Bağımlılıkla mücadelede ailelerin yaşadığı sorunların tespit edilerek alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

7 Bağımlılık, bireyin fiziksel ve ruhsal sağlığını tehdit eden ciddi bir sorun olmasının yanı sıra, aile içi ilişkileri de olumsuz yönde etkileyerek sosyal ve ekonomik problemlere yol açmaktadır. Özellikle genç yaşta bağımlılıkla mücadele eden bireylerin aileleri, bu süreçte büyük bir psikolojik yük altına girmekte ve çoğu zaman yeterli desteği bulamamaktadır. Aile üyeleri, bağımlılıkla mücadele sürecinde çaresizlik, ümitsizlik, suçluluk duygusu ve toplumsal dışlanma gibi psikososyal sorunlarla baş etmek zorunda kalmaktadır.

Bağımlılıkla mücadele eden aileler için en büyük sorunlardan biri, bağımlı bireyin aile üyelerine yönelik şiddetidir. Madde veya alkol bağımlısı bireyler, kriz anlarında öfke kontrolü sağlayamamakta, fiziksel ve psikolojik şiddete başvurabilmektedir. Bağımlı bireylerin ailelerine karşı uyguladığı şiddet, özellikle ebeveynler, eşler ve çocuklar üzerinde ağır travmalara yol açmaktadır. Şiddet, fiziksel olabileceği gibi, sözlü, duygusal veya ekonomik baskı şeklinde de kendini gösterebilmektedir. Bağımlılık nedeniyle şiddete uğrayan bireyler, çoğu zaman korku ve çaresizlik nedeniyle hukuki yollara başvuramamakta ve bu durum aile içinde kronikleşmektedir.

Bağımlılıkla mücadele eden ailelerin en büyük şikâyetlerinden biri, şiddet anlarında veya tehdit altında kaldıklarında kolluk kuvvetlerine ulaşmada yaşadıkları güçlüklerdir. Bağımlı bireyin kriz anlarında aile üyelerine zarar verme riski yüksek olmasına rağmen, çoğu aile, kolluk kuvvetlerinden yeterince hızlı ve etkili destek alamamaktadır. Kimi durumlarda bağımlı bireylerin daha önce de suça karışmış olması, ailelerin korku içinde yaşamasına ve şikâyet mekanizmalarına başvuramamasına yol açmaktadır. Küçük yerleşim yerlerinde, bağımlılıkla ilgili şikâyetlerin ciddiye alınmaması ya da yetersiz müdahale edilmesi, ailelerin güvensizlik hissetmesine neden olmaktadır.

Bağımlılıkla mücadele eden aileler için bir diğer büyük sorun, çocuklarını bağımlılıktan kurtarmak istediklerinde gerekli desteği alamamalarıdır. Aileler, bağımlı çocuklarını tedaviye yönlendirmek istediklerinde çoğu zaman çaresiz kalmaktadır. Kamu kurumları ve rehabilitasyon merkezleri yetersiz kalmakta, aileler çocuklarının tedaviye erişimi konusunda ciddi engellerle karşılaşmaktadır. Tedavi süreçlerinin uzun ve maliyetli olması, rehabilitasyon merkezlerinde yeterli kapasitenin olmaması, ailelerin çocuklarını bağımlılıktan kurtarmak için gerekli adımları atmasını zorlaştırmaktadır.

Reşit olan bireylerin rızası olmadan bağımlılık tedavisine alınamaması, aileleri daha da çaresiz bırakmaktadır. Aileler, çocuklarının tedaviye zorlanması gerektiğini düşünse de, mevcut mevzuat çerçevesinde bu süreç oldukça karmaşık ve sınırlı kalmaktadır. Çoğu aile, bağımlı çocuklarının kendi başına tedavi kararı alamayacağını bilmesine rağmen, onları tedaviye yönlendirme konusunda etkili bir mekanizma bulamamaktadır.

Bunun yanı sıra, bağımlılıkla mücadele eden aileler ekonomik olarak da büyük sıkıntılar yaşayabilmektedir. Madde ve alkol bağımlılığı, bireyin iş gücüne katılımını olumsuz etkileyerek aile içinde ekonomik krizlere neden olmakta; bağımlılık tedavi süreçleri ise ailelerin maddi yükünü artırmaktadır. Ayrıca, bağımlı bireyin tedavi sürecini reddetmesi ve sorumluluklarını yerine getirmemesi, aile içindeki diğer bireylerin omuzlarına ek yükler bindirmektedir.

Bu çerçevede, bağımlılıkla mücadele eden ailelerin yaşadığı sorunlarının tespit edilmesi, destek mekanizmalarının geliştirilmesi ve çözüm önerilerinin ortaya kınulması anasıla Meclis Araştırması açılmasını talep ediyoruz.