6 Şubat 2023 tarihli depremlerin ardından Hatay'da meydana gelen sorunların araştırılarak çözüm önerilerinin geliştirilmesi amacıyla bir Meclis araştırması açılmasına ilişkin önergesi

Yapı İşleri Genel Müdürlüğü'nün verilerine göre, bölgede 202.366 (494.939 Bağımsız Bölüm) Ağır Hasarlı, 38.901 bina (102.638 Bağımsız Bölüm) yıkık, 21.208 bina (77.876 Bağımsız Bölüm) acil yıkılacak olarak tespit edilmiş, 132.780 binada (22.404 Bağımsız bölüm) hasar tespiti yapılamamıştır.

"Afet bölgesi" ilan edilen iller arasında en fazla hasar ve can kaybı Hatay?dadır. Hatay'ın 15 ilçesinde toplam 325.070 yapı, 896. 265 bağımsız bölümden 97.248 adet yıkık, acil yıkılacak, ağır ve orta hasarlıdır.

Kentte ağır koşullar altında yaşama devam etmeye çalışan vatandaşlar, depremin üzerinden geçen zamana karşın büyük zorluklar ve sorunlarla karşı karşıyadır.

Hasarlı binalar sulama yapılmadan yıkılmakta, enkazlar tam olarak kaldırılmamakta, mahalleler toz içinde bırakılmakta, asbest riskinin yüksek olduğu yıkımlarda yeterli güvenlik önlemleri alınmamakta, yıkım araçları kontrolsüzce moloz taşımakta, bu araçlar hasarlı yolları daha çok bozmaktadır.

Kenti Anadolu?ya bağlayan tek karayolu olan Belen-Antakya yolunda büyük trafik yoğunluğu yaşanmaktadır. Nice söz vermesine karşın, bir türlü yapılamayan Amanos Tüneli'nin hayata geçirilmemiş olması, yolun tıkanmasına ve trafik kazalarının yaşanmasına neden olmaktadır.

Belen yoluna alternatif olarak, Karayolları Genel Müdürlüğü'nün sorumluluğunda olmasına karşın, harekete geçmemesi nedeniyle Hatay Büyükşehir Belediyesi tarafından Serinyol-Madenli yolunun yapımı sürmektedir.

Yine yapımına 2019*da başlanacağı duyurulan Hassa Tüneli de iktidarın hayata geçi projedir.

Hatay Havalimanı da depremden bu yana ağır hasarlı ve kısmi olarak uçuşlara açıktır. Kurutulan Amik Gölü havzasına ve büyük depremler yaratan Ölüdeniz ve Karasu fayının üzerine inşa edilen bu havalimanı bilim insanlarının, konunun uzmanlarının havalimanının yapılacağı yerin sel, taşkın, su basması ve deprem riskine dair tüm uyarılarına rağmen 2011'de açılmıştır. Dikkate alınmayan risklerin tamamı 6 Şubat depremlerinde gerçekleşmiştir. Pist çok ciddi hasar görmüş, bu nedenle deprem arama kurtarma ekipleri Hatay'a havayoluyla sevk edilememiştir. Bu durum yüzlerce vatandaşın göz göre göre yitirilmesine neden olmuş, hayatta kalabilen vatandaşlara da su, hijyen ve gıda gibi hayati yardımların hava yoluyla ulaşması aksamıştır. Pistin onarımının, depremden 6 gün sonra tamamlandığı ve yeniden hizmete açıldığı iddia edilmiştir. Ancak, doğru değildir. Hatay'ın havayoluyla Türkiye'nin diğer bölgeleriyle ve yurt dışıyla bağlantısı depremden bu yana kopuktur.

Eğitim de sorunlarla devam etmektedir. Depremde 210 okul yıkılmış, 160 okul halen hasarlı durumdadır. Konteyner kent planlamalarındaki hatalar nedeniyle öğrenciler uzak mesafeleri kat ederek okullarına ulaşmakta, öğretmenler için barınma sorunu sürmektedir. 57 Aile Sağlık Merkezi ve 4 anjiyo merkezi depremde yıkılmıştır ve halen Hatay merkezde anjiyo yapılamamaktadır. Gebe kadınlar doğum uzmanlarına ulaşamamakta, ameliyatlar ertelenmektedir. Uzman doktor, ekipman açığı sürmektedir.

Türkiye'nin narenciye üretim merkezlerinden olan kentte üreticiler de zorluklar yaşamaktadır. Üründe kayıplar yaşanmakta, üretim maliyetlerinde yaşanan artışlar ve barınma, işçi problemleri nedeniyle ürünler dalında çürümekte, üreticiler ise bir çıkmazdadır.

Bu nedenlerle; Hatay'ın depremden sonra yaşadığı sorunların, çözüme kavuşması için tüm önlemlerin belirlenmesi amacıyla TBMM İçtüzüğünün 104 ve 105 inci maddeleri uyarınca Meclis Araştırması açılmasını arz ve teklif ederiz.

Nemin Yıldenn Kora

Tsk. eş