Sayıştay raporlarında tespit edilen hususlara yönelik etkin bir takip ve yaptırım mekanizması oluşturulması için yapılması gerekenlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Sayıştay, Anayasa'nın 160'ıncı maddesi uyarınca kamu idarelerinin tüm mali işlemlerini Türkiye Büyük Millet Meclisi adına denetlemekle görevli en üst denetim organıdır. Buna karşın, son yıllarda yayımlanan Sayıştay raporlarında; kamu zararına yol açan çok sayıda işlem, ihale mevzuatına aykırılık, görev ve yetki aşımı, kamu kaynaklarının amacı dışında kullanımı ve tahsil edilemeyen kamu alacakları açık biçimde tespit edilmesine rağmen, bu tespitlerin büyük bir bölümünün idari ve cezai yaptırıma dönüşmediği görülmektedir. Sayıştay raporlarında kamu zararı tespit edilmesine rağmen; sorumlular hakkında disiplin soruşturması açılmadığı, ceza soruşturmalarına izin verilmediği, izin verilen dosyaların ise takipsizlik, ‚ zamanaşımı veya sürüncemede bırakma yoluyla sonuçsuz kaldığı; kamu zararının rücu edilmediği veya yıllarca tahsil edilemediği yönünde yaygın ve süreklilik arz eden bir uygulama ortaya çıkmıştır. Bu durum, Sayıştay denetiminin fiilen etkisizleşmesine, TBMM'nin bütçe ve denetim hakkının zayıflamasına ve kamu yönetiminde hukuka aykırı işlemleri cesaretlendiren bir cezasızlık düzeninin kurumsallaşmasına yol açmaktadır. Denetim raporlarının sonuç doğurmaması; kamu görevlileri açısından caydırıcılığı ortadan kaldırmakta, benzer nitelikteki usulsüzlüklerin tekrar edilmesini kolaylaştırmakta ve kamu vicdanını derinden zedelemektedir. Meclis Araştırması kapsamında; Sayıştay raporlarında yer alan kamu zararlarının hangi gerekçelerle tahsil edilmediğinin, zarar doğuran işlemlerde harcama yetkilileri ve sorumluluk zincirinin neden işletilmediğinin, idari ve cezai süreçlerin hangi aşamalarda ve hangi makamlar eliyle durdurulduğunun, soruşturma izinlerinin hangi gerekçelerle verilmediğinin, zamanaşımı ve takipsizlik kararlarının neden yaygın hâle geldiğinin ortaya konulması gerekmektedir. Ayrıca, Sayıştay raporlarının TBMM Plan ve Bütçe Komisyonu ile Kamu İktisadi Teşebbüsleri Komisyonu'nda görüşülmesine rağmen, rapor bulgularının sonuçları itibarıyla izlenmediği, bulguların giderilip giderilmediğine ilişkin etkin bir takip ve yaptırım mekanizmasının kurulmadığı, raporların büyük ölçüde yaptırımsız belge niteliğinde kaldığı görülmektedir. Bu durumun; mevzuat boşluklarından mı, idari kapasite eksikliğinden mi, siyasi ve idari müdahalelerden mi yoksa bilinçli bir tercihten mi kaynaklandığının TBMM tarafından araştırılması zorunludur. Bu çerçevede; Sayıştay raporlarında tespit edilen usulsüzlük ve kamu zararlarının hangi idarelerde yoğunlaştığı, kamu zararının ne kadarının tahsil edildiği, tahsil edilemeyen tutarların hangi gerekçelerle kamuya kazandırılamadığı, denetim ve yaptırım süreçlerinin neden etkisiz kaldığı ve cezasızlığın kamu yönetimi üzerindeki caydırıcılığı nasıl ortadan kaldırdığı bütüncül biçimde ele alınmalıdır. Tüm bu nedenlerle, Sayıştay raporlarına rağmen oluşan cezasızlık düzeninin hukuki, idari ve yapısal boyutlarıyla ortaya çıkarılması; kamu zararının tahsilini, hesap verebilirliği ve TBMM denetimini güçlendirecek yasal ve kurumsal düzenleme ihtiyaçlarının belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve Türkiye Büyük Millet Meclisi İçtüzüğünün 104'üncü ve 105'inci maddeleri gereğince bir Meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. arbe

GRUB BASKAN