Yatırım fonlarında yaşanan ödeme ve tasfiye sorunlarının şirket tahvili piyasasına etkilerinin tüm yönleriyle araştırılması ve alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararları kapsamında yedi portföy yönetim şirketinin kurucusu olduğu, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu'nda (TEFAS) işlem gören yatırım fonlarına yönelik işlem kısıtları getirilmiş ve bazı fonların tasfiye süreci başlatılmıştır. Sürecin devamında yatırımcıların alacaklarına erişimi, fon varlıklarının değerlendirilmesi ve tasfiye işlemlerinin hangi takvim ve yöntemle tamamlanacağı önemli sorunlar olarak gündeme gelmiştir. Yatırım fonlarında yaşanan gelişmelerin şirket tahvili piyasasına etkileri de ayrıca incelenmelidir.

Kamuoyuna yansıyan bilgilere göre, fon sektöründeki gelişmeler sırasında fonların toplam portföy değerinin yaklaşık 1,5 trilyon TL gerilediği, krizle bağlantılı kuruluşların ihraç ettiği yaklaşık 35 milyar TL tutarında tahvilin piyasada bulunduğu aktarılmıştır. Aynı haberde, yatırım fonlarının şirket tahvili piyasasındaki önemli payı nedeniyle fonlardan yaşanan çıkışların şirketlerin borçlanma yoluyla finansman sağlamasını zorlaştırabileceği değerlendirilmiştir.

Bu verilerin kapsamı, portföy değerlerindeki değişimin hangi unsurlardan kaynaklandığı ve söz konusu tahvillerin hangi fonlarda, hangi tutarlarda bulunduğu resmi kayıtlar üzerinden ortaya konulmalıdır. Özellikle likiditesi sınırlı varlıkların yoğunlaştığı portföylerde yatırımcıların geri ödeme taleplerinin karşılanması güçleşebilir. Fonların nakit ihtiyacını karşılamak için daha likit varlıklarını satması, portföylerdeki diğer varlıkların ağırlığını değiştirebilir ve yeni tahvil alımlarını sınırlandırabilir. Bunun şirketlerin borçlanma maliyetlerine, tahvil ihraçlarına ve özellikle küçük ve orta ölçekli işletmelerin finansmana erişimine etkileri araştırılmalıdır.

Konuya ilişkin endişeleri artıran somut gelişmelerden biri de Tera Yatırım Bankası tarafından — ihraç — edilen — finansman — bonosunun — vadesi — gelen — ödemesinin gerçekleştirilememesidir. Merkezi Kayıt Kuruluşunun 5 Ekim 2026 tarihli Kamuyu Aydınlatma Platformu açıklamasında, söz konusu finansman bonosunun itfa ve kupon ödemelerinin, ihraççı kuruluşun gerekli tutarı aktarmaması nedeniyle gerçekleştirilemediği bildirilmiştir. İhraç tutarı ve faiz koşulları dikkate alındığında, anapara ve faiz dâhil ödeme tutarının yaklaşık 6,05 milyar TL olduğu basına yansımıştır.

Bu gelişme, yalnızca ilgili borçlanma aracının yatırımcıları bakımından değil, şirket tahvillerinin geri ödeme güvenliği ve piyasa işleyişi bakımından da kapsamlı bir incelemeyi gerekli kılmaktadır. Ödeme yükümlülüğünün yerine getirilememesinin nedenleri, ihraççının finansal durumu, yatırımcıların alacaklarının durumu ve benzer risklerin diğer borçlanma araçlarına yansıyıp yansımadığı açıklığa kavuşturulmalıdır.

Ayrıca, Tera Yatırım Menkul tarafından yapılan borçlanma aracı ihracı ve sermaye artırımı başvurularının kaldırıldığına ilişkin haberler, fon krizinin yeni kaynak temini ve piyasa işlemleri üzerindeki olası etkilerinin de araştırılması gerektiğini göstermektedir. Bu gelişmelerin şirketlerin finansmana erişimi ve sermaye piyasalarında güven ortamı üzerindeki sonuçları somut verilerle değerlendirilmelidir.

Fon krizinin yalnızca mevcut yatırımcı mağduriyetleriyle sınırlı kalmaması; şirket tahvili piyasasında likidite kaybı, borçların yenilenmesinde güçlük ve finansman maliyetlerinde yükseliş gibi sonuçlar doğurması ihtimali de incelenmelidir. Bu olasılıkların gerçekleşme düzeyi varsayımlarla değil, fon portföyleri, tahvil ihraçları, vade yapıları, geri ödeme yükümlülükleri ve piyasa verileri üzerinden değerlendirilmelidir.

Bu çerçevede; yatırım fonlarında yaşanan ödeme ve tasfiye sorunlarının, şirket tahvili piyasasına etkilerinin, bütün yönleriyle araştırılması; mevcut sorunların tespit edilmesi, alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla Meclis Araştırması açılması büyük önem taşımaktadır.