Uzman hekim kadrolarının boş kalmasının nedenlerinin tüm boyutlarıyla araştırılması ve atama süreçlerinin yeniden değerlendirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Uzman hekim kadrolarının neden bu kadar boş kaldığının bütün boyutlarıyla incelenmesi, kontenjan planlamasının, eğitim altyapısının, tercih dinamiklerinin, bölgesel dağılımın, teşvik politikaları ile atama süreçlerinin yeniden gözden geçirilerek gerekli adımların atılması amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 104. Ve 105. Maddeleri gereğince Meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.
GEREKÇE
Türkiye sağlık sisteminde uzman hekim kadrolarının doldurulamaması artık istatistiksel bir olgu olmaktan çıkmış ve sağlık sistemindeki yapısal sorunların gelecekte çok daha ciddi sonuçlar doğuracağına dair işaretler belirginleşmektedir. Son dönemde tıpta uzmanlık sınavı (TUS) ile açılan kontenjanların önemli bir bölümü boş kalmaktadır. Örneğin bu yıl açılan kontenjanların %51,7'si tercih edilmemiş, ek yerleştirmede bunların %68,5'i dolmamıştır. Yaklaşık 2,5 yılda açılan 16 bin uzmanlık kadrosunun %73'ü boş kalmıştır, pek çok ilde bazı branşlarda tek bir uzman dahi bulunmamaktadır. Bu veri, sağlık hizmetine erişimde başta Doğu ve Güneydoğu'daki iller olmak üzere coğrafi eşitsizlikleri derinleştirmekte, kritik branşlarda hizmetin verilememesi riskini doğurmaktadır. Aynı dönemde TUS ile açılan kontenjanların yarısına yakınının tercih edilmemesi ve ek yerleştirmelerde boş kalanların oranının yüksek olması, hekim adaylarının uzmanlık tercihinde sistemin çekiciliğini yitirdiğini göstermektedir.
Metnin tamamını göster (6 paragraf daha)Metni kısalt
Bu durumun, sağlık sistemimizin geleceğini tehlikeye atacağı aşikârdır. Çünkü uzmanlık eğitiminin verimli kodlanamaması, bazı branşların çökmesi, genç hekimlerin belirli alanlara yönelmemesi, sağlık hizmet sunumunda dengesizlikler yaratmaktadır.
Mevcut tablo, yalnızca kontenjan sayısının artırılmasıyla çözülecek bir sorun değildir. Branş tercihlerinde çekicilik ve iticilik unsurları (nöbet yoğunluğu, gelir beklentisi, sektörel risk, akademik fırsatlar) yeniden irdelenmeli; eğitim altyapısı (asistan-eğitici oranı, hastane donanımı, rotasyon imkânları) ile kadro açılımları arasındaki dengenin bozulup bozulmadığı incelenmelidir. Ayrıca, bazı illere uzman atamasının hiç yapılmaması, mecburi hizmet sisteminin etkisiz kalması ve ek özlük haklarının yetersizliği de sistemik zaaf olarak öne çıkmaktadır. Kamu hastanelerinin bazı branşlardaki işleyişi dahi uzman eksikliği nedeniyle durma noktasına gelmiş durumdadır. Örneğin, çocuk sağlığı ve hastalıkları, genel cerrahi, kadın doğum, iç hastalıkları gibi hastalık yükü yüksek uzmanlık alanları tercih edilmemektedir.
Kamu personel atama verileri de bu krizin ardındaki gerçekleri destekler niteliktedir: 2025'te ilk defa ve yeniden atama kurası ilan edilmiş, münhal kadrolar belirlenmiş olsa da atanamayan uzmanlar olduğu kamuoyuna yansımıştır. Yan dal branşlarındaki boşluklar bunun başka bir yüzünü göstermektedir. 2023'te açılan 1.073 yan dal kadrosuna yalnızca 118 başvuru olmuş, kontenjanların ancak yaklaşık yüzde 11'i dolabilmiştir. Bu bile tek başına sistemin tercih edilirliğini ciddi şekilde zedeleyen bir kriz göstergesidir.
Bu nedenle, uzman hekim kadrolarının neden bu kadar boş kaldığını bütün boyutlarıyla incelenmesi kontenjan planlaması, eğitim altyapısı, tercih dinamikleri, bölgesel dağılım, teşvik politikaları ile atama süreçleri eş zamanlı olarak ele alınması amacıyla Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. * T.B. M. M. *
AYET HALA
GRUR BASKANLE
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.