İşçi hakları ve iş sağlığı güvenliği ile ilgili sorunların araştırılarak alınması gereken tedbirlerin belirlenmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi
Meclis araştırması önergesi, bir konuda bilgi edinmek için TBMM’nin araştırma komisyonu kurmasını ister. Önerge Genel Kurul’da öngörüşmeyle oylanır; kabul edilirse araştırma komisyonu kurulur.
Önerge metni
PDF’ten yazıya döküldü · Orijinal PDF ↗ (yeni sekmede açılır)21 yıllık AKP iktidarı döneminde artarak devam eden, işçi hakları ve iş sağlığı güvenliği ile ilgili sorunların ele alınması ve iş cinayetlerinin önlenmesi amacıyla Anayasa'nın 98. TBMM İçtüzüğü'nün 104. ve 105. maddeleri uyarınca Meclis Araştırma Komisyonu kurulmasını arz ederim. 06.11.2023
3 Kasım 2002 tarihinde Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) iktidara geldiği günden itibaren, Türkiye'de ekonomik kalkınma, büyüme, İleri Türkiye, Yeni Türkiye, yerli-milli ve Türkiye Yüzyılı gibi kavramlar sıkça kullanılmıştır. Ancak, bu 21 yıllık süreçte işçi sınıfı ve genel olarak halk için işçi hakları ve yaşam koşulları açısından bir fayda görülmemiştir. Tam aksine, bu dönemde işçi sınıfına yönelik olumsuz etkileri olan yasaların çıkarılması, artan enflasyon ve azalan alım gücü, hak ve özgürlük mücadelelerine yönelik baskıların artması gibi sorunlarla karşı karşıya kalınmıştır. Bu dönemde, iş cinayetlerinin artarak devam ettiği ve bir "İş Cinayetleri Rejimi" oluşturulmuştur.
AKP döneminde, Kasım 2002 tarihinden itibaren, iş cinayetleri sonucu en az 32 bin 180 işçi hayatını kaybetmiştir. Soma, Amasra, Hendek, Davutpaşa, Ostim, Torunlar, Ermenek, Elbistan, Şırnak, Dursunbey, 3. Havalimanı, Aliağa Gemi Söküm Tesisleri, Tuzla Tersaneleri, Kot Kumlama gibi birçok işçi katliamı bu dönemde meydana gelmiştir.
Metnin tamamını göster (8 paragraf daha)Metni kısalt
Uluslararası Çalışma Örgütü (ILO) ve Dünya Sağlık Örgütü (DSÖ) verilerine göre, her bin işçi için yılda 4 ila 12 yeni meslek hastalığı olgusu beklenmektedir. Meslek hastalıklarına bağlı ölümler ise iş cinayetlerine bağlı ölümlerin yaklaşık 5-6 katıdır. Ancak, Sosyal Güvenlik Kurumu (SGK), her 1 yıl sadece yaklaşık 500 meslek hastalığı tespit etmiş ve 5 ila 20 meslek hastalığına bağlı ölüm açıklamıştır. Bu durum, meslek hastalıklarının gizlenmesine ve ihmal edilmesine işaret etmektedir.
AKP döneminde sendikal hareket baskı altına alınmış, sendikalaşan işçiler işten atılmış ve iktidara bağlı sendikalar egemen hale getirilmiştir. Grevler "milli güvenlik" gerekçesiyle yasaklanmış, | Mayıs kutlamalarının alanları kapatılmıştır. Bu durum, işçi haklarının sınırlanması ve örgütlenmenin engellenmesi anlamına gelmektedir.
AKP iktidara geldikten sonra çıkarılan 4857 sayılı İş Kanunu, taşeron çalıştırmadan başlayarak esnek ve güvencesiz çalıştırmayı yasal hale getirmiştir. Bu durum, iş güvencesini ortadan kaldırmış ve Türkiye'yi ucuz işgücü kaynağı haline getirmiştir.
Türkiye'de, çocuklar iş cinayetlerinin kurbanları olmuş ve 15 yaşın altındaki çocuklar yasak olan işlerde çalıştırılmıştır. Yoksulluk, 41414 eğitim sistemi, çıraklık ve stajyerlik uygulamaları, mevsimlik tarım işçiliği gibi nedenlerle her yıl çok sayıda çocuk işçi hayatını kaybetmiştir.
SSGSS yasası ile emeklilik yaşı 65'e çıkarılmıştır. Bu nedenle, emekli olmuş olmalarına rağmen geçinemedikleri için çalışan ve emekli olma hakkını sigortasız veya düzensiz çalıştıkları için kazanamayan milyonlarca emekli ve yaşlı işçi bulunmaktadır.
Kadınlar, tarım, sanayi ve hizmet sektörlerinde en güvencesiz koşullarda çalıştırılmıştır. Bu çalışma koşulları, işyerlerinde şiddet ve tacizi artırmıştır. Ayrıca, kadınların ev içi emeği görünmez kılınmıştır. Her yıl çok sayıda kadın işçi hayatını kaybetmiştir.
Türkiye'nin ve diğer dünya ülkelerinin, yanlış dış ve iç politikaların sonucu milyonlarca kayıtlı ve kayıtsız göçmen ve mülteci Türkiye'de bulunmaktadır. Bu göçmen ve mülteciler, sigortasız, ucuz ve dışlanmış koşullarda çalıştırılmıştır. Her yıl birçok göçmen ve mülteci işçi hayatını kaybetmiştir.
Sonuç olarak, 21 yıl boyunca iş cinayetleri gündelik yaşamın bir parçası haline gelmiş ve bu durum olağanlaştırılmıştır. Ancak, işçilerin mücadelesi bu olumsuz koşullara karşı devam etmektedir. İş cinayetlerine, güvencesiz çalıştırmaya ve sendikal örgütlenme üzerindeki baskılara karşı direnmek için çaba gösterilmektedir. İşçi haklarının korunması ve iş sağlığı güvenliği önemli bir öncelik olmalıdır.
ÖNERGEYİ İMZALAYANLAR
İmzacılar
İmzacıların partisi, imza tarihindeki partisidir.