Sosyal sigortalar ve genel sağlık sigortası kanunu ile bazı kanun ve kanun hükmünde kararnamelerde değişiklik yapılması hakkında (s.s.119)

TAYFUR SÜNER (Antalya)Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; görüşülmekte olan tasarının 17’nci maddesi üzerine vermiş olduğumuz önerge üzerine söz aldım. Hepinizi saygıyla selamlıyorum.

Görüşmekte olduğumuz tasarının Plan ve Bütçe Komisyonundaki alt komisyonca hazırlanan metni, müzakere esnasında Cumhuriyet Halk Partisinin tüm iyi niyetli uyarı ve çabalarına rağmen, daha da ağırlaştırılmış bir şekilde halkımızın ve işletmelerin karşısına çıkarılmıştır. Söz konusu düzenlemelerde sosyal tarafların dile getirdiği sorunlar müzakere edilmediği gibi, aksine, işveren kesimine yeni yükümlülükler getirilmiştir. Ayrıca, kayıt dışıyla mücadele gerekçesiyle yapılmaya çalışılan değişikliklerin de kayıt dışını azaltmak yerine körükleyecek şekilde olduğu açıktır.

Hükûmet Programı’nda yer alan 5 puanlık işveren prim indiriminin gündeme getirildiği bir dönemde, görüşülen tasarıyla, bu tutumun tam aksine, işveren primlerini 2 ila 4 puan artıracak yeni yükler getirilmesini anlamak mümkün değildir. Söz konusu düzenlemelerde ısrar edilmesi, önce primi yükselt sonra indir gibi yanlış bir yaklaşımı gündeme taşımaktadır. Hükûmet Programı bu durumda gerçeklik arz etmemektedir. Halkımız AKP Hükûmeti tarafından kandırılmaktadır.

Değerli milletvekilleri, mevcut sistemde emekli aylığı bağlama oranı SSK’lılar ve BAĞ-KUR’lularda prim ödenen her üç yüz altmış gün için yüzde 2,6, bu oran memurlarda ise yüzde 3’tür. 5510 sayılı Kanun’da primi ödenen her üç yüz altmış gün için 2015 yılına kadar yüzde 2,5; 2016 yılı başından itibaren yüzde 2 uygulanması öngörülmüştü. Görüştüğümüz bu maddeyle, primi ödenmiş her üç yüz altmış günün aylık bağlama oranı doğrudan yüzde 2’ye düşürülmek istenmektedir. Yapılmak istenen bu uygulama çok yanlış sonuçlar doğuracaktır. Yürürlükten kaldırılan 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu’na göre ortalama dokuz bin gün prim ödeyen sigortalılara bağlanan yaşlılık aylığının oranı yüzde 65 olmakta, prim ödeme gün sayısına bağlı olarak aylık bağlama oranı yüzde 100’ü aşabilmektedir. BAĞ-KUR’da da aynı uygulama vardır. Emekli Sandığında ise aylık bağlama oranı yüzde 75 olmasına rağmen, bu oran yüzde 100’ü geçememektedir. Bu tasarıya göre, aylık bağlama oranı, sigortalının prim ödeme süresinin her üç yüz altmış gün için yüzde 2 uygulanmak suretiyle hesaplanacaktır. Buna göre, yasanın yürürlüğe girdiği tarihten sonra ilk kez işe başlayan ve prim ödeme süresini dolduracak emekli olan sigortalının yaşlılık aylığı bağlama oranı yüzde 50 olacaktır. Aylık bağlama oranları da hiçbir şekilde yüzde 90’ı geçmeyecektir. Sigortalı yaşlılık aylığının prim ödeme süreleri bu kanun yürürlüğe girdikten sonra iki şekilde değerlendirilecektir. Yani, kanun yürürlüğe girmeden önce eski kanuna göre prim ödeme gün sayısı hesaplanacak, kanun yürürlüğe girdikten sonra da yeni kanuna göre prim ödeme süresi hesaplanıp yaklaşık yaşlılık aylığı bağlanacaktır. Yürürlük tarihinden önce üç bin altı yüz günden az prim ödemiş olan SSK ve BAĞ-KUR’luların aylık bağlama oranları da yüzde 65’in altına düşecektir. Aylık bağlama oranlarının düşürülmesi, yoksulluk sınırının altında olan emekli aylığı tutarlarının daha da aşağı çekilmesi sonucunu doğurur, ki bu durum sosyal devlet anlayışına tamamen aykırıdır.

Sayın Başkan, değerli milletvekilleri; çalışanın, emeklinin ve yoksulun insanca yaşamalarının gerektirdiği asgari koşullar, bu yasa tasarısıyla hiç kimsenin hak etmediği kabul edilemez düzeylere çekilmeye ve vatandaşlarımızın insanca yaşama hakkı ellerinden alınmaya çalışılmaktadır. Sosyal devletin erozyona uğramasının temel nedenlerinden biri, bazı hizmetlerin karşılığının bireylerden alınmasıdır. Oysa, özellikle sosyal güvenlik politikalarının ve buna bağlı yasal düzenlemelerin temelinde devletin bu alanda vereceği hizmetlerin karşılığında bireylerden bir katkı bedeli beklememesi yatmalıdır.

AKP Hükûmeti tarafından toplumla yeterince paylaşılmadan, ilgili kesimlerin görüş ve eğilimleri istenen ve özlenen düzeyde alınmadan hazırlanan bu tasarı, devletin Anayasa’da yer alan temel niteliklerinden biri olan sosyal niteliğini önemli ölçüde yaralamaktadır.

Anayasa’mızda yer alan “sosyal devlet” sözcüğü, bu politikayı hiçbir kuşkuya yer vermeyecek şekilde belirtmektedir. Ancak, AKP İktidarı bu düşünceyi hiçe sayarak Anayasa’ya aykırı hareket etmektedir.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Süner.

TAYFUR SÜNER (Devamla)SSK emeklilerinin yıllardır beklediği intibak kanununu çıkarmadınız. “Adalet” diyorsunuz ama adaletsizliği yasalaştırıyorsunuz. Cumhuriyet Halk Partisi olarak bizim verdiğimiz kanun teklifini reddettiniz. 22 Temmuzdan beri çıkardığınız her yasa ile toplumu germektesiniz. Bu gerginlik ortamı yaratma becerisinden bir an önce vazgeçiniz. Toplumsal barışa toplumun ihtiyacı var.

Bu duygu ve düşüncelerle hepinizi saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)