Akaryakıt istasyonlarındaki yazarkasa uygulamalarında meydana gelen aksaklıklarla ilgili

UFUK ÖZKAN (Manisa)Teşekkür ederim Sayın Başkan.

Sayın Başkan, değerli milletvekili arkadaşlarım; akaryakıt pompalarına bağlanacak yazarkasalarla ilgili gündemdışı söz almış bulunuyorum; Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum.

Değerli arkadaşlarım, bildiğiniz gibi, uygulamayı yakından takip eden arkadaşlarım, uygulamadaki aksaklıkları, problemleri biliyorlar; fakat, ben, sizin de gündeminize taşımak için bu konuda söz aldım, sizi biraz bilgilendirmek istiyorum.

Değerli arkadaşlarım, akaryakıt pompalarına bağlanacak olan ödeme kaydedici cihazlarla ilgili, 1 trilyon lirayı aşan istasyonlara, en geç 1 Temmuz 2005 tarihinde bunların bağlanması lazımdı; fakat, aksaklıklar oralardan bugüne kadar devam etmektedir. Bu aksaklıklarla ilgili, Sanayi ve Ticaret Bakanlığı Ölçüler ve Standartlar Genel Müdürlüğünün yazısından bazı alıntılar yaparak sizlerle paylaşacağım.

Değerli arkadaşlarım, akaryakıt istasyonlarındaki pompalara ödeme kaydedici cihazların bağlanması uygulamasında karşılaşılan problemler ve bunların çözüm yollarının belirlenmesi amacıyla, 18 Ağustos 2005 tarihinde, İstanbul'da, akaryakıt pompası imalatçıları ve Bakanlık temsilcilerinin katıldığı bir toplantı yapılıyor. Söz konusu toplantıda, akaryakıt pompası imalatçılarınca pompalara ödeme kaydedici cihazların bağlanması işlemlerinin kendi servisleri dışında kişiler tarafından yapıldığı, bu işlemler sırasında sayaçların otomasyon sisteminde bazı parçalarının değiştirildiği, bundan da sayaçların ayarlarının etkilendiği, tüm yasal sorumluluğun imalatçı ve ithalatçı firmalarda olduğuna değinilerek, pompalara kendi servisleri dışında kişilerin müdahale etmesine izin verilmemesini talep ediyorlar.

Yine aynı yazıda "akaryakıt pompalarına ödeme kaydedici cihazların bağlanması uygulamasıyla ilgili olarak, sayaçların ayarlarına müdahale edilemeyecek şekilde, imalatçı ve ithalatçı firmalarca yeniden hazırlanacak damga planlarının en geç 14 Ekim 2005 tarihi mesai bitimine kadar bildirilmesini istiyorlar.

Yine, aynı yazıda, “bağlayıcı bir unsur olarak, ilgili firmayla servis sözleşmesi bulunmayan tamir ve ayar yetkili belgeli kişilerin müdahale ettikleri akaryakıt sayaçları il müdürlüğünce damgalanmayacaktır" diye de bir ifade kullanılıyor.

Yine Ölçüler ve Standartlar Genel Müdürlüğünün 28.10'da yazmış olduğu bir yazıdan size şunları söylemek istiyorum: Hepinizin bildiği gibi, 3516 sayılı Ölçüler ve Ayarlar Kanunu hükümleri çerçevesince bu işler yapılır.

Değerli arkadaşlarım, bunu belirterek tekrar şöyle bir ifade kullanılıyor: Bu genelgenin daha iyi anlaşılması amacıyla, sektör temsilcileriyle 11.10.2005 tarihinde tekrar bir toplantı yapılıyor. Bu toplantıda, Maliye Bakanlığı Gelirler İdaresi Başkanlığınca Bakanlığa bildirilen yazarkasa bağlanma takviminin, yazarkasa imalatçı firmalar tarafından il il tasnifinin yapılarak, uygulamanın söz konusu taraflarca işbirliği anlayışı içinde, yazarkasa firmalarının takvimi dikkate alınarak gerçekleştirilecektir.

Yine aynı yazıda, 18 Ağustos 2005 tarihinde İstanbul'da yapılan toplantıda "yazarkasa takılma sürecinde akaryakıt sayaçlarına dışarıdan müdahalenin engellenmesi, sayaçların otomasyon sistemi ve diğer parçalarında herhangi bir değişikliğe sebebiyet verilmemesi açısından ve bu gibi durumların meydana gelmesi halinde akaryakıt pompa üreticileri, ithalatçıları sorumlu olacağından, sadece akaryakıt pompa imalatçı ve ithalatçılarıyla servis sözleşmesi olanlar yazarkasa takma işlemini gerçekleştirecektir" diye ifade var.

Değerli arkadaşlarım, bu genelgelerde, bu yazılarda ifade edilen "bu nedenle akaryakıt sayaçlarında yapılacak değişiklik ve tadilatların mutlaka o sayacın imalatçısı ve ithalatçısı tarafından yapılması zorunludur" cümlesi, bazı akaryakıt pompa imalatçısı ve ithalatçısı firmalar tarafından akaryakıt bayileri karşısında baskı unsuru olarak kullanılmaktadır. Bu şartların olması, rekabetin ve tüketicinin korunması açısından bir engeldir. Zira, servise yönelik bütün şartları imalatçı belirlerse ve tüketicinin alternatifi olmazsa, hizmet kalitesi düşer ve maliyetler artar.

Değerli arkadaşlarım, şu iki genelge, şu iki yazı şunu ifade etmektedir, bunlardan çıkan anlam şudur: Yazarkasa rantının paylaşımıyla ilgili kavganın belgeleridir. Sanki, vergi kaybını önlemek esas alınmış gibi, yazarkasaların bu şekilde gündeme gelmesi, bu konudaki dağınıklık ve başıbozukluğun burada da kalmadığını şunlarla ifade etmek istiyorum: Maliye Bakanlığı, 13 Ekim 2005 tarihinde akaryakıt pompalarına bağlanacak yazarkasalarla ilgili yeni bir tebliğ yayımlamış, bu tebliğ 1.11. 2005 tarihinden itibaren pompalardan yapılacak tüm satışlar için perakende satış fişi veya faturası düzenlemesi mecburi tutulmuştur.

(Mikrofon otomatik cihaz tarafından kapatıldı)

BAŞKANBuyurun Sayın Özkan.

UFUK ÖZKAN (Devamla)Sağ olun Başkanım

Sayın Başkan, değerli arkadaşlarım; Türkiye'de yazarkasa bağlanması gereken pompa adedi yaklaşık 70 000 adettir. Bu 70 000 adet pompanın yaklaşık 20 000'ine yazarkasa bağlanması mümkün değildir. Bunun, istasyoncularımıza ve ülkemize maliyeti, yaklaşık 100-150 milyon dolarlık ilave bir yük getirmektedir. Bugüne kadar Türkiye'de bağlanmış olan yazarkasa adedi, maalesef, 200'ü-300'ü geçmemiştir. Bu hızla devam edeceğini düşünürsek, en iyimser tahminle, üç dört yıldan önce bu uygulamanın bütün istasyonlarda olması söz konusu dahi değildir.

Totalizatör uygulamasını bu sektörün içinden gelen arkadaşlarım son derece iyi bilirler. Totalizatör, aslında yazarkasanın yerine geçecek bir uy-gulamadır, bütün pompalarda da vardır, ilave bir maliyet de gerektirmez.

Sevgili arkadaşlarım, yazarkasa uygulaması, kesinlikle, kaçak akaryakıtın ve akaryakıttaki vergi kaybının önüne geçecek bir engel değildir. Üzülerek ifade etmek istiyorum, AKP döneminde, sadece akaryakıtta değil, vergisi yüksek olan bütün mallarda kaçak ve hileli satışlar, maalesef, devam edip gelmektedir. Paranın el değiştirdiğini, dürüstlerin zarar gördüğünü, bu sözlerle buradan da ifade etmek istiyorum.

Yüce Meclisi saygıyla selamlıyorum. (CHP sıralarından alkışlar)