Buğday üretiminin mevcut durumu ile buğday üreticilerinin yaşadığı sorunların tespit edilerek alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Ülkemizde buğday üretiminin sürdürülebilirliği, açıklanan alım fiyatlarının üretim maliyetleri üzerindeki etkileri, ekim alanlarında yaşanan daralma, ithalata bağımlılığın nedenleri ve gıda egemenliği açısından ortaya çıkan risklerin, çiftçilerin sorun ve taleplerinin araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri gereğince Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederim. 05.06.2026
GEREKÇE Buğday, Türkiye'nin gıda güvenliği ve tarımsal üretim yapısı açısından stratejik öneme sahip temel ürünlerden biridir. Ekmek başta olmak üzere çok sayıda temel gıda maddesinin hammaddesi olan buğdayın yeterli ve sürdürülebilir biçimde üretilebilmesi, yalnızca tarım sektörünün değil ülkenin ekonomik ve sosyal istikrarının da temel unsurlarından biridir.
Ancak son yıllarda artan girdi maliyetleri, kuraklık ve iklim değişikliğinin etkileri, yüksek mazot, gübre, ilaç ve tohum fiyatları ile üreticilerin gelirlerinde yaşanan gerileme nedeniyle buğday üreticileri ciddi ekonomik zorluklarla karşı karşıya kalmaktadır. Açıklanan buğday alım fiyatlarının üretim maliyetlerinin altında kaldığı yönündeki yaygın değerlendirmeler, üreticilerin zarar ederek üretim yapmak zorunda bırakıldığına ilişkin kaygıları artırmıştır.
Metnin tamamını göster (5 paragraf daha)Metni kısalt
Üreticinin emeğinin karşılığını alamaması, birçok bölgede buğday ekim alanlarının daralmasına ve çiftçilerin üretimden çekilmesine yol açmaktadır. Tarımsal üretimden uzaklaşma eğilimi, Türkiye nin buğday arzında dış kaynaklara bağımlılığını artırmakta ve uluslararası piyasalardaki fiyat dalgalanmaları ile jeopolitik gelişmelere karşı ülkemizi daha kırılgan hale getirmektedir. Gıda egemenliği; bir ülkenin kendi halkının gıda ihtiyacını öncelikle kendi üretim kapasitesiyle karşılayabilmesini ifade etmektedir. Buğday üretimindeki gerileme ve ithalata bağımlılığın artması, gıda egemenliği açısından önemli riskler doğurmaktadır. Üretimin sürdürülemez hale gelmesi durumunda, gelecekte temel gıda maddelerine erişim, fiyat istikrarı ve arz güvenliği bakımından ciddi sorunlarla karşılaşılması ihtimali bulunmaktadır.
Bu çerçevede;
Açıklanan buğday alım fiyatlarının gerçek üretim maliyetleriyle ilişkisi, Üreticilerin gelir kayıplarının boyutu,
Buğday ekim alanlarında meydana gelen değişimlerin nedenleri, İthalata bağımlılığın ekonomik ve stratejik sonuçları, Tarımsal üretimin sürdürülebilirliği önündeki engeller, Gıda güvenliği ve gıda egemenliği bakımından ortaya çıkan riskler, Üreticilerin korunması ve buğday üretiminin artırılması için alınması gereken tedbirler hususlarının bütün yönleriyle araştırılması, kamu yararı açısından zorunlu hale gelmiştir. Bu nedenlerle, ülkemizde buğday üretiminin mevcut durumunun, üreticilerin karşı karşıya bulunduğu sorunların ve gıda güvenliği açısından ortaya çıkan risklerin tespit edilmesi; gerekli yasal, idari ve ekonomik önlemlerin belirlenmesi amacıyla Meclis Araştırması açılması büyük önem taşımaktadır.
GRUD BAŞKANLE
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.