Özel eğitim ve rehabilitasyon hizmetlerinde karşılaşılan sorunların araştırılarak özel gereksinimli bireylerin eğitim hakkına yönelik alınması gereken önlemlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Son güncelleme: Kaynak: TBMM
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)Özel gereksinimli bireylerin anayasal eğitim hakkının güvence altına alınması; özel eğitim ve rehabilitasyon hizmetlerinin finansmanında yaşanan sorunların, kamu desteklerinin enflasyon ve. gerçek maliyetler karşısındaki yeterliliğinin, çalışanların özlük haklarının, kurumların sürdürülebilirliğinin ve hizmetlere erişimde. karşılaşılan güçlüklerin araştırılarak kalıcı çözüm önerilerinin belirlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98'inci ve TBMM İçtüzüğü'nün 104 ve 105*inci maddeleri gereğince Meclis araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz. 12/14/2026
GEREKÇE
Anayasa'nın 42'nci maddesi eğitim ve öğrenim hakkını güvence altına almakta, devletin özel eğitime ihtiyaç duyan bireyler için gerekli tedbirleri almasını öngörmektedir. Anayasa'nın 10'uncu ve 61'inci maddeleri de eşitlik ve engelli bireylerin korunmasına ilişkin kamusal sorumlulukları düzenlemektedir.
Metnin tamamını göster (10 paragraf daha)Metni kısalt
Bu anayasal yükümlülük kapsamındaki özel eğitim ve rehabilitasyon hizmetleri, ülkemizde önemli ölçüde özel eğitim ve rehabilitasyon merkezleri aracılığıyla yürütülmektedir.
Milli Eğitim Bakanlığının 2025 yılında açıkladığı verilere göre 3.348 merkezde 605.818 özel gereksinimli birey kayıtlı bulunmakta, 58.594 personel görev yapmaktadır. Aileleriyle birlikte milyonlarca yurttaşımızı ilgilendiren bu hizmetlerin niteliği, erişilebilirliği ve sürekliliği temel bir eğitim hakkı meselesidir.
Devletin sağlamakla yükümlü olduğu bir kamu hizmetinin özel kuruluşlar aracılığıyla sunulması, kamunun yeterli finansmanı sağlama, hizmetin niteliğini denetleme ve sürekliliğini güvence altına alma sorumluluğunu ortadan kaldırmamaktadır.
Buna karşın destek eğitim ücretlerine 2025 yılında yapılan %30, 2026 yılında yapılan %27 oranındaki artışlar, ilgili önceki yıl sonlarında TÜİK tarafından açıklanan sırasıyla %44,38 ve %30,89 oranlarındaki yıllık enflasyonun altında kalmıştır.
Personel, kira, enerji, ulaşım ve diğer işletme giderlerindeki artışlar karşısında kamu desteklerinin gerçek hizmet maliyetlerini karşılayıp — karşılamadığı, — kurumların sürdürülebilirliği ve özel gereksinimli bireylerin eğitim hakkı bakımından araştırılması gereken önemli bir sorundur.
Özel eğitim öğretmenleri, uzman öğreticiler, fizyoterapistler, psikologlar, dil ve konuşma terapistleri ile diğer çalışanların ücret, iş güvencesi, sosyal güvenlik ve özlük haklarına ilişkin sorunlar da hizmetin niteliğini doğrudan etkilemektedir.
Ayrıca destek eğitim saatlerinin yeterliliği, servis ve refakatçi hizmetlerinin finansmanı, RAM ve ÇÖZGER süreçleri, bölgesel eşitsizlikler ve ailelerin karşılaştığı ekonomik güçlükler bütüncül biçimde değerlendirilmelidir.
Devletin aynı hizmetleri doğrudan sunması durumunda oluşacak maliyet ile mevcut kamu desteklerinin karşılaştırılması, finansman sisteminin yeterliliğinin ve etkinliğinin değerlendirilmesi bakımından önem taşımaktadır.
Özel eğitim için ayrılan kamu kaynakları bütçeye yük değil, anayasal eğitim hakkının gerçekleştirilmesi ve toplumsal eşitliğin sağlanması için gerekli kamusal harcamalardır.
Bu nedenlerle, özel gereksinimli bireylerin eğitim hakkının korunması, çalışanların özlük haklarının iyileştirilmesi, kurumların sürdürülebilirliğinin sağlanması ve gerçek maliyetlere dayalı kalıcı bir kamu finansman modelinin geliştirilmesi amacıyla Meclis araştırması açılması gerekmektedir.
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.