Emeklilerin yaşadıkları sorunların araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Emeklilerin yaşadıkları sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98. ve TBMM içtüzüğünün 104 ve 105. maddesi uyarınca Meclis araştırması açılması için gereğini arz ve teklif ederiz.

GEREKÇE

Her geçen gün artan hayat pahalılığı ve enflasyon, emeklileri geçinemez ve en temel ihtiyaçlarını bile karşılayamaz hale getirmiştir. Emeklilere seçim öncesi hükümet tarafından verilen sözler ne yazık ki bugüne kadar tutulmamıştır. Emekliler yüksek enflasyon, hayat pahalılığı ve günlük yapılan zamlar karşısında "inim inim inlemeye" başlamış ve tarihinde ilk kez bu hükümet döneminde "sosyal yardımlara" muhtaç duruma düşmüştür.

Emekli aylıkları arasındaki eşitsizlik çözülmemiş ve emekli kesim tarafından talep edilen intibak düzenlemesi henüz gerçekleşmemiştir. Bu kapsamda 2000 sonrası emekli olanların intibakları bugüne kadar ne yazık ki yapılmamıştır. 6283 sayılı kanunla 2000 yılı öncesi emeklilere yapılan intibak düzenlemesi, 2000 yılı sonrası emekliler içinde uygulanmalıdır. En düşük emekli aylığı seçim öncesi oy kaygısı ile 7 bin 500 TL'ye çıkarılmış olsa da artan enflasyon ve yaşanan hayat pahalılığı karşısında çare olmamıştır. Bu durum kısa süreliğine de olsa her ne kadar kök aylıkları düşük olan emekli kesimde az da olsa kabul görmüş olsa da, düşük prim ödeyen emekliler ile yüksek prim ödeyen emeklilerin aynı kapsamda değerlendirilmesi tepkilere yol açmıştır. Ayrıca seçim öncesi Nisan ayında yapılan düzenlemeden 7 bin 500 TL'nin üzerinde aylık alan emekliler yararlanamamıştır. Böylece fazla prim ödeyen emeklilerimizin maaşları sabit kalmış ve hiç artış yapılmamıştır. Bu sürede, emekliler talep etmelerine rağmen refah payı da alamamıştır.

Seçim öncesi hükümet tarafından "emeklileri enflasyona ezdirmeyeceğiz" sözü de ne yazım ki tutulmamıştır. 16 milyona yakın emeklinin büyük bir çoğunluğu asgari ücretin altında hatta 7 bin 500 TI'nin bile altında aylık almaya başlamıştır. Emekli maaşları hem açlık sınırı hem de yoksulluk sınırı altında kalmıştır. Dünyanın pek çok ülkesinde emekliler, emekli maaşlarıyla ülke ülke gezerek emekliliğin keyfini çıkarırken, ülkemizde emekliler emeklilik sonrası da çalışmaya başlamıştır. 2023 yılı Ocak-Ağustos ayında, 23 bin 940 emekli İŞKUR'a iş konusunda başvuruda bulunmuştur. Ülkemizde izlenen yanlış ekonomik politikalar sonucu, emekli vatandaşlarımız bugün 60-65 yaşından sonra da çalışmaya mahkum edilmiştir.

Ayrıca bunların dışında 2008 sonrası emekli olan vatandaşlarımıza uygulanan aylık bağlama düzenlemesi, emekli aylıklarında ciddi kayıplara yol açmıştır. 2000 yılı öncesi alt sınır aylık hesaplama oranı olan yüzde 70 oranı, yapılan düzenleme ile 2000 yılı sonrası yüzde 35 olarak uygulanmaya başlamıştır. Bu uygulamayla ile birlikte emekli aylıkları erimiştir. Yüzde 3'lere düşürülen alt sınır aylık bağlama düzenlemesi emeklileri adeta perişan etmiştir. Bu yüzden aylık bağlama konusunda yeniden alt sınır en az yüzde70"e yükseltilmelidir. Bunların dışında emeklilerin; en düşük emekli aylığının en az asgari ücret seviyesine çıkarılması konusunda da talepleri bulunmaktadır. Emekliler, TOKİ projelerinde emekliler için ayrılan kontenjanın yüzde 50"ye yükseltilmesi konusunda da talepte bulunmaktadır. Hükümetten kira desteği bekleyen emeklilerimiz, sağlık katkı paylarından muaf sayılmayı ve vergi iadesinin yerine getirilen yüzde 5 oranındaki ek ödemenin de en az yüzde 10'a yükseltilmesini istemektedir.