Çalışan yoksulluğunun nedenlerinin ve sonuçlarının araştırılarak alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Türkiye'de giderek derinleşen çalışan yoksulluğunun, ücretli kesimin alım gücündeki kaybın, asgari ücretin açlık sınırının altında kalmasının ekonomik ve sosyal sonuçlarının tüm yönleriyle araştırılması; çalışanların insanca yaşam koşullarına kavuşturulması için alınması gereken ekonomik, sosyal ve hukuki tedbirlerin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci, Türkiye Büyük Millet Meclisi Içtüzüğü'nün 104 ve 105'inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını teklif ve arz ederiz. Mahmut Tonal dana Milletvekili Jamberja Mu.. IT DIGER Seyt Toron Ümit Ozlle Ordu Mv. izmir Mr.

GEREKÇE Türkiye, son yıllarda yüksek enflasyon, hayat pahalılığı, gelir dağılımındaki bozulma ve alım gücündeki ciddi erime nedeniyle tarihinin en ağır geçim krizlerinden birini yaşamaktadır. Başta ücretli çalışanlar, emekliler, dar gelirli aileler ve gençler olmak üzere toplumun geniş kesimleri, temel ihtiyaçlarını karşılamakta her geçen gün daha fazla zorlanmaktadır. Gıda fiyatlarından kiralara, elektrik ve doğal gaz faturalarından ulaşıma, eğitim ve sağlık harcamalarına kadar hemen her alanda yaşanan fiyat artışları, milyonlarca vatandaşın yaşam standardını düşürmektedir.

Türk-Iş tarafından Haziran 2026 dönemine ilişkin açıklanan verilere göre, dört kişilik bir ailenin yalnızca sağlıklı, dengeli ve yeterli beslenebilmesi için yapması gereken aylık gıda harcaması, yani açlık sınırı, 35.759 TL olarak hesaplanmıştır. Barınma, ulaşım, eğitim, sağlık, giyim, iletişim ve diğer zorunlu ihtiyaçların da eklenmesiyle oluşan yoksulluk sınırı ise 116.478 TL'ye ulaşmıştır. Buna karşın net asgari ücret 28.075 TL seviyesinde kalmış, milyonlarca çalışan daha ayın ilk günlerinden itibaren açlık sınırının altında bir gelirle yaşam mücadelesi vermek zorunda bırakılmıştır.

Metnin tamamını göster (4 paragraf daha)Metni kısalt

Asgari ücret, yalnızca asgari ücretle çalışanları değil; birçok özel sektör çalışanının ücretini, kıdem ve ihbar tazminatlarını, işsizlik ödeneğini, sosyal güvenlik primlerini ve çeşitli sosyal yardım kalemlerini de doğrudan etkileyen temel ekonomik göstergelerden biridir. Bu nedenle asgari ücrette yaşanan kayıp, toplumun çok geniş bir kesiminin yaşamını doğrudan etkilemektedir.

Öte yandan ücret artışları enflasyonun gerisinde kalırken, temel tüketim maddelerine gelen zamlar vatandaşların alım gücünü her geçen gün düşürmektedir. Çocukların yeterli beslenememesi, ailelerin eğitim ve sağlık harcamalarını ertelemesi, barınma krizinin derinleşmesi gibi durumlar ortaya çıkmaktadır.

Mevcut ekonomik tablo, çalışanların önemli bir bölümünün tam zamanlı çalışmasına rağmen yoksulluktan kurtulamadığını, çalışan yoksulluğu artık geçici bir sorun olmaktan çıkıp bir kangrene dönüştüğünü göstermektedir.

Bu nedenlerle; asgari ücret belirleme mekanizmasının objektif kriterler doğrultusunda yeniden değerlendirilmesi, ücretlerin enflasyon karşısında korunmasına yönelik etkili yöntemlerin geliştirilmesi, çalışan yoksulluğunun nedenlerinin bütün yönleriyle ortaya konulması, gelir dağılımındaki bozulmanın giderilmesine yönelik politikaların belirlenmesi ve vatandaşların insan onuruna yaraşır yaşam koşullarına kavuşturulması amacıyla Meclis Araştırması açılması gerekmektedir.