Ormancılık faaliyetlerinin ve orman köylüsü vatandaşların sorunlarının tüm yönleriyle incelenerek alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Ancak son yıllarda Orman Genel Müdürlüğü uygulamaları çerçevesinde yaygınlaştırılan dikili ağaç satışı sistemi, orman köylüsü ve tarımsal kalkınma kooperatifleri aleyhine ciddi sonuçlar doğurmaktadır.

Türkiye genelinde Ormancılık Kooperatiflerinde 30 Bölge Birliği bulunmaktadır. Kooperatif sayısı ise 2.293'tür. Ülkemiz genelindeki ormanlarda çalışan yaklaşık 8 milyon orman köylüsü bulunmaktadır.

Orman köylüsü 1970li yıllardan itibaren kooperatifleşme birlikte hareket etmeye çalışmaktadır. Emek kooperatifçiliğinin en iyi temsilcisi olan kooperatiflerimizin hala çözülmesi gereken sorunları bulunmaktadır. Sayı olarak faal olan kooperatifler maalesef verimli, rasyonel ve kurumsal yapıya kavuşamamıştır. Kooperatif mevzuatının yer almasına rağmen kooperatifler dikey örgütlenmede istenilen seviyede değildir.

Bu durum birim kooperatiflerin yeterli alt yapısı olmaması, mali ve insan kaynağı imkanlarının yeterli olmamasından kaynaklanmaktadır. Devletin bu yönde düzenleyici, özendirici ve teşvik edici tedbirler uygulaması ülkemizde kooperatifçiliğin gelişimi ve bilhassa kırsal kalkınma için güç haline getirilmesi bakımından önemlidir.

Saha çalışmalarımızda edindiğimiz bilgiler, uzmanların görüşleri ve kooperatif birliklerinin açıklamalarına göre; dikili ağaç satışlarıyla birlikte orman üretim süreçleri köylü ve kooperatifler yerine büyük sermayeli tüccarların kontrolüne geçmekte:. örmen köylüsü üretim incinip. gndıganmaktae anayasal koruma kapsamındaki eko.pol *olgu kaybetmektadir. Sezem conntl TindedATEs Cont 7Rg

Ayrıca Kooperatiflerin iş hacmi daralmakta, kırsal gelir düşmekte ve sonuç itibariyle göç baskısı artmaktadır. Vahidi fiyat sisteminde kesme, sürütme, yükleme ve nakliye birim bedelleri artan girdi maliyetlerine rağmen düşük tutulmakta, köylünün emeği karşılıksız kalmaktadır. Dikili satış ile kooperatiflere yapılan tahsisli satışlar arasında ciddi fiyat farkları oluşmakta, bu durum kooperatifleri ekonomik olarak sürdürülemez hale getirmektedir. Elektronik satış yoluyla dışarıdan firmaların yoğun şekilde alım yapması, orman köylüsünün üretimden tamamen kopmasına neden olmaktadır.

Ayrıca denetim zayıflığı nedeniyle fazla emval alınması, ölçüm problemleri ve kayıt dışı gibi riskler doğmakta; bu durum hem kamu zararına hem de orman tahribatına zemin hazırlamaktadır. Kar odaklı yaklaşım, ekosistem dengesinin, su kaynaklarının, yaşam alanlarının ve biyolojik çeşitliliğinin korunması adına riskler oluşturmaktadır.

Bu uygulamaların, Anayasa'nın orman köylüsünü koruma ve kooperatifçiliği geliştirme hükümleriyle çeliştiği, ormanların sürdürülebilir yönetimi açısından uzun vadeli tehditler barındırdığı yıllardır uzmanlar tarafından dile getirilmektedir.

Öte yandan, kooperatiflerin kurumsal kapasite eksiklikleri, finansmana erişim sorunları ve mevzuattaki yetersizlikler de bu süreci daha da kırılgan hale getirmektedir. Tüm bu nedenlerle konu, yalnızca bir ormancılık meselesi değil; kırsal kalkınma, gelir dağılımı, çevrenin korunması, kamu kaynaklarının etkin şekilde kullanımı ve anayasal yükümlülükler açısından kapsamlı başlıklar altında ele alınmalıdır.

Kooperatifler Kanununda yapılacak değişikliklerle özellikle kırsal kesimdeki kooperatiflerimizi ayağa kaldıracak, fonksiyonel hale getirecek düzenlemelerle birlikte bölgesel proje uygulamalarına imkan verilmelidir. Kooperatiflerimizin gelişmesi, güçlenmesi keyfi ve yolsuzlukların önlenmesi için demokratik merkeziyetçilik hesap verme, hesap alma örgütlü kooperatifçiliğin gelişmesi için diğer mesleki kurumlarda olduğu gibi üst örgütlerine üyelik mecburiyeti yasal olarak zorunlu hale getirilmelidir. Taban birim fiyatların yükseltilerek normal seviyeye çekilmesi, Kesilen ağaçların depolara nakledilirken soyulmadan taşınması, Dikili satış ve üretimde vahidi fiyat farkının ortadan kaldırılması, Dikili satış ve tahsisin kaldırılması veya düzenlenmesi, Kooperatiflere tahsis edilen satışların adil ve sürdürülebilir hale getirilmesi gibi talepler ortaya konmuştur.

Yukarıda belirtilen hususlar ışığında; ülkemizde yürütülen ormancılık faaliyetlerinin detaylarıyla araştırılması, orman köylülerinin yaşadıkları sorunların tespit edilerek çözüm önerilerinin ortaya konulması, kooperatiflerin gelişmesi adına yasal düzenlemelerin ve teşviklerin hayata geçirilmesi adına gerekli çalışmaların başlatılması amacıyla Anayasa'nın 98 nci ve içtüzüğümüzün 104 ncü ve 105 nci maddeleri gereğince Meclis Araştırma Komisyonu açılmasını saygılarımla arz ederim.

PPUP BASKANLE