Kalıcı yaz saati uygulamasının ekonomik katkısının ve insan psikolojisi üzerindeki etkilerinin araştırılması amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

GEREKÇE

Ülkemiz, 2016 yılında kalıcı yaz saati uygulamasına geçmiş olup bu uygulama devam etmektedir. Kalıcı yaz saati uygulamasına geçişin gerekçesi olarak, enerji tasarrufu sağlanacağı savı öne sürülmüştür. Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Sayın Alparslan Bayraktar'ın yaptığı açıklamaya göre, 2016'dan 2024 yılının ocak ayına kadar 10 milyar kWh enerji tasarrufu sağlanmış; bu tasarrufun parasal karşılığı, tek zamanlı tarifede 8,48 milyar lira, üç zamanlı tarifede ise 15,48 milyar lira olarak hesaplanmıştır. Ancak, Bakan Bayraktar'ın paylaştığı bu ekonomik verilerin aksine, söz konusu uygulama ile enerji tüketiminde artı ya da eksi yönde anlamlı bir değişimin kayda geçmediğini ifade eden bilim insanlarının da bulunduğunu belirtmek yerinde olacaktır.

Nüfusumuzun önemli bir bölümü, başta İstanbul olmak üzere Marmara Bölgesi'nde yaşamaktadır. Kalıcı yaz saati uygulamasına göre Marmara Bölgesi'nde kış aylarında gün doğumunun saat 08.00, gün batımının ise 17.30 civarında olacağı günler vatandaşlarımızı beklemektedir. Gün doğumu ve gün batımı saatleri esas alındığında, vatandaşlarımızın büyük bir kısmı mesailerine karanlıkta gidip karanlıkta dönecektir. Okul ve iş hazırlığının yanı sıra İstanbul ve diğer ' büyükşehirlerimizdeki yoğun trafik sorunu da dikkate alındığında, vatandaşlarımızın sabahın erken saatlerinde değil, adeta gece yarısı uyanmak zorunda kaldıkları söylenebilir. Gün doğmadan güne başlamanın, insanın biyolojik ritmi ve psikolojisi üzerinde olumsuz etkiler yarattığı, geniş bilim çevrelerince kabul görmüş, çalışmalarla ortaya konmuştur. Ayrıca, konuya ilişkin tarafımıza iletilen geri bildirimlerde vatandaşlarımız karanlıkta sokakta bulunduklarında kendilerini güvende hissetmediklerini belirtmişlerdir.

Kalıcı saat uygulamasına geçen, geçmeyi düşünen ülkeler bulunmaktadır. Ancak tüm bu kararlar ülkelerin coğrafi, nüfus ve sosyolojik şartlarına göre değerlendirilmektedir. Ancak tek saat uygulamasına geçmeyi düşünen ülkelerin batısı ile doğusu arasında Türkiye'deki kadar fark bulunmamaktadır. Hem coğrafi şartlarımız hem nüfus dağılımımız uygulamanın aksaklıklara yol açmasını beraberinde getirmektedir.

Kalıcı yaz saati uygulaması neticesinde sağlanan tasarruf değerlerinin hangi parametreler hesaplanarak tespit edildiğini, vatandaşlarımızın hayatına; güvenlik, ruhsal durum ve biyolojik olarak ne gibi etkilerinin olduğunun araştırılması adına Anayasamızın 98 ve içtüzüğümüzün 104 ve 105. Maddeleri gereğince bir Meclis Araştırma Komisyonu Kurulması için gereğini arz ederiz.