Gelir eşitsizliği ve yaşam maliyetine yönelik karşılaşılan sorunların araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Türkiye'de son yıllarda derinleşen gelir eşitsizliği ve hızla artan yaşam maliyeti, toplumun geniş kesimlerini yoksulluk ve geçim sıkıntısıyla karşı karşıya bırakmıştır. Ekonomik büyümeden elde edilen gelirin adil paylaşılmaması ve temel tüketim kalemlerinde yaşanan yüksek fiyat artışları, sosyal adaleti zedeleyen yapısal bir sorun haline gelmiştir. Bu sürecin nedenlerinin ve sonuçlarının kapsamlı biçimde araştırılması amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.
GEREKÇE Türkiye'de uygulanan ekonomi politikaları sonucunda gelir dağılımı bozulmuş, düşük ve orta gelirli yurttaşların alım gücü ciddi biçimde gerilemiştir. Ücret, maaş ve emekli aylıklarındaki artışlar; gıda, konut, enerji, ulaşım ve sağlık gibi temel harcama kalemlerinde yaşanan fiyat artışlarının gerisinde kalmıştır.
Özellikle asgari ücretliler, emekliler ve sabit gelirli çalışanlar yoksulluk sınırının altında yaşamaya zorlanmakta, gençler ve kadınlar başta olmak üzere geniş kesimler güvencesiz ve düşük ücretli işlere mahkum edilmekte, çocuk yoksulluğu artmakta, eğitime ve sağlıklı beslenmeye erişim zorlaşmaktadır.
Metnin tamamını göster (5 paragraf daha)Metni kısalt
Konut ve kira fiyatlarında yaşanan olağanüstü artışlar, barınma sorununu kronik hale getirmiş; büyükşehirler başta olmak üzere milyonlarca yurttaş için insanca yaşam koşulları ortadan kalkmıştır. Enerji ve gıda fiyatlarındaki yükseliş ise hane bütçeleri üzerindeki baskıyı daha da artırmıştır.
Buna karşın, vergi politikalarının dolaylı vergilere dayanması nedeniyle, düşük gelirli yurttaşlar gelirlerine oranla daha fazla vergi yükü taşımakta; bu durum gelir eşitsizliğini derinleştirmektedir. Servet ve yüksek gelir gruplarına yönelik adil ve etkin bir vergilendirme mekanizmasının bulunmaması, sosyal adalet ilkesini zayıflatmaktadır.
Gelir eşitsizliği ve yaşam maliyeti sorunları yalnızca ekonomik değil, aynı zamanda sosyal barışı ve toplumsal bütünlüğü tehdit eden bir boyuta ulaşmıştır. Buna rağmen, söz konusu sorunların boyutu, nedenleri ve kalıcı çözüm yolları TBMM çatısı altında bütüncül ve şeffaf bir biçimde ele alınmamıştır.
Gelir dağılımındaki bozulmanın nedenlerinin, yaşam maliyetindeki artışın hane halkları üzerindeki etkilerinin, ücret, vergi ve sosyal destek politikalarının adalet ve etkinlik düzeyinin, yoksullukla mücadele ve sosyal devlet ilkesi doğrultusunda uygulanabilecek alternatif politikaların araştırılması zorunlu hale gelmiştir.
Bu nedenle, Türkiye'de artan gelir eşitsizliği ve yaşam maliyeti sorunlarının tüm boyutlarıyla incelenmesi, mevcut ekonomik ve sosyal politikaların sonuçlarının değerlendirilmesi ve toplumsal refahı artırmaya yönelik adil, kalıcı çözüm önerilerinin geliştirilmesi amacıyla Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.