor.

Diğer bir sorun sağlık hizmetleri, özellikle emeklilerimizin yaşadığı bir sorun bu. Acil durumlarda sağlık hizmetlerinden faydalanıyorlar fakat maalesef yine, burada uzun süre kalmak isteyen emekli yurttaşlarımız sağlık hizmetlerinden faydalanamıyorlar.

Diğer bir konu, yurt dışında yaşayan vatandaşlarımız seçme hakkını kullanıyorlar ama seçilme konusunda, temsiliyet konusunda şikâyetleri var. Biz daha önce bu kanunu gündeme getirmiştik Mecliste; yurt dışı seçim bölgesi ilan edilmeli ve yurt dışı milletvekilliği gündeme getirilmeli, hayata geçirilmeli, bununla ilgili bir değişiklik yapılmalı dedik ama bu da bugüne kadar yapılmadı.

Yine, AKP'nin verdiği sözler arasında çifte vatandaşlıkla ilgili çalışmalar vardı, askerlikle ilgili ikili anlaşmalar yapılması söz konusuydu. En çok yaşanan sorunlardan bir tanesi ve gençlerin de ülkemizle bağını koparan sebeplerden, sorunlardan bir tanesi askerlik ücreti. Bugün 8 bin euro olmuş. Bir aile dedi ki bana: "Benim 3 oğlum var. Ben bu parayı nasıl ödeyeyim?" 8.000x3=24.000 euro; ödeyemeyince mecburen oğullar, evlatlar, gençler Türkiye Cumhuriyeti vatandaşlığından çıkma yolunu tercih ediyorlar ki bana gelen bilgilere göre de 8 bin eurodan sonra...

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)