Başta kız çocukları olmak üzere yaş durumu nedeniyle yetiştirme yurtları ile ilişkisi kesilen gençlerin karşılaştıkları sorunların araştırılarak mağduriyetlerin giderilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ülkemizde korunma ihtiyacı olan çocuklarla ilgili mevzuat 2828 sayılı Sosyal Hizmetler Kanunu düzenlenmiştir. Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sorumluluğunda yürütülen ve 0- 18 yaş gruplarını kapsayan hizmetlerden yararlanan çocuklar istisnai durumlar hariç olmak üzere 18 yaşını doldurması durumunda barındırıldıkları kurumlardan ayrılmak zorunda kalmaktadır. Kurumla ilişkisi kesilen gençlerin hayata uyum sürecinde suça yönelme, madde bağımlılığı, cinsel istismar tehlikesinin yanında suç ve terör örgütlerinin insan kaynağı haline gelmesi bu sürecin çözüm bekleyen öncelikli konuları arasında yer almaktadır. Bu kapsamda başta kız çocukları olmak üzere yaş durumundan yetiştirme yurtlarından ilişkisi kesilen gençlerin hayata tutunma çabası sırasında yaşadığı sorunların tespit edilerek olası mağduriyetlerinin giderilmesi için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını arz ve teklif ederiz.
GEREKÇE
Ülkemizde 18 yaşına kadar olan kimsesiz ve bakıma muhtaç çocuklar 2828 ve 5395 sayılı yasalarla korunma altına alınmıştır. Kanununda korunmaya muhtaç çocuk; beden, ruh ve ahlak gelişimleri veya şahsi güvenlikleri tehlikede olup; aileleri tarafından terk edilen, anne veya babası tarafından ihmal edilip; fuhuş, dilencilik, alkol veya uyuşturucu maddeleri kullanma gibi her türlü sosyal tehlikelere ve kötü alışkanlıklara karşı savunmasız bırakılan ve başıboşluğa sürüklenen çocuk olarak tanımlanmaktadır. Bunlar çocuk evleri, çocuk siteleri, gençlik evleri gibi yaş gruplarına göre değişen birimlerde barınmaktadır.
Metnin tamamını göster (5 paragraf daha)Metni kısalt
2025 yılı verilerine göre Aile ve Sosyal Hizmetler Bakanlığı sorumluluğunda olan 120 çocuk evleri sitesi, 1.187 çocuk evi ile 59 ihtisaslaştırılmış çocuk evleri sitesinde toplam 15.163 çocuk koruma altında barındırılmaktadır. Ayrıca 10.800 yakın çocukta koruyucu aile kapsamında kısa veya uzun süreli olarak koruma altında yetiştirilmeleri sağlanmaktadır. Yetiştirme yurtlarından kalan çocuklardan yalnızca yüksek öğrenim görenler okullarına devam ettikleri sürece 25 yaşına kadar korunma altında kalabilmektedirler. Uygulamada zaman zaman bu durum sorunlu bir sürece dönüşebilmektedir. 18 yaşını doldurarak üniversite eğitimine devam eden gençlerin yetiştirme yurtlarında kalmaya devam edebilmesi için mahkemelerden korunma kararının uzatılması yönünde yeni bir karar çıkarılması gerekmektedir. Liseyi bitirmiş 18 yaş üstü gençlerin yüksek öğretime yerleşememeleri durumunda ise söz konusu gençler barindıılakları kurumlardan ayrılmak durumundadır. 2025 yılında sadece 286 genç /yükşek ğıetim programlarına yerleşebilmiştir.
PRUP BASKANLE
Yaş durumundan ayrılmak zorunda bırakılan gençler hayata uyum sürecinde büyük sorunlarla karşı karşıya kalmaktadır. Suça yönelme, madde bağımlılığı, cinsel istismar tehlikesinin yanı sıra suç ve terör örgütlerinin insan kaynağı haline gelmesi bu sürecin çözüm bekleyen öncelikli konuları arasında yer almaktadır. Dolayısıyla 18 yaşını doldurmuş başta kız çocukları olmak üzere korunmaya ve bakıma muhtaç olanlarının ve aile içi şiddete ve istismara maruz kalmış çocukların bakım ve korunması, hayata güvenle adım atabilmeleri adına yardımcı merkezlerin oluşturulması gerekmektedir.
2828 sayılı Kanun ve ilgili yönetmelikler uyarınca, devlet korumasında yetişmiş gençlerin kamu kurum ve kuruluşlarında istihdam hakkı bulunmaktadır. Ancak bu yolla kamu veya özel kuruluşlara yerleştirilen gençlerin uyum sürecinde sorunlarla karşılaştıkları, kız çocukların yaygın olarak mobinge maruz kaldıkları, özellikle farklı illere ataması yapılanların bu durumdan çok daha yoğun şekilde etkilendikleri bilinmektedir. Valiliklerin koordinasyonunda sürdürülen rehberlik ve izleme faaliyetleri bu noktada büyük önem taşımakta ve ön plana çıkarmaktadır. Uyum sürecinde işyerine devamsızlık yapanların müstafi durumuna düşmeleri bu sürecin en yaygın sorunları arasındadır.
Yukarıda arz edilen nedenlerle, 18 yaşını doldurduğu için yurtlardan ayrılmak zorunda kalan başta kız çocuklarımız olmak üzere yetiştirme yurtlarında barındırılan çocukların sorunlarının tüm yönleriyle araştırılması, alınacak önlemlerin belirlenmesi amacıyla Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını Türk Milletine emanet olan gençlerimiz geleceği açısından önemli ve gerekli görmekteyiz.
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.