14 Ağustos 1993 tarihinde Kars'ın Digor ilçesinde yaşanan olayların tüm yönleriyle araştırılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Digor Katliamı olarak anılan bu olayda; Gülcan Çağdavul (8), Selvi Çağdavul (14), Yeter Kerenciler (13), Necla Geçener (14), Zarife Boylu (15), Erdal Buğan (17), Zeynep Çağdavul (19), Hacer Hacıoğlu (20), Suna Çidemal (21), Fatma Parlak (22), Faruk Aydın (27), Cemil Özvarış (39), Gıyasettin Çalışçı (41), Hasan Çağdavul (43), Süleyman Taş (47), Nurettin Orun (80) ve Tütiye Talan (66) olmak üzere altısı çocuk 17 sivil yaşamını yitirmiş, yüzlerce kişi yaralanmıştır.

Yaşanan katliamın ardından yalnızca sekiz polis hakkında soruşturma başlatılmıştır. "Kasten insan öldürmek" ve "kasten insan öldürmeye teşebbüs etmek" suçlamasıyla yargılanan polisler, hiçbir gerçekliği olmamasına rağmen "meşru müdafaa" gerekçesiyle beraat ettirilmiştir. Mağdur ailelerden yedisi olayı Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne taşımıştır. AİHM tarafından Türkiye, "uzun yargılama", "etkin soruşturma yürütülmemesi' ve "yaşam hakkı ihlali" gerekçeleriyle ailelere tazminat ödemeye mahkum edilmiştir. Diğer mağdur ailelerin davaları ise hâlâ AİHM'de karara bağlanmayı beklemektedir.

Aradan 32 yıl geçmesine rağmen Digor Katliamı, toplumsal bellekte tüm sıcaklığı ve yıkıcılığıyla yerini korumaktadır. Hayatını kaybeden ve yaralanan yurttaşların asıl amacı, kendilerine dayatılan koruculuğa karşı durabilmek ve temel insan hakları çerçevesinde yaşamlarını sürdürebilmekti. Fakat bu talepler, demokratik bir anlayışla karşılık bulmamış; kolluk kuvvetleri eliyle katliamla bastırılmıştır.

Türkiye tarihinde Digor Katliamı benzeri birçok olay yaşanmış ve maalesef yaşanmaya devam etmektedir. Toplumsal barışın inşa edilebilmesi ve eşit yurttaşlık temelinde bir yaşamın tesis edilebilmesi için Türkiye toplumunun geçmişte yaşanan katliamlarla ve hukuk dışı uygulamalarla yüzleşmesi gerekmektedir. Bu yüzleşmenin sağlanabilmesi için TBMM'nin üzerine düşen sorumluluğu yerine getirmesi elzemdir. Böylece TBMM, toplumsal. barışın sağlanmasında öncü bir rol üstlenebilecektir.

• Tüm bu gerekçelerden hareketle, Digor Katliamı'nın araştırılması, sorumlularının açığa çıkarılması, yaşanan diğer katliamlara ışık tutabilecek bir çalışmanın yapılabilmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve İçtüzüğün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim.