Bazı Kuran kurslarında yaşanan çocuk ölümlerinin araştırılarak denetim mekanizmalarındaki eksikliklerin tespit edilmesi ve alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

2018 yılında Urfa'da Menzil Cemaati'nin çiftliğinde kaçak olarak çalıştırılan Suriyeli bir ailenin iki küçük çocuğu, 2 yaşındaki Selin ve 3 yaşındaki Mehmed, traktöre bağlı yer karma makinesi kapılarak yaşamlarını yitirmiştir. Olaya dair bilirkişi raporunda hiçbir önlem alınmadığı belirtilmiştir. Olayın sorumluları ise kan parası ödenerek olayın kapatıldığını belirtmiştir.

3 Temmuz 2021 tarihinde Muş Merkez ilçesinde yatılı Karşıyaka Kuran Kursu'nun tuvalet kapısının kolunda kemerle asılı bir halde bulunan 12 yaşındaki Mehmet Halit Yavuz yaşamını yitirmiştir. Olay sonrası aile, olayın cinayet olabileceğinden şüphelenmiştir. Muş Devlet Hastanesi'nde ilk müdahaleyi yapan doktorun "Bu intihara benzemiyor, el izleri ve morarma görüyorum?" beyanlarında bulunmuştur. Olaya dair soruşturmaya kısıtlama kararı getirilmiş, Muş Müftülüğü, Muş Valiliği, Adalet Bakanlığı veya Diyanet İşleri Başkanlığı herhangi bir açıklama yapmamıştır. Soruşturma sonucunda aynı Kuran kursunda yatılı kalan 14 yaşındaki Y.Ç. tutuklanmış, indirim uygulanarak 7 yıl hapis cezası verilmiştir. Dosyanın İstinaf Mahkemesi aşamasında olduğu bilinmektedir. Olayın yaşandığı kurs ise bir süre kapalı kalmış fakat sonrasında yeniden açılmıştır.

14 Haziran 2023 tarihinde Urfa'da Menzil tarikatı mensuplarının kurduğu Semerkand Vakfı'na ait olduğu belirtilen bir kaçak kursta okuyan 12 yaşındaki Abdülbaki Dakak, kursun yakınlarında bir ahırda ölü bulunduğu basına yansımıştır. Dakak'ın yakınları ve ailesi, kayıp olduğunu öğrendiklerinde medreseden kaçmış olabileceğini düşündüklerini, intihar edecek biri olmadığını dile getirmiştir. Dakak?ın ölümünden bir hafta önce babasını aradığı ve "Baba cuma günü karnemi alıp geleceğim" dediği belirtilmiştir.

Anayasa 41.madde "Devlet, her türlü istismara ve şiddete karşı çocukları koruyucu tedbirleri alır", TCK 77.madde, 94.madde, 96.madde, 103.maddelerinde ve Uluslararası Sözleşmelerce çocuklara karşı işlenen suçların önlenmesi ve koruyucu tedbirlerin alınması garanti altına alınmıştır. Türkiye'nin imzacısı olduğu Lanzarote Antlaşması ile BM Çocuk Hakları Sözleşmesi ise çocuk haklarını korumayı ve önlemler almayı taahhüt eder. Son yıllarda Kuran kurslarında artan çocuk ölümleri, çocuk hakları ihlallerinin araştırılması, bu ihlallerin önüne geçilmesi elzemdir. Fakat birçok vakada resmi kurumlar açıklama yapmaktan kaçınmış, faillere indirim verilmiş, kurslar ise yeniden açılmıştır. Söz konusu uygulamalar çocuklara yönelik suçları teşvik etmekle kalmayıp Kuran kurslarının dokunulmaz olduğu gibi abes bir algı yaratmaktadır.

Yukarıda bahsi geçen vakalar, hak ihlallerinin münferit olmadığı, denetim mekanizmaların etkili çalışmadığı şüphesini de güçlendirmektedir. Diyanet İşleri Başkanlığı'na bağlı Kuran kurslarında çocuklara yönelik yaşam hakkı ihlali başta olmak üzere, istismar, şiddet gibi ihlallere yönelik denetim ve etkin soruşturma mekanizmalarını başlatılması adalete güveni tesis edecektir. Dolayısıyla Kuran kurslarında çocuk ölümleri, çocuklara yönelik tüm hak ihlallerinin araştırılması, sorumluların açığa çıkarılması, denetim mekanizmalarındaki ihmallerin incelenmesi elzemdir.